IV SA 2841/02

WyrokWSA w Warszawie2004-02-12

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Andrzej Gliniecki, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Spółdzielnia Mieszkaniowa, jako użytkownik wieczysty sąsiednich działek, posiada uzasadniony interes prawny do kwestionowania decyzji o pozwoleniu na budowę obiektu sportowo-rekreasji, który ma być wybudowany na sąsiedniej działce?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Spółdzielnia Mieszkaniowa, mimo iż jest użytkownikiem wieczystym sąsiednich działek, nie wykazała, aby projektowana inwestycja naruszała jej uzasadnione interesy prawne w zakresie określonym przez art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Zarzuty podniesione przez Spółdzielnię, nawet hipotetycznie uznane za merytorycznie uzasadnione, nie mieściły się w formule ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, a zaskarżona decyzja nie naruszała przepisów prawa materialnego ani przepisów o postępowaniu. W związku z tym skarga została oddalona.
Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa "E." złożyła skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę budynku użyteczności publicznej – zespołu sportowo-rekreacyjnego. Spółdzielnia podniosła szereg zarzutów dotyczących m.in. charakteru obiektu, zgodności z planem zagospodarowania, kwestii odpadów, powierzchni biologicznie czynnej, oddziaływania na środowisko, naruszenia przepisów dotyczących ciszy, gospodarki wodnej, a także kwestii związanych z dostępem do działki, wycinką drzew, dostawą wody i zrzutem ścieków, brakiem opinii konserwatora zabytków, służebnością, zagospodarowaniem placu budowy, wysokością budowli, dostępem dla niepełnosprawnych oraz bezpieczeństwem użytkowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędziowie NSA Andrzej Gliniecki (spr.), As. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Dorota Jackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowa "E." w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "E." w W. pismem z dnia [...].07.2002 r. złożyła w Naczelnym Sądzie Administracyjnym w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] nr [...], utrzymującą w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] kwietnia 2002 r. wydaną z upoważnienia Burmistrza Gminy W., którą zatwierdzono projekt budowlany i wydano dla firmy "E." Sp. z o.o. w W., pozwolenie na budowę budynku użyteczności publicznej – zespołu sportowo-rekreacyjnego na terenie działki nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] w W. Odwołanie od powyższej decyzji pierwszej instancji wniosła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "E.", zarzucając iż: 1. obiekt, na który wydano pozwolenie na budowę, nie może być określany jako obiekt "użyteczności publicznej", gdyż będzie to elitarny klub dostępny tylko dla posiadaczy drogich kart wstępu, nie będzie dostępny dla wszystkich, 2. nieprawdziwe jest stwierdzenie, że projekt zagospodarowania działki jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, ponieważ dopiero w 2000 r. przystąpiono do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu jeziorka C., 3. decyzja została wydana przy braku zezwolenia Starosty na wytwarzanie odpadów niebezpiecznych oraz zgody Burmistrza co do sposobu i miejsca gromadzenia odpadów, 4. nie zostały spełnione warunki udziału procentowego powierzchni biologicznie czynnej, określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, 5. inna kubatura obiektów została podana w zaskarżonej decyzji, inna w opinii [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, 6. z dokumentacji oddziaływania inwestycji na środowisko wynika, że zostaną złamane przepisy w zakresie zakłócania ciszy i zachwiana gospodarka wód podziemnych, 7. zarzut dot. adresu siedziby [...]SM "E.", 8. skarżąca nie wyraziła i nie wyraża zgody na budowę w odległości mniejszej niż 4,00m od granicy jej działki, a takie usytuowanie obiektów spowoduje konieczność wycięcia drzew – na co też nie wyraża zgody, 9. wydanie pozwolenia na budowę jest nieuzasadnione ze względu na brak wskazania przez inwestora źródła dostaw wody i zrzutu ścieków, 10. brak opinii Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków a na terenie działki nr [...] – sąsiedniej znajduje się dworek zabytkowy wpisany do rejestru zabytków, 11. z aktu notarialnego wynika, że na działkę [...] ustanowiona jest służebność przejścia i przejazdu do działki [...] od strony [...], co nie będzie mogło być zrealizowane z tego względu, że dojście i dojazd będzie musiał być wykonany na terenie o funkcji 0-58, 12. dokumentacja nie zawiera opracowania zagospodarowania placu budowy, oraz zagospodarowania mas ziemnych, 13. nie spełniony jest warunek wysokości budowli poprzez fakt, ze najwyższe punkty wentylatorni znajdują się powyżej 10,00m od poziomu terenu, 14. projekt nie zapewnia dostępu do wszystkich pomieszczeń osobom niepełnosprawnym np. dojście do szatni, sal gier, 15. brak jest pomieszczeń na zbiórkę odpadów materiałów niebezpiecznych oraz wiaty na złom, 16. istnieje obawa, że po wybudowaniu budynków ogrodzenie zostanie postawione na podstawie zgłoszenia i tym samym zostanie ograniczona ogólnodostępność obiektu, 17. grzejniki nie posiadają osłon a tym samym z pomieszczeń nie mogą korzystać w sposób bezpieczny dzieci i osoby niepełnosprawne. W związku z powyższym strona skarżąca wnosi o uchylenie decyzji. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyczerpująco i obszernie odniósł się do wszystkich zarzutów wykazując a ich niezasadność, odwołując się do konkretnych przepisów prawa i dokumentów zawartych w aktach sprawy bądź stwierdzając, że zarzut nie dotyczy przedmiotu tego postępowania. W skardze do Sądu na powyższą decyzję [...]SM "E." wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi podnosi się, że organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutów zawartych w odwołaniu w pkt 7 i 17, zaś do tych do których się odniósł, to nie podał podstaw prawnych ich odrzucenia. W pozostałej części skargi, strona skarżąca polemizuje ze stanowiskiem organu zawartym w zaskarżonej decyzji, odnoszącym się do poszczególnych zarzutów odwołania. W odpowiedzi na skargę, organ drugiej instancji podtrzymuje stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wnosi o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez w/w sąd pierwszej instancji na podstawie art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.). Skarga jest nieuzasadniona. W rozumieniu art. 28 kpa, pojęcie strony wiąże się z interesem prawnym lub obowiązkiem, wynikającymi z konkretnego przepisu administracyjnego prawa materialnego, który może stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku danego podmiotu. Od tak rozumianego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, który nie jest oparty na żadnym konkretnym przepisie prawa materialnego. W postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę interes prawny powinien wynikać z przepisów Prawa budowlanego. Nie ulega wątpliwości, że przymiot strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę ma inwestor, którego wniosek o pozwolenie na budowę wszczyna postępowanie w tej sprawie (art. 32 ust. 4, art. 33 ust. 2 Prawa budowlanego). Inne podmioty, chcąc brać udział w postępowaniu na prawach strony, mogą korzystać z możliwości, jakie daje art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego – "ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich". Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, na gruncie przepisów Prawa budowlanego, najczęściej obejmuje interesy podmiotów, które są właścicielami lub użytkownikami wieczystymi nieruchomości położonych w sąsiedztwie nieruchomości, na której ma być wznoszony obiekt budowlany. Przepis art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego określa zakres spraw, które mogą być objęte w ramach ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Chociaż przepis ten, nie stanowi katalogu zamkniętego spraw objętych ochroną, to jednak sprawy tam wymienione, wskazują kierunek w jakim należy dokonywać wykładni tego przepisu i czym się kierował ustawodawca przy jego formułowaniu (ratio legis). Z pewnością można powiedzieć, że przepis ten ma służyć tylko ochronie uzasadnionych interesów (prawnych) osób trzecich, nie naruszając uzasadnionych interesów prawnych strony (inwestora). Nie trudno zauważyć, że przepis art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego w zestawieniu z brzmieniem art. 28 kpa, zawęża i ogranicza formułę strony pod względem podmiotowym i przedmiotowym, co w praktyce oznacza, że tylko niektóre podmioty i w zakresie niektórych spraw mogą korzystać z tej ochrony. "Osoba trzecia" powołująca się na ochronę swoich uzasadnionych interesów, czyli chcąca w postępowaniu brać udział na prawach strony, powinna wykazać, że pod względem podmiotowym i przedmiotowym ma do tego prawo. Tak więc podmiot taki, powinien udokumentować, że jest właścicielem (współwłaścicielem) lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiedniej i że projektowana inwestycja narusza jego uzasadnione interesy prawne, wskazując w jakim zakresie i z naruszeniem jakich przepisów. Mówiąc o "osobie trzeciej" należy rozumieć to pojęcie zgodnie z art. 29 kpa. Tak, jak zazwyczaj, nie ma większych trudności z określeniem kręgu podmiotów, które mogą ewentualnie dochodzić swoich praw w ramach ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, gdyż to można ustalić w oparciu o zapisy w księgach wieczystych, czy ewentualnie w oparciu o zapisy w ewidencji gruntów, tak zawsze jest problematyczny zakres przedmiotowy w jakim te podmioty wskazują na naruszenie swych interesów. Z podobnym problemem mamy do czynienia w niniejszej sprawie, w której nie budzi wątpliwości to, że [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "E." jest zaliczana do kręgu podmiotów określonych jako "osoby trzecie", gdyż jest użytkownikiem wieczystym sąsiednich działek nr ew. [...], jednak nie można uznać za uzasadnione tego w jakim zakresie zgłasza swoje zarzuty w sprawie. W ocenie Sądu zarzuty podniesiono w odwołaniu a następnie powtórzone w skardze, nawet gdyby przyjąć hipotetycznie, że merytorycznie uzasadnione, nie mieszczą się w formule uzasadnionych interesów osób trzecich. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich może mieć miejsce wtedy, gdy strona wykaże, że został naruszony jej bezpośredni interes prawny, czyli należy wykazać, że dana inwestycja jest niezgodna z obowiązującymi przepisami prawa, co jednocześnie narusza interes strony. W tym przypadku, ponieważ stroną skarżącą jest Zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej, który reprezentuje na zewnątrz członków Spółdzielni (Spółdzielnię), strona skarżąca powinna wykazać, ze skarżona decyzja narusza przepisy obowiązującego prawa, co jednocześnie narusza interesy członków Spółdzielni, a nie interesy Zarządu Spółdzielni, który w tej sprawie nie ma własnego , odrębnego interesu od interesu członków Spółdzielni. Zwrócenie uwagi na tę ostatnią kwestię wydaje się w tym przypadku niezbędne, gdyż niektóre z podnoszonych zarzutów muszą budzić w tym zakresie uzasadnione wątpliwości, ponieważ lokalizacja tego typu obiektu o przeznaczeniu sportowo-rekreacyjnym w bezpośrednim sąsiedztwie zasobów mieszkaniowych skarżącej, powinna być że wszech miar pożądana i korzystna dla mieszkańców osiedla – członków Spółdzielni tym bardziej, ze jak z opracowań specjalistycznych wynika, będzie to inwestycja mająca korzystny wpływ na ochronę środowiska w tym rejonie. W ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zawarte w niej zarzuty, nie mieszczą się w ramach ustawowej ochrony "uzasadnionych interesów osób trzecich" poza tym, zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, ani przepisów o postępowaniu. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy w sposób dostateczny i kompetentny odniósł się do wszystkich zarzutów, które na to zasługiwały, zawartych w odwołaniu. Na etapie ubiegania się o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, została opracowana "ocena oddziaływania na środowisko", natomiast do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę, została załączona "informacja o planowanym przedsięwzięciu", z których to opracowań wynika, że przeprowadzona analiza wpływu projektowanej inwestycji na środowisko w zakresie: emisji zanieczyszczeń powietrza, hałasu, gospodarki wodno ściekowej, odpadów, geologii i hydrologii, nie wykazała zagrożenia dla środowiska w tym zakresie. Skarga na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2002 r. (sygn. akt IV SA 196/01) podobnie, jak skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu – wyrokiem z dnia 18 czerwca 2003 r. (sygn. akt IV SA 3821/01). Należy też przypomnieć, że tak, jak odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji (art. 128 kpa), to skarga do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 37 pkt 4 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (art. 57 § 1 pkt 3 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), wymaga określenia naruszenia prawa lub interesu prawnego, czego brak w rozpoznawanej skardze i na co zwrócono uwagę już wcześniej. Z informacji przekazanych przez pełnomocnika inwestora wynika, że budowa przedmiotowej inwestycji została już ukończona i Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla W. decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. udzielił pozwolenia na użytkowanie. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło