IV SA 3135/02
WyrokWSA w Warszawie2004-12-28
Skład orzekający: Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska (spr.), Sędzia NSA Zofia Flasińska, Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu może zostać wydana z naruszeniem ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w szczególności w zakresie oznaczenia strefy planistycznej i jej przeznaczenia?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, stwierdzając, że organy obu instancji nie rozpoznały prawidłowo zgodności planowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Brak było jasności co do oznaczenia strefy planistycznej, a przyjęta przez organy interpretacja relacji między strefami nie znajdowała odzwierciedlenia w części tekstowej planu ani w jego części graficznej. Ponadto, organy nie rozważyły wystarczająco kwestii ochrony interesów osób trzecich, w tym potencjalnego ograniczenia dostępu do sąsiednich działek.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę ze skargi K. i I. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania budynku galwanizerni na biurowiec. Skarżący zarzucili naruszenie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kwestionując prawidłowość oznaczenia strefy planistycznej oraz dezaktualizację załącznika graficznego. Podnosili również, że realizacja łącznika uniemożliwi wykonanie drogi pożarowej, co wpłynie na ich działalność gospodarczą.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska (spr.) Sędzia NSA Zofia Flasińska Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska Protokolant Agnieszka Foks-Skopińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi K. i I. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz K. i I. L. kwotę 10 zł (dziesięć złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. decyzją z dnia [...] lipca 2002 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. Nr [...] z dnia [...] maja 2002 r., ustalającą, na wniosek R. S.A. w R., warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania istniejącego budynku nieczynnej galwanizerni na biurowiec, połączonej z rozbudową o łącznik w poziomie drugiej kondygnacji do budynku biurowego na działce [...] wraz z niezbędną infrastrukturą.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu następuje w oparciu o postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, o czym stanowi art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.). Decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu jest jedynie konkretyzacją ustaleń planu. Zdaniem organu odwoławczego ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów z planu miejscowego m. R. (organ nie podał bliższych informacji co do daty jego uchwalenia i publikacji), planowana inwestycja ma być realizowana w strefie o symbolu "[...]". Jest to strefa obiektów i zgrupowań przemysłu - składów i baz do adaptacji i porządkowania istniejącego zainwestowania. Ustalenia planu dopuszczają zmianę branży lub funkcji obiektów stwarzających uciążliwości pod kątem ich eliminacji. W związku z tym, zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zamierzenie inwestora mieści się w ustaleniach planu, gdyż ma dojść do zmiany uciążliwej funkcji galwanizerni na biurowiec. Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów odwołania wniesionego przez K. i I. L. stwierdził, że zgodnie z art. 42 ust. 1 pkt 6 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu ma określać linie rozgraniczające teren inwestycji na mapie w stosownej skali, przy czym ustawodawca nie wymaga, by mapa ta była aktualna. Ponadto organ odwoławczy zauważył, iż ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu następuje na wniosek, którym organ rozstrzygający sprawę jest związany i nie może dowolnie ingerować w jego treść.
Skargę na powyższą decyzję wnieśli K. i I. L. Skarżący zarzucili wydanie decyzji z naruszeniem ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta R., gdyż działki Nr [...] i [...], na których ma być realizowana inwestycja są położone na obszarze oznaczonym symbolem "[...]" a nie "[...]". Dla obszaru "[...]" plan przewiduje inne ustalenia, czego nie uwzględniły organy orzekające w sprawie. Skarżący zakwestionowali prawidłowość załącznika graficznego do decyzji z uwagi na dezaktualizację mapy zasadniczej, na której został on sporządzony. Ponadto realizacja łącznika między budynkami uniemożliwi wykonanie drogi pożarowej dla budynków inwestora, co z kolei spowoduje, że skarżący nie będą mogli prowadzić na sąsiedniej działce działalności gospodarczej w zakresie gastronomii.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo organ odwoławczy wyjaśnił, że obszar "[...]" zawiera się w obszarze "[...]", a przeznaczenie obu tych terenów jest identyczne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna.
Stosownie do art. 40 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w sprawach ustalania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu orzeka się, w drodze decyzji, na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W rozpoznawanej sprawie decyzje były wydawane z powołaniem na miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta R. uchwalony Uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...] kwietnia 1994 r.( Dz. Urz. woj. [...] Nr [...], poz. [...] z dnia [...] czerwca 1994 r.).
Prezydent Miasta R. przyjął, że działki, na których ma być realizowana inwestycja położone są na terenie oznaczonym symbolem "[...]", przeznaczonym pod obiekty przemysłowe, składowe i baz poza zgrupowaniami do adaptacji z warunkiem likwidacji szkodliwego oddziaływania. Natomiast Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustaliło, że inwestycja ma być realizowana na obszarze oznaczonym jako "[...]". Z tekstu planu wynika, że jest to strefa obiektów i zgrupowań przemysłu, składu i baz do adaptacji i porządkowania istniejącego zainwestowania. Organ odwoławczy stwierdził, że ustalenia planu dopuszczają zmianę branży lub funkcji obiektów stwarzających uciążliwość pod kątem ich eliminacji. Organy obu instancji uznały, że zamierzenie jest zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że ustalenia dla stref "[...]" i "[...]" są identyczne, gdyż obszar "[...]" zawiera się w obszarze "[...]", co wynika z rysunku planu załączonego do akt. W ocenie Sądu stanowiska organu odwoławczego nie można podzielić, gdyż powyższa zależność (strefa "[...]" należy do strefy "[...]"), na rysunku planu nie została uwidoczniona. Z części graficznej wynika natomiast, że inwestycja ma być realizowana na obszarze oznaczonym symbolem "[...]", tak jak to przyjął organ pierwszej instancji. Na rysunku planu brak jest natomiast strefy oznaczonej "[...]".
W związku z powyższym stwierdzić należy, że w tekście miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta R. brak jest jakichkolwiek ustaleń odnoszących się do obszaru określonego symbolem "[...]". W legendzie mapy funkcje terenów wyjaśniono, że oznaczenie : [...], [...], [...], [...] to obiekty przemysłowe, składowe i baz poza zgrupowaniami do adaptacji z warunkiem likwidacji szkodliwego oddziaływania. Powołane przez organy orzekające ustalenia dotyczące strefy "[...]" w istocie odnoszą się do obszaru o dominującej funkcji przemysłowo- składowej oraz budowlanych i transportowych, w którym wyróżnia się dwie strefy : "[...]" - strefa obiektów i zgrupowań przemysłu, składów i baz do adaptacji i porządkowania istniejącego zainwestowania i "[...]" - strefa obiektów i zgrupowań przemysłu, składów i baz do zainwestowania. Część graficzna planu, na gruncie ustawy z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz. U. z 1989 r. Nr 17, poz. 99 ze zm.), obowiązującej w dacie uchwalania planu, nie stanowiła przepisu gminnego, gdyż była nim uchwała o zatwierdzeniu projektu planu, a w jej treści nie było rysunku. Natomiast z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym wynika, że rysunek planu obowiązuje w zakresie określonym uchwałą. Tak więc nie można uznać za wiążące oznaczenia zawarte na rysunku planu jeżeli nie znajdują one odzwierciedlenia w części tekstowej planu. W rozpoznawanej sprawie nie sposób przyjąć, że strefa "[...]" zawiera się w strefie "[...]". Przede wszystkim należy zauważyć, że w tekście planu brak jest ustaleń dla obszaru "[...]" i jakiegokolwiek odwołania do postanowień dla strefy "[...]". Ponadto strefa "[...]" określona jest jako strefa obiektów i zgrupowań przemysłu, składów i baz do adaptacji i porządkowania istniejącego zainwestowania, natomiast z oznaczenia zawartego w legendzie mapy funkcje terenów wynika, że "[...], [...], [...], [...]" to obiekty przemysłowe, składowe i baz poza zgrupowaniami do adaptacji z warunkiem likwidacji szkodliwego oddziaływania. Z powyższego wynika, że teren "[...]" to obszar zgrupowań przemysłowo - składowych do adaptacji i porządkowania istniejącego zainwestowania, a teren "[...], [...], [...], [...]" to obiekty poza zgrupowaniami do adaptacji z dodatkowym warunkiem likwidacji szkodliwego oddziaływania. Zatem ustalenia dla tych dwóch obszarów nie mogły być tożsame, chociażby z uwagi na różnice w przeznaczeniu terenu. W związku z tym stwierdzić należy, że w toku postępowania nie przeprowadzono analizy zamierzonej inwestycji pod kątem jej zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co stanowi naruszenie art. 40 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
W ocenie Sądu ustalając warunki zabudowy i zagospodarowania przedmiotowej inwestycji organy obu instancji nie rozważyły w sposób wystarczający kwestii ochrony interesów osób trzecich. W szczególności nie rozważano, czy budowa łącznika nie pozbawi skarżących - właścicieli nieruchomości sąsiedniej, dostępu do ich działkami Nr [...] i Nr [...], który odbywał się dotychczas przez działki [...] i [...] na zasadzie bezpłatnej służebności gruntowej przejazdu na rzecz każdoczesnego wieczystego użytkownika tych działek.
Odnosząc się do kwestii nieprawidłowego wyznaczenia linii rozgraniczających teren inwestycji stwierdzić należy, iż istotnie ustawa nie formułuje wprost warunku aktualności mapy, na której te linie są określone. Jednakże z istoty decyzji, której integralną część stanowi załącznik graficzny wynika, że powinien on odnosić się do aktualnego stanu na gruncie, gdyż tylko wówczas organ będzie miał możliwość kompleksowej oceny zamierzenia z ustaleniami planu i istniejącym zagospodarowaniem terenu, ujawnianym na mapie zasadniczej.
Rozpoznając ponownie sprawę organ będzie obowiązany ocenić projektowaną inwestycję pod względem zgodności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W wypadku braku planu konieczne będzie rozpoznanie wniosku skarżących w trybie określonym w art. 44 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
O kosztach orzeczono z mocy art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyj nymi.
Ponadto na podstawie art. 152 powołanej ustawy Sąd określił, że zaskarżona decyzja sga wykonaniu do daty uprawomocnienia się wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło