IV SA 3586/03
WyrokWSA w Warszawie2004-07-08
Skład orzekający: Otylia Wierzbicka, Wojciech Mazur, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może uzależnić wydanie zezwolenia na usunięcie drzew zagrażających bezpieczeństwu od obowiązku posadzenia nowych drzew lub krzewów, mimo zwolnienia z opłaty za usunięcie takich drzew?Ratio decidendi
Organ administracji może uzależnić wydanie zezwolenia na usunięcie drzew od obowiązku posadzenia nowych drzew lub krzewów, nawet jeśli drzewa te zagrażają bezpieczeństwu i w związku z tym właściciel jest zwolniony z opłaty za ich usunięcie. Przepis art. 47e ust. 2 ustawy o ochronie przyrody daje organowi takie uprawnienie, a zwolnienie z opłaty nie wyklucza możliwości nałożenia obowiązku nasadzeń zamiennych.Stan faktyczny
Właściciel nieruchomości uzyskał zezwolenie na usunięcie dwóch obumarłych sosen zagrażających bezpieczeństwu, jednak decyzja nałożyła na niego obowiązek posadzenia 5 sztuk drzew lub 20 sztuk krzewów. Właściciel odwołał się, kwestionując obowiązek nasadzeń jako nieuzasadniony i niemożliwy do wykonania na jego niewielkiej działce. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę właściciela.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Otylia Wierzbicka (spr.) Sędzia WSA Wojciech Mazur Asesor WSA Tomasz Wykowski Protokolant Danuta Gorzelak – Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2004r. sprawy ze skargi S.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie usunięcia drzew z nieruchomości skargę oddala.
Prezydent W. decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2003 r. po rozpatrzeniu wniosku S.W. powołując się na art. 47 e ust. 2 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody zezwolił na usunięcie dwóch drzew, należących do gatunku sosna pospolita z terenu nieruchomości położonej przy [...] w dzielnicy [...]. W.
Jednocześnie nakazał posadzenie na przedmiotowej działce 5 sztuk drzew lub 20 sztuk krzewów w terminie do 31 maja 2004 r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że właściciel działki złożył wniosek o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew motywując zagrożeniem bezpieczeństwa. Przeprowadzona wizja w dniu [...] maja 2003 r. potwierdziła obumarcie dwóch drzew i konieczność ich usunięcia z uwagi na zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia. Rozstrzygnięcie w części dotyczącej nakazania posadzenia drzew lub krzewów celem zastąpienia drzew przewidzianych do usunięcia organ uzasadnił tym, że ustawa o ochronie przyrody dopuszcza możliwość by organ uzależnił wydanie zezwolenia od zastąpienia wskazanych do usunięcia drzew nowymi nasadzeniami.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł S.W.. W odwołaniu podnosi, że obumarłe drzewa stanowią zagrożenie bezpieczeństwa, że stan ten powstał nie z jego winy i nakazanie dokonania nasadzeń drzew lub krzewów jest w jego ocenie szantażem. Nadto odwołujący się twierdzi, że wykonanie tego obowiązku nie jest możliwe z uwagi na wykorzystanie całego terenu działki na działalność gospodarczą. Jest skłonny posadzić dwa drzewa w miejscu wskazanym przez organ jednak poza terenem swojej działki. Wnosi o uchylenie nałożonego decyzją obowiązku, który to obowiązek ogranicza jego konstytucyjne prawo do korzystania z własności.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. po rozpatrzeniu odwołania utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że obowiązujący w dacie orzekania przepis art. 47 e ust. 2 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody stanowi, że usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić za zezwoleniem wójta, burmistrza albo prezydenta miasta wydanym na wniosek władającego z tym, że organ może uzależnić udzielenie zezwolenia od przeniesienia drzew lub krzewów we wskazane przez siebie miejsce, albo zastąpienie drzew lub krzewów przewidzianych do usunięcia innymi drzewami lub krzewami.
Przepisu tego nie stosuje się jedynie w przypadkach wyliczonych w art. 47 e ust. 4, który to przepis nie ma zastosowania w sprawie niniejszej. Sformułowanie powyższych przepisów zdaniem organu odwoławczego wskazuje, że nałożenie na podmiot wnioskujący o zezwolenie na usunięcie drzew obowiązku zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami, pozostawione zostało uznaniu organu wydającego zezwolenie na usunięcie drzew. W tej sytuacji organ I instancji, nakładając na skarżącego obowiązek posadzenia 5 sztuk drzew lub 20 sztuk krzewów działał w granicach nadanego mu prawem uznania. Nie ma zatem podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł S.W.
W skardze zarzuca, że nałożony decyzją obowiązek posadzenia 5 sztuk drzew jest pozbawiony podstawy prawnej. Ustawodawca zwolnił z pobierania opłat za usunięcie drzew, które zagrażają bezpieczeństwu ludzi i mienia. Tym samym nie ma w takim przypadku konieczności nasadzeń nowych drzew. Nadto podnosi, że organ nakazując nasadzenie drzew na działce nie wziął pod uwagę, że działka ma powierzchnię 638 m2 i znajduje się na niej budynek gospodarczy, on zaś planuje wybudowanie na działce pawilonu. Drzewostan na działce nie miałby odpowiednich warunków do prawidłowego rozwoju, gdyż teren działki będzie placem budowy. Podnosząc powyższe zarzuty wnosi o uchylenie nałożonego obowiązku jako niemożliwego do wykonania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1§ 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 02.153.1209) przedmiotem kontroli w postępowaniu sądowo-administracyjnym jest zgodność zaskarżonego aktu z prawem. Działając na podstawie tego przepisu Sąd w rozpoznawanej sprawie ocenia wyłącznie legalność zaskarżonej decyzji. Nie ocenia natomiast ani celowości ani też słuszności zawartych w niej rozstrzygnięć. Skarżący zarówno w odwołaniu jak i w skardze kwestionuje rozstrzygnięcie organu zawarte w decyzji zezwalającej na usunięcie z terenu nieruchomości położonej przy [...] w R., której jest właścicielem dwóch obumarłych sosen, nakazujące posadzenie na wymienionej działce 5 sztuk drzew lub 20 sztuk krzewów. Podnoszony w skardze zarzut, że brak jest podstawy prawnej do orzeczenia takiego nakazu nie jest słuszny. W podstawie prawnej decyzji organ powołał art. 47 e ust. 2 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody. Przepis ten stanowi, że organ może uzależnić uchwalenie zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów od ich przeniesienia we wskazane przez siebie miejsce, albo zastąpienie przewidzianych do usunięcia drzew lub krzewów innymi drzewami lub krzewami. Powyższy przepis wskazuje, że organ zezwalając na usunięcie drzew może nałożyć na władającego nieruchomością obowiązek posadzenia innych drzew lub krzewów. Nie ma przy tym znaczenia z jakich powodów następuje usunięcie drzew. Przepisu tego tj. art. 47 e ust. 2 w myśl jego ust. 4 nie stosuje się jedynie do:
- drzew i krzewów owocowych z wyłączeniem nieruchomości wpisanych do
rejestru zabytków
* drzew i krzewów sadzonych na plantacjach
* drzew i krzewów stanowiących przeszkody lotnicze.
Jest to wyliczenie wyczerpujące. Do ustalonego w sprawie stanu faktycznego art. 47 e "ust,.4 nie ma zastosowania. Zatem jako trafne należy ocenić stanowisko organu odwoławczego, że uzależnienie udzielenia zezwolenia na usunięcie drzew od posadzenia innych drzew ustawodawca pozostawił uznaniu administracyjnemu organu udzielającemu zezwolenia. Oznacza to, że organ udzielając zezwolenia na usunięcie drzew mógł nałożyć na wnioskującego obowiązek posadzenia innych drzew. Orzekając o nasadzeniu zamiennym organ winien był uzasadnić swoje stanowisko w tym zakresie. Tymczasem w uzasadnieniach decyzji organy obu instancji ograniczyły się w zasadzie do powołania się na zapis ustawowy i przytoczenie jego treści. Obszerną argumentację przytoczył natomiast organ I-szej instancji w piśmie z dnia [...].06.2003 r. skierowanym do organu odwoławczego. Powyżej wskazana wadliwość uzasadnienia decyzji jest uchybieniem procesowym, które w ocenie Sądu pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
Władający nieruchomością ponosi opłaty za usunięcie drzew lub krzewów. Stosownie do treści art. 47 g ust. 1 pkt 5 cyt. ustawy o ochronie przyrody nie pobiera się opłat za usunięcie drzew, które zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia. Powołując się na ustawowe zwolnienie od opłaty skarżący podnosi, że w takim przypadku nie było konieczności nałożenia obowiązku nasadzeń drzew. Przepis art. 47 e ust. 2 jak to zostało już wcześniej wykazane daje organowi możliwość nałożenia obowiązku nasadzeń. Zwolnienie od opłaty nie oznacza, że organ nie może takiego obowiązku nałożyć. Również nowa ustawa o ochronie przyrody z dnia 30 kwietnia 2004 r. w art. 83 ust. 3 zawiera uregulowania odpowiadające w swej treści art. 47 e ust. 2.
Nie można też podzielić stanowiska skarżącego, że nałożony obowiązek nie jest możliwy do wykonania. Wydanie decyzji poprzedzały oględziny działki, w których skarżący brał udział. Z oględzin sporządzono protokół, który zawiera zapis o dokonaniu nasadzeń zamiennych. Protokół ten skarżący podpisał nie zgłaszając żadnych zastrzeżeń. Uzasadnia to ocenę, że zarzut o niewykonalności obowiązku nałożonego decyzją nie jest słuszny. Nadto decyzja nie narzuca nasadzeń konkretnych gatunków ani odmian drzew (krzewów), pozostawiając właścicielowi działki całkowitą dowolność. Może więc dokonać nasadzeń odmian, które zajmują niewielką przestrzeń.
Zaskarżona decyzja nie narusza więc prawa i z tych powodów należało na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 02.153.1270) skargę oddalić
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło