IV SA 3307/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: AsWSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2004 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu przedłożenia dokumentacji 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] września 2002r. nr [...], działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2000r, Nr 106, poz. 1126 z późn.zm.), nakazał J. R. przedłożenie w Inspektoracie inwentaryzacji powykonawczej budowlanej wykonanych robót. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania A. i U. B., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ stwierdził, iż w ocenie organu odwoławczego w sprawie ma zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, ponieważ wykonane samowolnie prace można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem. Wykonanie przez inwestora dokumentacji pozwoli organowi ocenić, czy roboty budowlane zostały wykonane zgodnie ze sztuka budowlaną. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. R. podniósł, iż nie posiada środków finansowych na wykonanie żądanej dokumentacji, ponadto nie jest właścicielem przedmiotowej nieruchomości, nigdy tam nie mieszkał, zaś remontów dokonał ponieważ w lokalu mieszka jego córka. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa ( art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z póżn.zm.). Ponadto na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tej sytuacji dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd może uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które podnosiła w skardze strona. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, w której podstawę rozstrzygnięcia stanowią okoliczności, które Sąd winien wziąć pod uwagę z urzędu. W ocenie Sądu decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] września 2002r. Nr [...]i utrzymująca ją w mocy zaskarżona decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. Możliwość żądania przez organy nadzoru budowlanego ekspertyz i ocen uregulowana została w art. 81 c Prawa budowlanego. Na jego podstawie organ administracji budowlanej, w drodze postanowienia, może nałożyć obowiązek dostarczenia odpowiednich dokumentów. Art. 51 Prawa budowlanego, w brzmieniu określonym ustawą z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tjedn. Dz.U. z 2000r., Nr 106, poz. 1126 z późn.zm.), sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy -Prawo budowlanego oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. z 2003r.,Nr 80, poz. 718), stosownie do przepisu art. 7 tej ustawy, nie stanowił takiej podstawy. Nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem nie mogło bowiem oznaczać obowiązku dostarczenia dokumentów, ekspertyz i ocen, ponieważ poprzez zobowiązanie strony do sporządzenia i dostarczenia odpowiedniej dokumentacji nie można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem. Organy nie zauważyły, że brzmienie przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy -Prawo budowlane wskazuje wyraźnie, iż na jego podstawie można nałożyć obowiązek wykonania czynności faktycznych już naprawiających ewentualne odstępstwa od przepisów technicznych w sposób pozwalający bądź na wznowienie robót budowlanych bądź na ubieganie się o pozwolenie na użytkowanie obiektu już wykończonego. W wyroku z dnia 28 września 2000 r. /II SA/Lu 930/99/ Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział pogląd, z którym skład orzekający sądu w sprawie niniejszej całkowicie się zgadza, iż decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego nie może ograniczać się do nakazania inwestorowi /właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego/ przedstawienia określonej dokumentacji, ale musi wskazywać przede wszystkim konkretne czynności faktyczne mające na celu doprowadzenie wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Jak wskazano w uzasadnieniu powyższego wyroku przepis art. 51 prawa budowlanego nie przewiduje bowiem wydania ponownej decyzji określającej, tym razem w oparciu o przedstawioną dokumentację, czynności faktyczne, jakie winny być wykonane celem doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami. W rozpoznawanej sprawie, organy nadzoru budowlanego nakładając na inwestora na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego obowiązek dostarczenia określonych dokumentów, rażąco naruszyły art. 51 Prawa budowlanego. Skutkiem tego naruszenia będzie brak możliwości wydania przez organy nadzoru budowlanego decyzji merytorycznej w trybie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Dopiero bowiem po dostarczeniu przez inwestora wymaganych dokumentów, organ nadzoru budowlanego w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, powinien podjąć decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego albo na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 tegoż prawa. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.am.) orzekł jak w sentencji.