IV SA 3292/02
WyrokWSA w Warszawie2004-03-10
Skład orzekający: Bożena Walentynowicz, Izabela Ostrowska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę mogła zostać utrzymana w mocy, jeśli w obrocie prawnym istniały dwie sprzeczne, ostateczne decyzje dotyczące tego samego obiektu budowlanego?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzająca ją decyzja Wojewody zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Organy administracji nie zauważyły, że w obrocie prawnym istniały dwie sprzeczne, ostateczne decyzje dotyczące rozbudowy tego samego budynku, co stanowiło naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących należytego wyjaśnienia sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia na wykonanie strychu użytkowego. Skarżący podnosili, że organy pominęły ich jako strony, a także istnienie innej, wcześniejszej decyzji odmawiającej pozwolenia na rozbudowę. W ocenie skarżących postępowanie nie wyjaśniło wszystkich aspektów sprawy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i poprzedzającą ją decyzję Wojewody, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżących.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Sędziowie WSA Izabela Ostrowska, As. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Protokolant Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skarg A. S., S. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na wykonanie strychy użytkowego na istniejącym stanie budynku mieszkalnego 1) uchyla decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2002 r. i poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2002 r., 2) zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz A. S. i S. J. po 10 zł (dziesięć złotych) na każdego z nich tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] lutego 2002 r. nr [...] po rozpatrzeniu wniosków S. J. i A. S. Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] września 1992 r. udzielającej małżeństwu Z. i M. Z. pozwolenia na wykonanie strychu użytkowego na istniejącym stanie budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...] w B. przy ul. [...].
W uzasadnieniu podał, że nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności tej decyzji, gdyż nie została ona dotknięta wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Organ I instancji zastosował normy zawarte w ustawie z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane tj. art. 29 oraz art. 54 ust. 1, dające podstawę do wydania decyzji. Trafnie też ocenił, iż wykonanie poddasza użytkowego na istniejącym budynku mieszkalnym zgodnie z wnioskiem inwestorów nie pozostaje w sprzeczności z § 12 ust. 2, § 15 ust. 3 rozporządzenia Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. Nie został też naruszony interes osób trzecich w rozumieniu art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołań S. J. i A. S. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu stwierdził, że badana w trybie nadzoru decyzja nie jest obarczona żadną wadą, które w sposób wyczerpujący wymienia art. 156 § 1 kpa i wykonanie poddasza użytkowego na istniejącym stanie budynku mieszkalnego podlega przepisom rozporządzenia Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyli S. J. i A. S..
A. S. podała, że w decyzjach organy administracji pominęły ją jako stronę mimo, że graniczy z nieruchomością Z. i M. Z. Budynek inwestorów zgodnie z pozwoleniem na budowę z 1982 r. miał być budynkiem inwentarskim, parterowym a ponadto pobudowany został na gruntach nie wyłączonych z produkcji rolnej.
Skarżący S. J. podał, że decyzją Urzędu Miasta [...] z dnia [...] czerwca 1990 r. odmówiono Z. R. pozwolenia na dalszą budowę budynku mieszkalnego ze strychem użytkowym i jednocześnie udzielono pozwolenia na budowę tego budynku ze stropodachem. Decyzja ta stała się ostateczna. Następnie Kierownik Urzędu Rejonowego w S. w dniu [...] września 1992 r. wydał drugą decyzję udzielającą pozwolenia na wykonanie strychu użytkowego na istniejącym stanie budynku mieszkalnego.
Prowadzone zatem postępowanie nie wyjaśniło zdaniem skarżącego wszystkich aspektów sprawy.
W odpowiedzi na skargi Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o ich oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skargi zasługują na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1, 2, 3 i 13 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271) – Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje środki określone w ustawie.
Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg miedzy innymi na decyzje administracyjne. Sąd uwzględnia skargę na decyzję w przypadku stwierdzenia jej wad, o których mowa w art. 145 tej ustawy.
W przedmiotowej spawie Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i ją poprzedzająca decyzja Wojewody [...] nie mogą się ostać, jako wydane z naruszeniem prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest rzeczywiście, co podnoszą organy, wyjątkiem od określonej w art. 16 § 1 kpa ogólnej zasady stabilności decyzji administracyjnych i może nastąpić tylko wtedy, gdy w sposób niewątpliwy ustalone zostanie istnienie przyczyny określonej w art. 156 § 1 kpa.
Obowiązkiem organu nadzoru jest wykazanie zaistnienia przesłanki uzasadniającej stwierdzenie nieważności bądź nie zaistnienia przesłanki w przypadku odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.
W niniejszej sprawie żaden z organów odwoławczych nie zauważył, że w obrocie prawnym pozostają dwie decyzje ostateczne.
Pierwsza z nich – decyzja z dnia [...] czerwca 1990 r. – Burmistrza Miasta B., który na podstawie art. 3, art. 5 ust. 2, art. 29 ust. 1, 2, 4 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane odmówił Z. R. pozwolenia na dalszą budowę budynku mieszkalnego ze strychem użytkowym i udzielił pozwolenia na dalszą budowę budynku mieszkalnego ze stropodachem o pow. zab. 107,2 m², pow. użyt. 176,9 m², Kub. 700 m³ na działce położonej w B. przy ul. [...], nr ewid. gruntów [...] w granicach oznaczonych na planie zagospodarowania.
Druga, której Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności, decyzja z dnia [...] września 1992 r. – Kierownika Urzędu Rejonowego w S., który na podstawie art. 29 oraz art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane udzielił pozwolenia małż. Z. i M. Z. na wykonanie strychu użytkowego na istniejącym stanie budowy budynku mieszkalnego (łączna wysokość budynku od terenu wraz z ogniomurem – 9,11m) wg wykonanej inwentaryzacji i projektu nadbudowy budynku mieszkalnego na działce o nr ewid. geodezyjnej gruntów [...] położonej przy ul. [...].
Organ odwoławczy odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji z [...] września 1992 r. nie ustosunkował się do decyzji z dnia [...] czerwca 1990 r.
Obie zaś decyzje wypowiadają się merytorycznie, co do rozbudowy budynku inwestora.
Nie przesądzając rozstrzygnięcia należy stwierdzić, że Wojewoda [...] przedwcześnie dokonał oceny, że nie zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] września 1992 r.
Brak podjęcia przez organy administracji państwowej czynności zmierzających do należytego wyjaśnienia sprawy w przedstawionym powyżej zakresie, a mającym istotne znaczenie dla jej rozstrzygnięcia, stanowiło naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 7 kpa, art. 8 kpa, a także art. 77 i 80 kpa.
Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w wyroku.
Orzeczenie o kosztach znajduje swoje podstawy w treści art. 200 powołanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło