IV SA 3383/02
WyrokWSA w Warszawie2004-03-11
Skład orzekający: T. Cysek, M. Małaszewska-Litwiniec, T. Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić ustalenia warunków zabudowy, jeśli planowana inwestycja jest sprzeczna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nawet jeśli skarżący kwestionuje legalność uchwalenia tego planu?Ratio decidendi
Organ administracji jest zobowiązany do rozstrzygania sprawy na podstawie stanu faktycznego i przepisów prawa obowiązujących w chwili orzekania, w tym ustaleń obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jeśli planowana inwestycja jest sprzeczna z tym planem, organ ma prawo odmówić ustalenia warunków zabudowy. Kwestionowanie legalności uchwalenia planu powinno odbywać się w odrębnym trybie, np. na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, a nie w ramach postępowania o ustalenie warunków zabudowy.Stan faktyczny
Skarżący A. B. domagał się ustalenia warunków zabudowy dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem. Organ I instancji (Wójt Gminy P.) odmówił, wskazując na sprzeczność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który po zmianie przeznaczył działkę pod strefę rolniczą. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący podniósł zarzuty dotyczące trybu uchwalania planu oraz wpływu rozporządzeń dotyczących parku krajobrazowego i obszaru chronionego. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia T. Cysek, Sędzia WSA M. Małaszewska-Litwiniec (spr.), Asesor WSA T. Wykowski, Protokolant A. Wójcik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2004 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę
Decyzją z dn. [...].07.2002 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję nr [...] Wójta Gminy P. z dn. [...].12.2001 r. odmawiającą ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na wzniesieniu budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem na terenie działki o nr ewidencyjnym [...] o pow. 800 m2, położonej we wsi Ł. w woj. [...].
W decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji Wójt Gminy P. jako przeszkodę wskazał sprzeczność planowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego północnej części Gminy P., zmienionego uchwałą Rady Gminy P. nr [...] z dn. [...].04.2001 r. (Dz.Urz. Woj. [...] Z 2001 r., nr [...], poz. [...]).
Przed zmianą tego planu przedmiotowa działka miała charakter budowlany, a w zmienionym planie przeznaczona została jako strefa rolnicza (RP)- rolnicza przestrzeń produkcyjna, położona na terenie C. Parku Krajobrazowego i na obszarze chronionego krajobrazu. Obowiązujący plan nie przewidywał możliwości jej zabudowy. Opinię o sprzeczności planowanej inwestycji z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego oraz z przepisami prawa przedstawił Zarząd [...] i C. Parku Krajobrazowego oraz [...] Urząd Wojewódzki, Wydział Ochrony Środowiska, Wojewódzki Konserwator Przyrody. Wszystkie te argumenty przesądziły o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla tej inwestycji przez Wójta Gminy P. oraz były podstawą utrzymania tej decyzji w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło także, iż organy administracji państwowej wydając decyzję rozstrzygają sprawę na podstawie stanu faktycznego i przepisów prawa, które obowiązują w dniu orzekania, a przepisy prawa miejscowego, do których należy także obowiązujący w dacie orzekania przez nie plan zagospodarowania przestrzennego, mają moc obowiązującą.
Jednocześnie Samorządowe Kolegium pouczyło skarżącego o możliwości zakwestionowania ustaleń obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w trybie art. 101 ustawy z dn. 8.03.1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 1996 r., nr 13, poz. 74 ze zm.).
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący podniósł argumenty, które w zasadzie sprowadzają się do zastrzeżeń odnośnie zachowania trybu uchwalaniu planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący uważa, iż skoro wymogów tych, wynikających z obowiązujących przepisów nie dopełniono i nie powiadomiono go o wszczęciu postępowania zmierzającego do zmiany planu, uniemożliwiając mu przez to "złożenie sprzeciwu", to uchwała zatwierdzająca taki plan jest nieważna. W związku z tym zaznacza, że Kolegium Samorządowe powinno przeprowadzić postępowanie dowodowe w części dot. legalności przedmiotowej uchwały. Ponadto uważa, że skoro przedmiotową nieruchomość nabył 7.12.1992 r. i stanowiła wówczas działkę budowlaną, to wydane blisko 6 miesięcy później rozporządzenie Wojewody [...] z dn. [...].06.1993 r. o utworzeniu C. Parku Krajobrazowego, obejmujące również jego działkę nie powinno mieć wpływu na jej zmianę przeznaczenia z budowlanej na rolną.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i powtórzyło argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji uznając, że ustalenia planu i obowiązujące przepisy są tu jednoznaczne.
Na rozprawie pełnomocnik skarżącego podniósł, iż przedmiotową działkę od granicy lasu dzieli ponad 200 m, natomiast zakaz zabudowy wynikający z rozporządzenia Wojewody [...] z dn. [...].08.1997 r. o utworzeniu obszaru chronionego krajobrazu na terenie województwa warszawskiego dotyczy budynków wznoszonych w odległości mniejszej niż 25 m od granic kompleksu leśnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Niewątpliwie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest przepisem mającym moc powszechnie obowiązującą, a decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu musi być z nim zgodna, przy czym ewentualna sprzeczność skutkuje nieważnością takiej decyzji, jak stanowi art. 46 a ustawy z dn. 7.07.1994 r. O zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 1999 r., nr 15, poz. 139 ze zm.). Ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie można natomiast odmówić wówczas, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, o czym przesądza znowelizowany przepis art. 43 powołanej ustawy. Sytuacja taka nie zachodziła jednakże w rozpatrywanej sprawie, stąd odmowa ustalenia tych warunków odpowiada prawu.
Podkreślenia wymaga fakt, iż organy administracji publicznej są zobowiązane rozstrzygać sprawę biorąc pod uwagę jej stan faktyczny i przepisy prawa obowiązujące w chwili orzekania, a więc i ustalenia obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
Mając to na uwadze należy stwierdzić, że także zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nie narusza prawa. Celem jej było przesądzenie o zgodności zamierzonej inwestycji z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, który stwarza pewne ograniczenia w dopuszczalnej zabudowie na danym terenie. Z art. 4 ust. 1 powołanej ustawy wynika, że do uprawnień gminy należy decydowanie o zagospodarowaniu przestrzennym terenu, ale także o ograniczeniach tego zagospodarowania.
Wówczas obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego północnej części Gminy P., zmieniony uchwałą Rady Gminy P. nr [...] z dn. [...].04.2001 r. (Dz.Urz. Woj. [...] Z 2001 r., nr [...], poz. [...]) miał moc wiążącą i organy orzekające nie mogły go nie stosować.
Przed zmianą tego planu przedmiotowa działka miała charakter budowlany, po jego zmianie została objęta strefą rolniczą (RP) i stanowi rolniczą przestrzeń produkcyjną, ponadto położona jest na terenie C. Parku Krajobrazowego i na obszarze chronionego krajobrazu. Odnośnie możliwej zabudowy na terenach strefy rolniczej plan przewiduje adaptację istniejącej zabudowy zagrodowej, nie wyznaczonej na rysunku planu, z możliwością przebudowy, rozbudowy i nadbudowy oraz dopuszcza w uzasadnionych wypadkach formowanie nowej zabudowy zagrodowej dla gospodarstw o wielkości min. 1 ha; przyjmuje się wielkość działki min. 3000 m2 (art. 18 ust. 1 pkt 3 i ust. 3 pkt 3 planu). Przedmiotowa działka ma natomiast mniejszą powierzchnię i jest niezabudowana. Na terenach strefy rolniczej, dla terenu rolniczej przestrzeni produkcyjnej RP obowiązujący plan ustala ochronę w stosunku do C. Parku Krajobrazowego poprzez prowadzenie produkcji rolniczej w sposób odpowiadający wymogom ochrony środowiska oraz zalesianie gruntów o małej przydatności rolniczej.
Plan zagospodarowania przestrzennego w art. 17 ust. 2 wskazuje, że na obszarze C. Parku Krajobrazowego wraz z otuliną obowiązują ustalenia rozporządzenia Wojewody [...] nr [...], z dn. [...].10.2000 r. (Dz.Urz. Woj. [...] nr [...], poz. [...]), zmieniającego rozporządzenie Wojewody [...] z dn. [...].06.1993 r. o utworzeniu C. Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. [...] nr [...], poz. [...] ze zm.), które w § 4 stanowi, iż na terenie parku zakazuje się lokalizowania nowych budynków i budowli m. in. z wyjątkiem budownictwa zagrodowego, ale tylko zgodnie z planami zagospodarowania przestrzennego.
Z kolei na obszarze chronionego krajobrazu (art. 17 ust. 3 planu) obowiązują ustalenia rozporządzenia Wojewody [...] z dn. [...].08.1997 r. o utworzeniu obszaru chronionego krajobrazu na terenie województwa [...] (Dz. Urz. Woj. [...] nr [...], poz. [...] ze zm.), które to rozporządzenie w odniesieniu do lasów i zadrzewień zakazuje m. in. lokalizacji budynków w odległości mniejszej niż 25 m od granic kompleksów leśnych wchodzących w granice obszaru chronionego krajobrazu. Pełnomocnik skarżącego podniósł wprawdzie na rozprawie, iż przedmiotowa działka znajduje się w większej odległości od granicy lasu, bo ok. 200 m. Jednakże nawet jeśli ta przeszkoda ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji nie zachodziłaby, wbrew ustaleniom organów, to i tak zamierzona zabudowa owej działki byłaby sprzeczna z postanowieniami planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego dla tego terenu i obowiązującego w czasie orzekania przez organy I i II instancji w niniejszej sprawie, ze względu na zapis art. 18 ust. 1 pkt 3 i ust. 3 pkt 3 planu, wzmocniony dodatkowo zapisem jego art. 17 ust. 2.
W tym stanie rzeczy należy uznać, że ustalenia obowiązującego w chwili orzekania organów administracji publicznej w niniejszej sprawie planu były jednoznaczne i nie pozwalały na ustalenie owych warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla planowanej inwestycji.
Odnosząc się do podniesionych przez skarżącego zastrzeżeń odnośnie trybu uchwalania owego planu, należy stwierdzić, iż w tym zakresie został prawidłowo pouczony przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze o możliwości zaskarżenia na zasadach ogólnych w trybie art. 101 ustawy z dn. 8.03.1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 1996 r., nr 13, poz. 74 ze zm.) kwestionowanej uchwały zatwierdzającej ów plan, ale dopiero po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia owego naruszenia. Z drogi tej, jak wskazuje treść skargi dotychczas nie skorzystał, natomiast wniósł skargę na odmowę ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzonej inwestycji, kwestionując uchwałę zatwierdzającą ów plan.
Należy stwierdzić, że do czasu, gdy uchwała taka jest w obrocie ma moc wiążącą, a może być podważona tylko w oddzielnym trybie, po wezwaniu Rady Gminy do usunięcia naruszenia, które zdaniem skarżącego nastąpiło w trybie uchwalania owego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dn. 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dn. 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1271) - orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło