IV SA 2868/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędziowie NSA Anna Żak (spr.), As. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi E. i W. S., A. i K. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca Nr [...] w przedmiocie nakaz rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących E. i W. S. kwotę 20 zł (dwadzieścia złotych)tytułem zwrotu kosztów postępowania sadowego, IV. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz adwokata M. B. kwotę 240 zł. (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy udzielonej z urzędu. 7IV SA 2867 i 2868/03 U Z A S A D N I E N I E [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2003r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania E. i W. S. oraz A. i K. S. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] z dnia [...] maja 2001r. nakazującej w/w dokonanie na podstawie art.48 ustawy Prawo budowlane z 1994r. rozbiórki samowolnie wzniesionego budynku drewnianego użytkowanego jako garaż położonego na nieruchomości przy ul. W. [...] w W. – na podstawie art.138 par.1 pkt.1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w dniu 27 marca 1998r. podczas kontroli przeprowadzonej przez przedstawiciela Urzędu Rejonowego w W. w obecności stron stwierdzono, że na nieruchomości przy ul. W. [...] w W. znajduje się budynek drewniany garażowo-gospodarczy konstrukcji drewnianej wys.ok.4m w odległości około 0,5m od granicy z posesją przy ul. W. [...] ze spadkiem w kierunku granicy. W dniu 20 lutego 1998r. inwestor W. S. zgłosił zamiar przeprowadzenia remontu tego obiektu. Kolejne oględziny wykazały, że na w/w nieruchomości jest budynek składający się z dwóch pomieszczeń użytkowanych jako garaż. Ponownie przeprowadzono kontrolę w dniu 8.12.1999r.i stwierdzono, że w stosunku do szkicu z protokołu z dnia 27 marca 1998r. są zmiany naniesione na odręcznym planie sytuacyjnym. Stwierdzono, że przedmiotowy budynek konstrukcji drewnianej ma wymiary 12m x 6,30 a zatem nie odpowiada wymiarom budynku kontrolowanego w dniu 27 marca 1998r. Zatem W ramach przeprowadzonego remontu inwestor zrealizował nowy obiekt. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] ustalił, ze zakres wykonywanych robót wymagał uzyskania pozwolenia na budowę, wykonane roboty wymagały naruszenia elementów konstrukcyjnych tj. ich rozbiórki ze względu na zmianę parametrów budynku. Wobec powyższego organ I instancji nakazał E. i W. Skrzypkom oraz A. i K. S. rozbiórkę tego budynku. Zobowiązani do rozbiórki złożyli odwołanie od tej decyzji. W ocenie organu odwoławczego odwołanie jest niezasadne, bowiem organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego. Roboty budowlane wykonane w ramach "remontu" spornego obiektu wymagały uzyskania pozwolenia na budowę. Stosownie do przepisu art.28 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art.29i art.30. Skoro inwestor nie dopełnił warunku określonego w w/w przepisie art.28, to organ I instancji był zobligowany orzec nakaz rozbiórki na podstawie, art.48 ustawy Prawo budowlane z 1994r. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wnieśli E. i W. S. oraz A. i K. S. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i zarzucili brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego podnosząc, iż sporny budynek został wybudowany przed wejściem w życie Prawa budowlanego z 1994r. a potem został ocieplony po zgłoszeniu dokonanym organom w 1998r. Na te okoliczności przedstawili w postępowaniu administracyjnym zeznania świadków Cz. G. i Z. G. jednak organ pominął te dowody. Poza tym zarzucili, że protokół kontroli z dnia 8 grudnia 1999r. nie został podpisany przez strony i brak jest omówienia przyczyn braku tych podpisów, dlatego czynność ta nie może być podstawą ustaleń i powinna zostać ponowiona. Podkreślali, że brak jest dowodów na to, że został wybudowany nowy obiekt po wcześniejszym rozebraniu innego budynku istniejącego w tym samym miejscu oraz to, iż organy winny przede wszystkim ustalić datę zrealizowania inwestycji. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. W rozpoznawanej sprawie organ administracji oparł swe ustalenia faktyczne na podstawie wyników kontroli przeprowadzonej przez pracowników Urzędu Rejonowego w dniu 27 marca 1998r. oraz oględzin dokonanych w dniu 8 grudnia 1998r. Zgodnie z art. 79 kpa strona winna być zawiadomiona o miejscu i terminie oględzin i ma prawo brać udział w przeprowadzeniu tego dowodu. Tymczasem jak wynika z protokołu tych oględzin udział w tej czynności wzięła E. S. natomiast podpis po odczytaniu protokołu złożyła K. S. Z protokołu tego nie wynika czy inne strony postępowania brały udział w tych oględzinach i czy w ogóle zostały o tej czynności zawiadomione. Już wcześniej, bo w piśmie z dnia 22 maja 1998r. K. S. zawiadomiła organ prowadzący postępowanie, że jej mąż Z. S. - inwestor przedmiotowego budynku i właściciel nieruchomości zmarł 27 kwietnia 1998r. W toku ponownych oględzin przeprowadzonych w dniu 26 marca 1999r.w których uczestniczyła tylko E. S. poinformowała ona, iż toczy się postępowanie spadkowe po Z. S. Mimo tego organ nadzoru budowlanego nie ustalając kręgu stron postępowania przeprowadza oględziny w dniu 8 grudnia 1998r.z naruszeniem jak wyżej wskazano art.79 kpa. W rozpoznawanej sprawie nie zostało wykazane, ażeby w wykonaniu tego przepisu wszystkie strony były powiadomione o terminie przeprowadzenia tego dowodu, a zapisy protokołu sporządzone z oględzin wskazują, że skarżący poza E. S. nie brali w nich udziału. W myśl art. 81 kpa okoliczność faktyczna może być tylko wówczas uznana za udowodnioną, gdy strona miała możliwość wypowiedzenia się, co do przeprowadzonych dowodów, czego w rozpoznawanej sprawie nie zapewniono skarżącym. Naruszenie tych reguł proceduralnych powoduje, że organ administracji nie mógł opierać swych ustaleń faktycznych na treści wymienionego dowodu z oględzin przeprowadzonych 8.12.1999 r., a z tego właśnie dowodu zostało wyprowadzone ustalenie, że wykonane przez skarżących roboty były nie remontem obiektu, ale robotami, które wymagały uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. W rozpoznawanej sprawie jest to okoliczność sporna i wobec tego naruszenie przepisów proceduralnych w przeprowadzeniu dowodu należy uznać za mające związek z ustalonym rozstrzygnięciem sprawy. Organ winien rozważyć także konieczność przeprowadzenia dowodu z zeznań oferowanych przez strony świadków celem wyjaśnienia charakteru i zakresu robót budowlanych wykonanych przy spornym budynku. Uchybienie wymienionym przepisom powoduje uchylenie decyzji obu instancji. Z przyczyn w/w wymienionych, Sąd na podstawie art. 145 par.1 pkt.1 lit. c, art.152, art.200 i art.250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz.1270/ orzekł jak w wyroku.