IV SA 3407/01

WyrokWSA w Warszawie2004-02-03

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Bożena Walentynowicz, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego, wydana w trybie art. 36 w zw. z art. 55 Prawa budowlanego, może zostać uznana za nieważną z powodu braku w obrocie prawnym decyzji o warunkach zabudowy w momencie jej wydania, jeśli przesłanka ta mogłaby być podstawą do wznowienia postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na użytkowanie z powodu braku w obrocie prawnym decyzji o warunkach zabudowy jest błędne. Taka przesłanka mogłaby być podstawą do wznowienia postępowania, a nie do stwierdzenia nieważności decyzji. Ponadto, błędnie zinterpretowano tryb wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie jako art. 59 Prawa budowlanego, podczas gdy była ona wydana w trybie art. 36 w zw. z art. 55 Prawa budowlanego, który nie wymaga badania zgodności z warunkami zabudowy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi L. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta L. zezwalającej na użytkowanie części pomieszczeń magazynowo-produkcyjnych. Organ I instancji (Wojewoda) oraz GINB uznały decyzję o pozwoleniu na użytkowanie za nieważną, ponieważ w momencie jej wydania nie istniała już decyzja o warunkach zabudowy, której nieważność stwierdziło Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Skarżący zarzucił m.in. brak prawidłowego uzasadnienia decyzji i nieodniesienie się do jego argumentacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji za nieważne z powodu rażącego naruszenia prawa.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i poprzedzającej ją decyzji Wojewody, zasądzając od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędziowie NSA NSA (del.) Bożena Walentynowicz, As. NSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Dorota Zamiela, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2004 sprawy ze skargi L. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2001 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zezwalającej na użytkowanie I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego L. K. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu wpisu sądowego. Skarżący L. K. w skardze z dnia 11 października 2001 r. dochodził uchylenia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2001 r., nr [...]. Przedmiotem postępowania administracyjnego zakończonego w/w decyzją było badanie ważności decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] kwietnia 1997 r. [...] – w sprawie pozwolenia na użytkowanie części pomieszczeń magazynowo-produkcyjnych położonych na terenie nieruchomości przy ul. [...] w L. W toku postępowania odwoławczego decyzja Prezydenta Miasta L. w/w została uchylona decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1997 r. nr [...], a ta z kolei wyrokiem z dnia 07 grudnia 2000 r. w sprawie II SA/Łd 1455/97 Naczelnego Sądu Administracyjnego. W toku badania sprawy po wyroku NSA Wojewoda wydał postanowienie, w którym uznał odwołanie za niedopuszczalne, gdyż skarżący nie mają przymiotu strony. Wojewoda uznał jednak, że zachodzą przesłanki do stwierdzenia z urzędu nieważności decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] kwietnia 1997 r. Stwierdził, że decyzja wydana została w trybie art. 59 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, zatem organ mógł wydać pozwolenie na użytkowanie obiektu po protokolarnym stwierdzeniu zgodności wykonania obiektu z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz decyzją o pozwoleniu na budowę. W dniu wydania decyzji w sprawie pozwolenia na użytkowanie, nie istniała już w obrocie decyzja z [...] czerwca 1995 r. nr [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wydana z upoważnienia Prezydenta Miasta L., bowiem decyzją z dnia [...] marca 1997 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło z urzędu nieważność tej decyzji. Zdaniem Wojewody [...] skoro przy wydaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie nie można było stwierdzić zgodności wykonania obiektu z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, zatem przy jej wydaniu naruszono przepis art. 59 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego to znaczy, że decyzja jest nieważna w świetle dyspozycji art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W tych warunkach Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2001 r. nr [...] stwierdził z urzędu nieważność decyzji Prezydenta Miasta L. z [...] kwietnia 1997 r. w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy w/w decyzję Wojewody [...] podzielając jego argumentację. W skardze L. K. – inwestor, podniósł, że zaskarżona decyzja narusza art. 124 § 2 kpa i 107 § 3 kpa wobec tego, że nie zawiera prawidłowego uzasadnienia, narusza słuszny interes skarżącego przez formalne odniesienie się do decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2001 r. bez badania jaka jest aktualna sytuacja prac nad planem zagospodarowania przestrzennego terenów w rejonie inwestycji skarżącego. W odwołaniu do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego skarżący podniósł, że Wojewoda wszczął postępowanie z urzędu nie orzekając merytorycznie w postępowaniu odwoławczym, co prawda zapadło postanowienie z [...] kwietnia 2001 r. ale nie zostało mu doręczone. Ponadto organ wydający decyzję o pozwoleniu na użytkowanie nie był powiadomiony o orzeczeniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] marca 1997 r. co do decyzji o warunkach zabudowy, zatem należało raczej wznowić postępowanie niż stwierdzić jego nieważność. Skarżący podniósł, że do tej jego argumentacji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] sierpnia 2001 r. nie odniósł się. W odpowiedzi na skargę z dnia 14 grudnia 2001 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ja decyzja organu I instancji są nieważne, gdyż zapadły z rażącym naruszeniem prawa. Organ I instancji, a za nim Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznały, że decyzja Prezydenta Miasta L. z dnia [...] kwietnia 1997 r. znak [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie jest nieważna, bo gdy zapadła, w obrocie prawnym nie funkcjonowała decyzja Prezydenta Miasta L. z dnia [...] czerwca 1995 r. [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, której nieważność decyzją z dnia [...] marca 1997 r. znak [...] stwierdziło Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Zdaniem Sądu powyższe ustalenie w żadnym razie nie może stanowić o nieważności przedmiotowej decyzji. Przesłanki stwierdzenia nieważności zawarte są w wyliczeniu wyczerpującym art. 156 § 1 kpa, nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 1999 r., sygn. akt IV SA 1380/97). Organy stwierdziły nieważność decyzji w oparciu o przesłankę, która mogłaby być podstawą wznowienia postępowania. Nie jest dopuszczalne przyjęcie, że którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby zarazem stanowić jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 sierpnia 1999 r., sygn. akt SA Gd 1704/97). Podkreślenia wymaga, że błędnie zinterpretowano decyzję o pozwoleniu na użytkowanie jako wydaną w trybie art. 59 Prawa budowlanego, gdy tymczasem zapadła ona w trybie art. 36 w zw. z art. 55 Prawa budowlanego. Inwestor był zobowiązany do jej uzyskania w pozwoleniu na budowę. W tym trybie nie bada się zgodności inwestycji z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu, bowiem to, bada organ w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 Prawa budowlanego). Wobec powyższego zdaniem Sądu nie ma potrzeby odniesienia się do argumentacji skarżącego poza stwierdzeniem, że nie ma ona znaczenia w postępowaniu nieważnościowym, i nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższą argumentację Sąd orzekł w trybie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270). O kosztach Sąd orzekł w trybie art. 200 wyżej powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło