IV SA 3544/03

WyrokWSA w Warszawie2004-07-08

Skład orzekający: Otylia Wierzbicka, Wojciech Mazur, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stowarzyszenie zwykłe, które nie posiada jeszcze osobowości prawnej, może być stroną w postępowaniu administracyjnym dotyczącym uzgodnienia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeśli złożyło wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu przed uzyskaniem zdolności prawnej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że stowarzyszenie zwykłe, które nie posiadało zdolności prawnej w momencie wydawania postanowienia przez organ I instancji, nie mogło być stroną w postępowaniu administracyjnym. Brak zdolności prawnej uniemożliwił mu skuteczne złożenie wniosku o przystąpienie do udziału w postępowaniu. Organy administracyjne mają obowiązek informowania stron, ale ten obowiązek dotyczy podmiotów spełniających wymogi bycia stroną.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie Ekologiczne K. w S. złożyło skargę na postanowienie Ministra Środowiska umarzające postępowanie odwoławcze. Postępowanie dotyczyło uzgodnienia przez Wojewodę warunków zabudowy dla budowy fermy kur. Stowarzyszenie twierdziło, że złożyło wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, który nie został rozpoznany, a postanowienie Wojewody zostało wydane przedwcześnie, aby uniemożliwić mu udział. Minister Środowiska umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że stowarzyszenie nie spełniało wymogów do bycia stroną w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę Stowarzyszenia Ekologicznego K. w S.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Otylia Wierzbicka, sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), Asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Danuta Gorzelak - Maciak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2004 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Ekologicznego K. w S. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania - skargę oddala - IV S.A. 3544/03 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 48 ust. 2, art. 378 ust. 2 pkt 1, w zw. z art. 46 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska / Dz.U. nr 62, poz. 627 ze zm./ oraz art. 106 k.p.a. w oparciu o przedstawiony raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko uzgodnił na etapie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu przedsięwzięcie polegające na budowie 6 kurników dla kur niosek z docelową obsadą 300 tys. niosek / 1200 DJP / na działkach o numerach ewidencyjnych [...], [...], [...] we wsi S. gm. S., o którego realizację wystąpili K.i L.M., M. i W. M., M. i T. M.. W uzasadnieniu postanowienia podano, że projektowany chów kur w liczbie 1200 DJP należy do przedsięwzięć wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów dnia 24 września 2002 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko / Dz.U. nr 179, poz. 1490 /, jest, więc przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy i wymaga uzgodnienia z wojewodą. Z przedstawionego raportu wynika, że przyjęte rozwiązania techniczne i organizacyjne zapewnią minimalizację negatywnego wpływu na środowisko przedmiotowej inwestycji i nie spowoduje ona naruszenia wymagań ochrony środowiska zawartych w przepisach przy spełnieniu warunków przewidzianych raportem. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] Minister Środowiska na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. po rozpatrzeniu zażalenia K. w S. na w/w postanowienie umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu postanowienia podano, że K. w S. pismem z dnia 10 lipca 2003 r. zwrócił się do Wojewody [...] z prośbą o pomoc w rozwiązaniu problemów związanych z projektem budowy fermy kur w S. i jednocześnie zaskarżył postanowienie z dnia [...] lipca 2003 r., pismo w imieniu K. podpisał Z.S.. Zgodnie z treścią art. 33 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. organizacja ekologiczna może uczestniczyć na prawach strony w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, do których należy przedmiotowe postępowanie. Warunkiem dopuszczenia organizacji do udziału w postępowaniu na prawach strony jest zgłoszenie chęci brania udziału w postępowaniu oraz przedstawienie statutu organizacji, w którym określone jest miejsce jej działania i cel związany z ochroną środowiska. Powyższych warunków nie spełnia w/w K. i dlatego nie przysługują mu prawa strony. Również Z.S., który podpisał pismo w imieniu K. nie ma przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu. W skardze do sądu administracyjnego na powyższe postanowienie Stowarzyszenie Ekologiczne K. S. wniosło o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Wskazano, iż skarżący w dniu 2 lipca 2003 r. złożył wniosek w Urzędzie Gminy S. o dopuszczenie do udziału w przedmiotowym postępowaniu na prawach strony, który do dnia złożenia skargi nie został rozpoznany. Postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2003 r. zostało wydane przedwcześnie, tak ażeby uniemożliwić skarżącemu udział w postępowaniu. Fakt, że w dniu składania wniosku skarżący nie spełniał formalnych wymogów dotyczących organizacji ekologicznych jest nieistotny, ponieważ w państwie prawa, jakim jest Rzeczpospolita Polska należało wezwać składających wniosek do uzupełnienia braków i poinformować o przysługujących prawach. W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska podtrzymał swoją dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi. Ponadto stwierdzono, że skarżący jako stowarzyszenie zwykle zostało powołane [...] lipca 2003 r. a Minister Środowiska powziął o tym wiadomość dopiero 25 sierpnia 2003 r. Skarżący nie posiada również statutu a jedynie regulamin a taki warunek przewidują przepisy ustawy Prawo o ochronie środowiska. Natomiast grupa osób prywatnych, która nazwała się K., nie będąc organizacją społeczną nie mogła być dopuszczona do udziału na prawach strony w postępowaniu uzgodnieniowym toczącym się przed wojewodą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do regulacji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwy sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1270 /. Skarga jest niezasadna. Zgodnie z treścią art. 33 ust.l ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo o ochronie środowiska organizacje ekologiczne, które, powołując się na miejsce swego działania, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, uczestniczą w nim na prawach strony; przepisu art. 31 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Ażeby organizacja ekologiczna mogła występować w charakterze strony musi mieć przede wszystkim zdolność prawną, czyli możliwość występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym tak jak to stanowi art. 29 k.p.a. W przedmiotowym postępowaniu skarżący został wpisany do rejestru stowarzyszeń zwykłych prowadzonego przez Starostwo Powiatowe w S. pod nr [...] w dniu [...] lipca 2003 r. / k. 14 akt sądowych / po otrzymaniu zawiadomienia z dnia 16 lipca 2003 r. o powołaniu stowarzyszenia w dniu [...] lipca 2003 r. Zgodnie z treścią art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach. /Dz. U. z 2001 r. nr 79,poz 855 tj. / stowarzyszenie zwykle nie ma osobowości prawnej i jeżeli w ciągu 30 dni od dnia uzyskania informacji o założeniu stowarzyszenia zwykłego nie zakazano jego działalności, może ono rozpocząć działalność / art. 41 ust. 2 /, w przypadku skarżącego mogło to nastąpić 17 sierpnia 2003 r. Zgodnie z regulaminem skarżącego na zewnątrz reprezentuje go Zarząd, który został powołany [...] sierpnia 2003 r. / k. 19 / natomiast do chwili powołania Zarządu zgodnie z treścią protokołu o powołaniu stowarzyszenia mógł je reprezentować przedstawiciel Z.S. / art. 40 ust. 2 /jednakże taka reprezentacja może dotyczyć wyłącznie czynności związanych z rejestracją stowarzyszenia. Wobec powyższego prawidłowe jest stanowisko organu II instancji, iż skarżący nie mógł być stroną postępowania administracyjnego na etapie postępowania, którego prawidłowość jest przedmiotem niniejszego postępowania z uwagi na brak zdolności prawnej w momencie wydania decyzji przez organ I instancji, nie mógł również złożyć wniosku o przystąpienie do udziału na prawach strony w postępowaniu z uwagi na brak zdolności prawnej. Nieuprawnione jest również twierdzenie skarżącego, iż organ administracyjny powinien zaczekać, aż skarżący dopełni wszelkich niezbędnych czynności związanych z uzyskaniem zdolności prawnej. Organy administracyjne zgodnie z zasadami wyrażonymi w treści artykułów 8 i 9 k.p.a. mają obowiązek należycie i wyczerpująco informować strony o okolicznościach faktycznych i prawnych i zapewnić im czynny udział w każdym stadium postępowania. Należy mieć na uwadze, iż powyższe dotyczy stron postępowania a tego warunku nie spełniał skarżący. Nie można natomiast się zgodzić ze stanowiskiem organu II instancji przedstawionym w odpowiedzi na skargę, iż organizacja ekologiczna powinna mieć statut ażeby mieć możliwość występowania w postępowaniu administracyjnym na zasadzie art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. oraz art. 31 k.p.a. Skarżący po spełnieniu warunków określonych w ustawie Prawo o stowarzyszeniach będzie mógł ubiegać się o status strony w postępowaniu administracyjnym, które będzie dotyczyło jego interesu prawnego lub obowiązku. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1270/ Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło