IV SA 3497/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi H. P. i A. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Prezydent Miasta [...] decyzją nr [...] z dnia [...].06.2003 zatwierdził projekt budowlany oraz zezwolił spółce "[...]" na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w [...] /dz ew. nr [...] z obrębu [...]/. Od decyzji tej odwołali się H. P. , A. K. - współwłaściciele nieruchomości przy ul. [...], sąsiadującej poprzez przejście dla pieszych z nieruchomością prz ul. [...] oraz Rada Samorządu [...]. H. P. podnosi w swoim odwołaniu, że planowana inwestycja pogorszy warunki życia skarżącej i drastycznie obniży wartość jej nieruchomości oraz, że planowana inwestycja nie jest dostosowana do istniejącej zabudowy tej części [...]. A. K. w swoim odwołaniu zarzuca, iż zatwierdzony projekt budowlany nie spełnia warunków postawionych w uzgodnieniu z Zarządem Dróg Miejskich, plan sytuacyjny nie posiada wszystkich wymiarów od granic działki i jest nieczytelny, projektowana inwestycja nie jest dostosowana do dotychczasowej zabudowy, realizacja budynku pogorszy warunki nasłonecznia, a planowana inwestycja zostanie zrealizowana w bezpośrednim sąsiedztwie zabudowy objętej ochroną konserwatorską. W konkluzji skarżący wnoszą o uchylenie zaskarżonej decyzji. Natomiast Rada Samorządu [...] w swoim odwołaniu wnosi o uznanie jej za stronę w niniejszym postępowaniu. Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2003r. umorzył postępowanie odwoławcze uznając ,że odwołania nie były wniesione przez strony postępowania. Zdaniem Wojewody H. P. oraz A. K. nie posiadają przymiotu strony w świetle art. 28 kpa., ponieważ działka której SA współwłaścicielami nie graniczy bezpośrednio z działką, na której jest zaplanowana inwestycja. Wojewoda wskazuje, że o tym czy określonemu podmiotowi przysługuje przymiot strony rozstrzygają przepisy prawa materialnego. Granice tych praw i interesów określają przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo Budowlane /Dz. U Nr 89 poz. 414/, które przyznają przymiot strony w postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę inwestorowi, a także właścicielowi /użytkownikowi wieczystemu/ przedmiotowej nieruchomości oraz nieruchomości sąsiednich. Potwierdzeniem powyższego poglądu jest, zdaniem Wojewody, stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 22.12.1987 - Sygn. Akt IV S.A. 590/87 ONSA 1987 nr 2 poz. 71 gdzie stwierdzono cyt:" osoby mają przymiot strony w postępowaniu o zatwierdzenie planu realizacyjnego danego obiektu budowlanego i wydanego pozwolenia na budowę, które są właścicielami nieruchomości sąsiadujących bezpośrednio z działką na której ma być wzniesiony projektowany obiekt budowlany". Wojewoda stwierdza również , że Rada Samorządu [...] nie może być uznana za stronę w świetle art. 28 kpa ponieważ zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 26.03.1992 /S.A./Wr 300/92 Wspólnota 1992/33/21/ brak regulacji prawnej w ustawie o samorządzie terytorialnym przyznającej sołectwom, dzielnicom, osiedlom, prawa do uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym na zasadach ustalonych dla organizacji społecznych przez kpa wyłącza możliwość przyznania tym jednostkom pomocniczym gminy w formie uchwały organu gminy pozycji podmiotu na prawach strony w postępowaniu administracyjnym. Skargę na powyższą decyzję złożyli H. P. i A. K. współwłaściciele nieruchomości przy ul. [...]. H. P. i A. K. informują w skardze, że są właścicielami dwukondygnacyjnego budynku o kubaturze 1200 m3 na działce o powierzchni 922 m2, dom zajmuje ok. 17% powierzchni działki, która znajduje się przy ul. [...] i sąsiaduje przez przejście dla pieszych z nieruchomością [...]. Skarżący podnoszą , zostali uznani za stronę z urzędu przez organ I instancji i czynnie uczestniczyli w postępowaniu o o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu i o wydanie pozwolenia na budowę, składając zastrzeżenia i argumenty przeciwko projektowanej zabudowie działki przy ul. [...]. Zdaniem skarżących, ich nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu. Nowy budynek będzie wyższy, będzie - według pozwolenia na budowę - miał czterokrotnie większą kubaturę, czterokrotnie większą powierzchnię zabudowy i dziewięć mieszkań. Zdaniem skarżących nowa inwestycja zacieni nieruchomość przy ul. [...] oraz spowoduje znaczne zwiększenie poziomu hałasu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosi o jej oddalenie. Zdaniem Wojewody działka , której właścicielem są H. P. i A. K. nie znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1271 z późn.zm.). Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/ postanowień/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Skarga H. P. i A. K. zasługują na uwzględnienie, bowiem organ II instancji nie wykazał w postępowaniu administracyjnym w sposób jednoznaczny, że decyzja o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w [...] nie wkracza w sferę praw i obowiązków właścicieli działki przy ul. [...]. Stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie administracyjne albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek (art. 28 KPA). Interes prawny w sferze prawa administracyjnego oznacza przede wszystkim, że istnieje norma materialnoprawna, która kształtuje sytuację prawną jednostki w zakresie ustalonym przez jej treść. W związku z tym określonemu podmiotowi przysługuje prawo do takiego ukształtowania swojej sytuacji, która byłaby zgodna z treścią danej normy materialnoprawnej. Należy również stwierdzić, że atrybut strony postępowania przysługuje nie tylko właścicielom (użytkownikom wieczystym) działek bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji co orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wyjaśniono,, ale również właścicielom działek dalej położonych, jeśli zamierzona inwestycja będzie miała wpływ na ich interesy chronione przepisem art. 5 ust. 2 ustawy z 1994 r. - Prawo budowlane. Nowa inwestycja ,zdaniem stron skarżących ,oznacza dla nich zacienienie nieruchomości, znaczne zwiększenie poziomu hałasu i zanieczyszczeń powietrza, zwiększony ruch samochodowy co powoduje ,że będą znajdować się w obszarze oddziaływania realizowanej inwestycji. ponieważ między nieruchomościami [...] i [...] a istniejące wąskie przejście dla pieszych przedzielające obie nieruchomości temu nie zapobiegnie ponieważ realizowana inwestycja znajdująca się na południe od działki skarżącej jest położona zbyt blisko. W związku z takim a nie innym usytuowaniem w/w działek, H. P. i A. K. zostali przywołani jako strony postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz w postępowaniu pierwszoinstancyjnym o pozwolenie na budowę. Organy administracji były zorientowane o wzajemnym położeniu obu działek. Zgodnie z art. 28 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. z 2000 r. Dz. U. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektów. Przy czym przez obszar oddziaływania obiektów należy rozumieć, zgodnie z art. 3 pkt 20 w/w ustawy, teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Skoro więc organ I instancji uznał ich za stronę z urzędu i umożliwił im czynny udział w postępowaniu administracyjnym i zapewniając im możliwość zgłoszenia uwag i zarzutów związanych z techniczną stroną planowanego przedsięwzięcia, to organ II instancji nie może bez zbadania czy nieruchomości skarżących nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu odmówić im prawa stron jedynie dlatego, że działki są przedzielone wąskim pasem chodnika gminnego. Za uznaniem za stronę postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją przemawiają także ważkie argumenty wyrażone w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych. Należy zaznaczyć, że nie tylko w orzecznictwie Sądu Najwyższego ( postanowienie SN z dnia 20 listopada 1981 r., III CRN 232/81, OSNC 1982/4/62), ale także w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podnosi się, iż za sąsiednie można uznać także nieruchomości nie graniczące ze sobą, ale pozostające w zasięgu swoich wpływów lub związku gospodarczym. Problematyce tej poświęcona jest również uchwała 5 sędziów NSA z dnia 1995.09.25 VI SA 13/95 ONSA 1995/4/154 w której jednoznacznie postawiona jest teza ,że stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek, co można odnieść również do postępowania o wydanie pozwolenia na budowę. W sprawie niniejszej organ II instancji nie rozważył należycie czy istotnie działka , której właścicielem są H. P. i A. K. nie znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu. Z powyższych względów, Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 pkt.1 lit.a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.270) orzekł jak w sentencji wyroku.