IV SA 2857/02
WyrokWSA w Warszawie2004-05-14
Skład orzekający: Andrzej Gliniecki, Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Grzegorz Czerwiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracyjny, rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, może badać jej merytoryczną zasadność, czy też jest związany wcześniejszym orzeczeniem sądu administracyjnego dotyczącym tej sprawy?Ratio decidendi
Organ administracyjny, rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, nie może badać jej merytorycznej zasadności, a jedynie ocenić, czy decyzja dotknięta jest wadami wymienionymi w art. 156 § 1 k.p.a. Organ ten jest związany oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu sądu administracyjnego dotyczącym tej sprawy, zgodnie z art. 153 PPSA.Stan faktyczny
J. S. złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody, która uchyliła decyzję Burmistrza udzielającą pozwolenia na budowę. Skarżąca kwestionowała ustalenia NSA dotyczące bezprzedmiotowości postępowania o pozwolenie na budowę, wskazując na ostateczność pierwotnej decyzji i zakończenie budowy. GINB utrzymał w mocy swoją decyzję, argumentując, że organ odwoławczy był związany wyrokiem NSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki, Sędziowie WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Asesor WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Marcin Gruszczyński, po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
Decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. (znak [...]) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po ponownym rozpatrzeniu sprawy zakończonej własną decyzją ostateczną z dnia [...] kwietnia 2002 r. (znak [...]) odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] (znak [...]) z dnia [...] sierpnia 2001 r., którą uchylono decyzję Burmistrza Miasta i Gminy K. (znak [...]) z dnia [...] maja 1994 r. udzielającą J. S. pozwolenia na budowę budynku magazynowego na działce nr ewid. [...] w G. przy ul. [...]
- utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] kwietnia 2002 r.
W uzasadnieniu wskazał, że postępowanie nieważnościowe, wszczęte na wniosek J. S., jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym mającym na celu ustalenie, czy rozstrzygniecie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r. dotknięte jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Oznacza to, że w trybie nadzoru organ nie może rozpatrywać sprawy co do jej istoty, jak w postępowaniu odwoławczym.
Kontrolowanym rozstrzygnięciem Wojewoda [...] rozpatrując odwołanie G. K. i A. C. od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy K. z dnia [...] maja 1994 r. o pozwoleniu na budowę budynku magazynowego – uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie w I instancji. W uzasadnieniu powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi z dnia 6 kwietnia 2001 r. (sygn. akt II SA/Łd 478/98), który wiąże organ w tej sprawie.
W wyroku tym Sąd stwierdził, że zakończenie w dniu 3 września 1994 r. robót budowlanych, dotyczących budowy budynku magazynowego, czyni bezprzedmiotowym postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę.
Wobec powyższego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż brak jest podstaw prawnych do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r., jako wydanej z obrazą art. 138 § 1 pkt 2 kpa.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła J. S.
W uzasadnieniu wskazała, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy K. z dnia [...] maja 1994 r. była ostateczna i na jej podstawie zrealizowała inwestycję.
Kwestionuje ustalenia dokonane przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi, jako niezgodne ze stanem faktycznym.
Wskazuje, że budynek magazynowy został zgłoszony i przyjęty do użytkowania w 1994 r. O złożonych odwołaniach organ jej nie powiadomił, nie wstrzymano także wykonania decyzji.
Podniosła także, iż wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę w sierpniu 1994 r. przez Wojewodę [...] dodatkowo ją utwierdziło, iż decyzja z dnia [...] maja 1994 r. o pozwoleniu na budowę była ostateczna.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Dodatkowo wskazał, że organ II instancji – Wojewoda [...] był związany wyrokiem NSA z dnia 6 kwietnia 2001 r., w którym Sąd stwierdził, że zakończenie robót budowlanych obiektu, czyni postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę tego budynku bezprzedmiotowym. W pozostałej części podtrzymał uzasadnienie skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.)- niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Zaskarżona decyzja wydana została w postępowaniu nieważnościowym, którego zakres precyzyjnie określa art. 156 § 1 kpa. Organ administracyjny wszczyna postępowanie w nowej sprawie, w której nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej w weryfikowanej decyzji lecz bada, czy zachodzą przesłanki do zastosowania instytucji z art. 156 § 1 kpa.
Przedmiotem kontroli Sądu jest ostateczna decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymująca w mocy własną decyzję z dnia [...] kwietnia 2002 r., którą Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r., wydanej w postępowaniu odwoławczym.
Decyzją tą Wojewoda [...] po ponownym rozpatrzeniu odwołania od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy K. z dnia [...] maja 1994 r. o pozwoleniu na budowę budynku magazynowego w G. przy ul. [...] – uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji.
Organ centralny, odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...], w pełni podzielił stanowisko tego organu, iż orzekając w sprawie pozwolenia na budowę budynku magazynowego był on związany wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi z dnia 6 kwietnia 2001 r., sygn. akt II SA/Łd 478/97, w którym Sąd stwierdził, że zakończenie robót budowlanych dotyczących budowy budynku magazynowego, czyni bezprzedmiotowym postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę.
W tym miejscu wskazać należy, iż w myśl art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania, wyrażone w orzeczeniu sądu, wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Dotychczasowe orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje, że niezastosowanie się przez organ przy ponownym wydaniu decyzji do oceny prawnej wyrażonej w wyroku , skutkuje jej uchyleniem.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż zarówno dla organu rozstrzygającego sprawę, jak i dla Sadu kontrolującego wydaną w tej sprawie decyzję, wiążąca jest ocena prawna wyrażona w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi z dnia 6 kwietnia 2001 r.
Niezależnie od powyższego przypomnieć należy, że stwierdzenie nieważności jest możliwe jedynie w sytuacji, gdy w sposób bezsporny ustalono, iż decyzja dotknięta jest jedną z kwalifikowanych wad wymienionych wyczerpująco w art. 156 § 1 kpa.
Dodatkowo należy wskazać, iż zarzuty skarżącej podnoszone zarówno we wniosku o stwierdzenie nieważności, wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak i skardze, a dotyczące wyłącznie meritum sprawy rozstrzygniętej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r., pozostają, jako wykraczające poza przedmiot postępowania nieważnościowego, poza kontrolę Sądu.
Zważywszy na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 przywołanej na wstępie ustawy, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło