IV SA 3274/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi Z. W. A. na decyzję Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy nadania uprawnień budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego Z. W. A. kwotę 50 (pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] lipca 2003 roku, Nr [...] Wojewoda [...] po rozpoznaniu wniosku Z. W. A. na podstawie art.12 ust.2 i 3 Ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.) oraz § 11 ust.5 pkt.2 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 20 grudnia 1996 roku w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie w dziedzinie transportu kolejowego (Dz. U. Nr 4 poz. 23 ze zm.) odmówił Z. W. A. nadania uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie w specjalności linie, węzły i stacje kolejowe - bez przeprowadzania egzaminu. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda [...] stwierdził, że przeprowadzone przez Komisję Kwalifikacyjną postępowanie wyjaśniające wykazało, że Z. W. A. nie posiadał odpowiedniego wykształcenia - przed odbytą praktyką zawodową - niezbędnego do uzyskania uprawnień budowlanych. Z. W. A. ukończył Liceum Ogólnokształcące w S. w 1968 roku. Praktykę zawodową odbył w latach 1974 - 1995 co zostało potwierdzone zaświadczeniem wystawionym przez Polskie [...] w B. Następnie w 2001 roku ukończył w Zespole Szkół [...] w B. i uzyskał tytuł technika budownictwa 0 specjalności drogi i mosty kolejowe. Jednym z warunków niezbędnych dla uzyskania uprawnień budowlanych w danej specjalności zgodnie z §4 ust.1 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 20 grudnia 1996 roku w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie w dziedzinie transportu kolejowego (Dz. U. Nr 4 poz. 23 ze zm.) jest posiadanie odpowiedniego lub pokrewnego wykształcenia wyższego albo odpowiedniego wykształcenia średniego oraz odbycie wymaganej praktyki zawodowej. Zgodnie z § 7 ust.1 wymienionego rozporządzenia praktyka powinna być odbyta po uzyskaniu dyplomu lub świadectwa ukończenia szkoły albo w czasie zaocznych lub wieczorowych studiów technicznych. Odpowiednie wykształcenie techniczne uzyskane zostało przez wnioskodawcę w 2001 roku zaś praktykę zawodową odbył on przed uzyskaniem tego wykształcenia. By uzyskać uprawnienia budowlane Z. W. A. winien więc udokumentować pięcioletni okres praktyki zawodowej po 2001 roku. Powyższe okoliczności zdaniem Wojewody [...] wskazują, iż brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku Z. W. A. o nadanie mu uprawnień budowlanych. Od powyższej decyzji odwołanie złożył Z. W. A. podnosząc zarzut, iż odbył niezbędną praktykę zawodową. W chwili obecnej ma już 53 lata i nie jest w stanie ponownie odbyć wymaganej praktyki zawodowej. Jego zdaniem fakt przepracowania w P. przez 32 lata wskazuje, na posiadanie przez niego odpowiedniej praktyki zawodowej. Decyzja z dnia [...] lipca 2003 roku. Nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2003 roku podzielając zawarte w niej stanowisko. Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył Z. W. A. podnosząc zarzut, iż wymóg odbycia praktyki zawodowej dopiero po uzyskaniu odpowiedniego wykształcenia i nie branie pod uwagę praktyki odbytej wcześniej jest niesprawiedliwy w stosunku do pracowników z wieloletnią praktyką zawodową. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek nie z powodu zarzutów podniesionych przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Wszelkie rozważania Sądu związane z oceną wydanej decyzji zostały przeprowadzone w oparciu o stan prawny istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Formalnie zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Jest ona bowiem zgodna z § 7 ust.l Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 20 grudnia 1996 roku w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie w dziedzinie transportu kolejowego (Dz. U. Nr 4 poz. 23 ze zm.). Przepis ten wprowadza wymóg, by osoba ubiegająca się o nadanie uprawnień odbyła praktykę zawodową po uzyskaniu odpowiedniego wykształcenia. Rozporządzenie to jest jednak zdaniem Sądu - w części nakładającej powyższy wymóg - niezgodne z Ustawą z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.). Wydając powyższe rozporządzenie i określając w nim dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień budowlanych wymóg odbycia praktyki zawodowej dopiero po uzyskania odpowiedniego wykształcenia Minister Transportu i Gospodarki Morskiej zmienił kryteria uzyskania tych uprawnień w stosunku do tych, które wynikają z Ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane. Zgodnie z treścią art. 14 ust.3 pkt.4 tejże ustawy do nabycia uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie wymagane jest posiadanie odpowiedniego wykształcenia oraz pięcioletniej praktyki na budowie. Nie ma wymogu odbycia praktyki zawodowej dopiero po uzyskaniu wykształcenia. W świetle przepisów ustawy obojętnym jest czy praktykę zawodową dana osoba odbędzie przed czy też po uzyskaniu wykształcenia. Minister Transportu i Gospodarki Morskiej zdaniem Sądu nie posiadał ustawowego upoważnienia do tego by kryteria te zmienić w wydanym przez siebie rozporządzeniu. Zgodnie z treścią art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane/ Minister Transportu i Gospodarki Morskiej upoważniony był do określenia w drodze rozporządzenia następujących zagadnień: a) specjaliści innych niż wymienione w art.14 ust.1 pkt. 1 – 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane b) rodzaju i zakresu przygotowania zawodowego do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w tych specjalnościach c) organów właściwych do stwierdzenia posiadania przygotowania zawodowego, a nadto zgodnie z treścią art. 16 ust.4 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane rozporządzenie to winno określać: a) sposób stwierdzania posiadania tego przygotowania, b) ograniczenia zakresu uprawnień budowlanych, c) wykaz kierunków wykształcenia odpowiedniego i pokrewnego dla danej specjalności, d) wykaz specjalizacji wyodrębnionych w ramach poszczególnych specjalności, e) szczegółowe zasady odpłatności f) szczegółowe zasady wynagradzania członków komisji egzaminacyjnej, g) sposób ustanawiania rzeczoznawców budowlanych w tych specjalnościach, Nadto zgodnie z treścią art. 16 ust.5 i 6 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane rozporządzenie może określać dodatkowe wymagania jakie powinny spełniać osoby ubiegające się o uprawnienia budowlane w specjalnościach innych niż wymienione w art. 14 ust.l pkt. 1-5 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane tj. a) obowiązek ukończenia kursu doskonalącego, program takiego kursu, wymagania stawiane jednostkom organizującym kurs oraz sposób dokumentowania jego ukończenia, b) dodatkowe warunki wynikające ze specyfiki specjalności, c) wymagania dotyczące badań lekarskich i psychologicznych, w tym uprawnień do wydawania zaświadczeń. Żadne z powyższych upoważnień nie dawało zdaniem Sądu Ministrowi Transportu i Gospodarki Morskiej podstaw do określenia, iż praktyka zawodowa musi być przez osobę ubiegającą się o nadanie uprawnień nabyta po uzyskaniu odpowiedniego wykształcenia, a nie przed jego nabyciem. Aby Minister mógł to uczynić musiałoby w ustawie istnieć dla niego wyraźne upoważnienie do wydania tego rodzaju przepisu wykonawczego. Wymienione upoważnienia ustawowe pozwalają Ministrowi na określenie dodatkowych kryteriów niezbędnych do uzyskania uprawnień budowlanych ale nie do zmiany tych, które zostały określone bezpośrednio w ustawie. Zgodnie z treścią art.92 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w Konstytucji, na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Upoważnienie powinno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia i zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu. W niniejszym przypadku przepis § 7 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 20 grudnia 1996 roku w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie w dziedzinie transportu kolejowego nakładający na osoby ubiegające się o nadanie uprawnień budowlanych obowiązek odbycia praktyki zawodowej dopiero po uzyskaniu odpowiedniego wykształcenia wydany został z przekroczeniem ustawowego upoważnienia i naruszeniem art.92 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W tej sytuacji zdaniem Sądu wskazany w zaskarżonej decyzji §7 wyżej wymienionego rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej nie może być uznany za podstawę prawną nałożonego na skarżącego wymogu odbycia praktyki zawodowej dopiero po uzyskaniu odpowiedniego wykształcenia. Z powyższych względów na podstawie art. 145§1 pkt.l c i art. 152 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97§1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zmianami) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.