IV SA 3032/02
WyrokWSA w Warszawie2004-02-10
Skład orzekający: Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), As. WSA Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, ograniczając się jedynie do jednej z kilku powiązanych decyzji, mimo że strona wnioskowała o rozpatrzenie wszystkich?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nieprawidłowo umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, ograniczając się do jednej decyzji, podczas gdy strona wnioskowała o rozpatrzenie wszystkich powiązanych rozstrzygnięć dotyczących tej samej inwestycji. Narusza to zasady postępowania administracyjnego, w szczególności obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i rzeczywistej woli strony.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Gminy dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę. Decyzja ta była wcześniej zmieniana i korygowana. Wojewoda odmówił wszczęcia postępowania, a Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody i umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe wobec zmiany pierwotnej decyzji. Wspólnota Mieszkaniowa wniosła skargę, zarzucając organom naruszenie przepisów k.p.a. poprzez ograniczenie zakresu postępowania do jednej decyzji, mimo że wniosek dotyczył trzech powiązanych rozstrzygnięć.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody, zasądzając od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Sędziowie NSA WSA Izabela Ostrowska (spr.), As. WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej ,, [...]" w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...].03.2002 r.; II. decyzje nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej ,, [...]" w [...]kwotę 10 zł (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Sygn.IV S.A. 3032/02
UZASADNIENIE
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].06.2002r. znak [...] po rozpatrzeniu odwołania Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej "[...]" od decyzji Wojewody [...]Nr [...] z dnia [...] marca 2002r. odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania dla Pracowniczej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego z usługami, zlokalizowanego przy ul. [...] w [...], uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu I instancji.
Organ II instancji stwierdził, iż Wojewoda [...]w toku postępowania administracyjnego rozpatrywał wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej z dnia [...].10.2001 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Gminy [...] z dnia [...].03.2001r., która to decyzja została wcześniej zmieniona w trybie art.36a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. prawo budowlane ( DZ.U z 2000r. Nr 106, poz.1126 z póź.zm) przez Burmistrza Gminy [...] decyzją z dnia [...].06.2001 r. W ocenie organu należało zatem uchylić zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...].03.2002r. i umorzyć postępowanie organu I instancji jako bezprzedmiotowe bowiem prowadzone wobec decyzji nieistniejącej w obrocie prawnym wskutek jej zmiany. Nadto wątpliwości organu wzbudziło także przyjęcie przez Wojewodę [...] braku przymiotu strony przez Wspólnotę Mieszkaniową w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę wobec faktu wyboru przez nią Zarządu po dacie wydania kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...].03.2001r.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła Wspólnota Mieszkaniowa "[...]"wnosząc ojej uchylenie. Skarżąca podniosła, iż jednoznacznie określiła zakres swoich żądań określając we wniosku, iż wnosi o " stwierdzenie nieważności decyzji wydanej przez Burmistrza Gminy [...] z dnia [...].03.2001r. nr [...], korygowanej decyzją z dnia [...].06.200lr. nr [...], korygowanej następnie postanowieniem z dnia [...].07.200lr. nr [...]". Zdaniem skarżącej wniosek od początku dotyczył trzech rozstrzygnięć Burmistrza Gminy [...] odnoszących się do tej samej inwestycji budowlanej, co uzasadniało stosownie do dyspozycji art. 62 kpa jego rozpoznanie w ramach jednego postępowania. Skarga zarzuca, iż arbitralne ograniczenie ram postępowania w stosunku do żądań zawartych we wniosku ,stanowi naruszenie art.7 i art.77 kpa.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi, podnosząc , iż wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia nie niweluje spoczywającego na organie obowiązku rozpoznania pozostałych żądań skarżących zawartych w piśmie z dnia [...].10.2001r., dotyczących wymienionych rozstrzygnięć Burmistrza Gminy [...]
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga Wspólnoty Mieszkaniowej jest zasadna.
Sprzedaż pierwszego wyodrębnionego lokalu w budynku przy ul. [...]nastąpiła w dniu [...].08. 2000r. z tą też datą powstała z mocy ustawy z dnia 24.06.1994r. o własności lokali (Dz.U. z 2000r, Nr 80, poz.903) wspólnota mieszkaniowa rozumiana jako zbiór podmiotów ( ogół właścicieli lokali wchodzących w skład danej nieruchomości) powiązanych z mocy przepisów ustawowych określonym stosunkiem prawnym. Wspólnota mieszkaniowa nie jest osoba prawną, może jednak na podstawie art. 6 cytowanej ustawy , nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana. Jej zdolność sądowa ograniczona jest do sfery prawnej z zakresu zadań wspólnoty to jest spraw związanych z zarządem nieruchomością wspólną. Przyjęcie więc przez Wojewodę [...], iż w dacie wydania pozwolenia na budowę (decyzja z dnia [...].03.200lr.) istniał stan własnościowy działki nr Ew. [...] nie naruszający uzasadnionych interesów wspólnoty jest założeniem z gruntu błędnym.
Podstawowym zarzutem podnoszonym we wniosku o stwierdzenie nieważności, jest brak zgody Wspólnoty Mieszkaniowej (użytkownika wieczystego gruntu) na realizację inwestycji przez [...] Spółdzielnię Mieszkaniową "[...]" między innymi na działce m [...], a tym samym nie wykazanie się inwestora prawem do dysponowania terenem na cele budowlane, do którego to zarzutu organ odwoławczy nie odniósł się w treści zaskarżonej decyzji.
Zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy art. 7 kpa i 77 kpa należy uznać za uzasadnione. Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji państwowej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (art. 8 k.p.a.).
Realizacja obu powyższych zasad wymaga dokładnego wyjaśnienia treści żądania strony. Dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego obejmuje również ustalenie przez organy administracji treści rzeczywistego żądania strony. Także obowiązek prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa, wymaga wyjaśnienia rzeczywistej woli strony, jeżeli charakter pisma wnoszonego przez stronę budzi wątpliwości.
Zarówno organ I jak i II instancji wbrew żądaniu strony ograniczył rozpatrzenie wniosku o stwierdzenie nieważności jedynie do decyzji Burmistrza Gminy [...] Nr [...] z dnia [...].03.2001r. mając pełną świadomość, iż decyzja ta została zmieniona decyzją Nr [...] z dnia [...].06.2001r., która następnie została sprostowana postanowieniem Nr [...].
Żądanie Wspólnoty zawarte we wniosku z dnia [...].10.2001 r. nie pozostawia wątpliwości co do intencji strony, która zmierza do wyeliminowania z obrotu prawnego wszystkich trzech wymienionych rozstrzygnięć jako dotkniętych wadami enumeratywnie wymienionymi w art. 156 par. 1 kpa.
W prawdzie cytowany w skardze art. 62 kpa mówi o możliwości prowadzenia jednego postępowania dotyczącego więcej niż jednej strony, jeżeli spełnione są warunki w nim określone, ale tym bardziej można i należy prowadzić jedno postępowanie dotyczące tej samej strony jeśli występuje identyczność stanu faktycznego i podstawy prawnej oraz właściwość jednego organu administracji państwowej.
Obowiązkiem organu rozpoznającego sprawę było ustosunkowanie się do tego czy przy wydawaniu zaskarżonych aktów doszło do rażącego naruszenia prawa czy też nie. Brak podjęcia przez organy administracji czynności zmierzających do należytego wyjaśnienia sprawy, stanowiło naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 10 kpa a także art. 77 kpa.
Ujawnione wady polegające na naruszeniu wymienionych przepisów postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy spowodowało uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej z dnia [...].03.2002r., na podstawie art. 145 par.l pkt 1 c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 par. 1 ustawy z dnia 30.08.2002r.-przepisy wprowadzające ustawę — prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271). Ponadto w oparciu o art. 152 ustawy z dnia 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 par. 2 ustawy przepisy wprowadzające...orzeczono jak w pkt.II wyroku, rozstrzygnięcie o kosztach opierając na art. 200 ustawy -prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 par. 2 ustawy - przepisy wprowadzające powołaną ustawę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło