IV SA 3288/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, Sędziowie NSA Anna Żak, As. WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Dorota Jackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Gminy L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności pozwolenia na użytkowanie uchyla zaskarżoną decyzję Decyzją z dnia [...] stycznia 2002 r. Starosta L. udzielił Gminie L. pozwolenia na użytkowanie budynku biurowego , zlokalizowanego przy ulicy L. w L. W uzasadnieniu wskazał ,że z przedłożonych dokumentów i po protokolarnym stwierdzeniu zgodności wykonania robót budowlanych z warunkami udzielonego pozwolenia na budowę wynikało ,że inwestycja została zrealizowana zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i warunkami udzielonego przez Starostę L. pozwolenia na budowę z [...].07.2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na skutek interwencji A. J. zam. w L. na ul. S. dokonał kontroli nowo wybudowanego budynku w zakresie zapewnienia dostępności pomieszczeń użytkowych dla osób niepełnosprawnych. Wojewoda [...] wszczął z urzędu postępowanie i decyzją z dnia [...] maja 2002 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty L. z [...] stycznia 2002 r. udzielającej pozwolenia na użytkowanie budynku biurowego . W uzasadnieniu stwierdził ,że w budynku tym faktycznie nie wykonano platformy schodowej o napędzie elektrycznym umożliwiającej dostęp osób niepełnosprawnych na piętro budynku , jednak w ocenie organu nie wyklucza to obiektu w zakresie dostępności dla tych osób . Wykonano bowiem udogodnienia umożliwiające pełną obsługę takich interesantów w urzędzie to jest: podjazd do drzwi wejściowych , miejsce parkingowe dla inwalidów , na parterze sanitariat dla niepełnosprawnych , zorganizowano obsługę osób niepełnosprawnych na parterze . W sytuacji gdy sprawa dotyczyłaby kompetencji jednostki położonej na piętrze , pracownik będzie schodził do pokoju przyjęć interesantów niepełnosprawnych , który zorganizowano na parterze dla ich obsługi. Od decyzji Wojewody [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty L. udzielającej pozwolenia na budowę odwołanie wniósł A. J. Podniósł w nim ,że zgodnie z § 55 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie " w nowo wzniesionym budynku zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej nie wyposażonym w dźwig należy zainstalować urządzenia techniczne , które zapewnią osobom niepełnosprawnym konieczny dostęp na kondygnacje użytkowe " - natomiast przedmiotowy budynek takiego urządzenia nie posiada . Nadto stwierdził ,że wszystkie zrealizowane przez Gminę rozwiązania stanowią próbę zatuszowania powstałych uchybień . Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania A. J. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2002 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności - decyzją z dnia [...] lipca 2002 r. (znak [...]) uchylił zaskarżoną decyzję i na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa stwierdził nieważność decyzji Starosty L. z dnia [...] stycznia 2002 r. udzielającej pozwolenia na użytkowanie . W uzasadnieniu wskazał ,że organ mógł wydać pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego po protokolarnym stwierdzeniu zgodności wykonania obiektu z warunkami pozwolenia na budowę . Zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę projekt budowlany , obok innych rozwiązań zapewniających dostępność obiektu użyteczności publicznej dla osób niepełnosprawnych , przewidywał platformę schodową umożliwiającą przemieszczenie się na wyższe kondygnacje budynku. Natomiast z protokołu sporządzonego przez [...] Urząd Wojewódzki z dnia 6 maja 2002 r. wynikało ,że platforma ta nie została zamontowana. Mimo to Starosta L. pozwolił na użytkowanie budynku wykonanego z istotnymi odstępstwami od pozwolenia na budowę . Biorąc powyższe pod uwagę organ odwoławczy uznał ,że doszło do rażącego naruszenia art. 59 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane przez wzgląd na art. 5 ust. 1 pkt 3 w/w ustawy . Powyższa inwestycja zrealizowana została niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i warunkami udzielonego pozwolenia na budowę z dnia [...] lipca 2000 r. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2002 r. stwierdzającą nieważność decyzji o pozwoleniu na użytkowanie wniosła Gmina L . Skarżący przyznał ,że nie wykonano w siedzibie Urzędu Gminy L. elektrycznej platformy schodowej ale wykonano za to szereg udogodnień umożliwiających pełną obsługę osób niepełnosprawnych na parterze w tym osób poruszających się na wózku. Zdaniem skarżących został w ten sposób spełniony warunek określony w § 16 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - w zakresie zapewnienia osobom niepełnosprawnym dostępu do budynku. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał dotychczasowe argumenty co do rażącego naruszenia przepisu art. 59 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane co skutkuje stwierdzeniem nieważności pozwolenia na użytkowanie . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył ,co następuje Skarga jest zasadna . Na wstępie wyjaśnienia wymaga kwestia legitymacji prawnej A. J. do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2002 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty L. udzielającej pozwolenia na budowę . Jak wynika z akt sprawy postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności Wojewoda [...] wszczął z urzędu ( choć w skutek interwencji A. J. ). Według art. 127 § 1 kpa odwołanie od decyzji organu I instancji przysługuje stronie, to jest podmiotowi, którego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyło postępowanie, w którym została wydana decyzja organu I instancji. Dopuszczenie przez organ administracji jakiejś osoby do udziału w postępowaniu przezeń prowadzonym nie czyni z niej automatycznie strony tego postępowania w rozumieniu art. 28 Kpa. Z orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego ( wyrok z dnia 27.09.2001 r. I SA 2326/00 ) wynika ,że interes prawny ma charakter materialnoprawny. Oparty jest na normach administracyjnego prawa materialnego, gdzie musi istnieć norma prawa przewidująca w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do konkretnego podmiotu możliwość wydania określonej decyzji. Bowiem o tym, czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego, nie decyduje sama wola czy subiektywne przekonanie danej osoby, bądź dopuszczenie jej przez organ do udziału w nim, ale okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako "interes prawny" ( wyrok z dnia 10.08.2001r I SA 511/00). Osoba zawiadamiająca organ administracji państwowej o podstawach do wszczęcia postępowania administracyjnego z urzędu nie staje się stroną tegoż postępowania, jeśli nie legitymuje się własnym interesem prawnym w jego wszczęciu . Skoro w orzecznictwie dominuje pogląd, że tylko przepis prawa materialnego stanowiący podstawę interesu prawnego stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony to Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przed rozpoznaniem odwołania A. J. powinien przede wszystkim ustalić uprawnienie do jego wniesienia . Nadto przy ocenie niniejszej sprawy należy mieć na względzie treść art. 57 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania przez Starostę L. pozwolenia na użytkowanie budynku ), który stanowi że w razie zmian nie odstępujących w sposób istotny od zatwierdzonego projektu budowlanego do wniosku o pozwolenie na użytkowanie należy dołączyć rysunki wchodzące w skład projektu budowlanego uwzględniające poczynione zmiany . Z regulacji tej wynika ,że sam ustawodawca przewidział możliwość, że inwestor odstąpi od zatwierdzonego projektu budowlanego i w sytuacji gdy nie jest ono istotne wskazuje sposób jego zatwierdzenia . Dlatego organ prowadząc postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności powinien w ocenie Sądu zbadać czy rezygnacja z wykonania elektrycznej platformy schodowej jest istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu czy też takim o jakim mowa w art. 57 ust 2 w/w ustawy . Tych okoliczności organ nie analizował i nie poczynił koniecznych ustaleń . Zatem stwierdzenie , że decyzja Starosty L. z dnia [...] stycznia 2002 r. w sposób rażący narusza prawo zostało dokonane bez dokładnego wyjaśnienia wyżej przytoczonych kwestii . Ujawnione naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie tj. art. 7 i 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego spowodowało uchylenie zaskarżonej decyzji - na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) .