IV SA 3753/03
WyrokWSA w Warszawie2004-07-09
Skład orzekający: Barbara Gorczycka-Muszyńska, Jakub Linkowski, Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ pierwszej instancji (wójt) jest właściwy do nakazania likwidacji złomowiska, czy jedynie do nakazania usunięcia odpadów z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania?Ratio decidendi
Wójt gminy jest właściwy do wydania decyzji nakazującej posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania lub magazynowania, wskazując sposób wykonania tej decyzji. Nie jest natomiast właściwy do wydania decyzji o likwidacji złomowiska, gdyż kompetencje do cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania lub transportu odpadów przysługują staroście, który wydał zezwolenie. Skarga skarżących, domagających się likwidacji złomowiska, nie mogła być uwzględniona z uwagi na brak właściwości wójta do rozpatrzenia tego żądania.Stan faktyczny
Skarżący domagali się likwidacji złomowiska prowadzonego przez S. R. na działce nr ew. [...], które ich zdaniem było uciążliwe i prowadzone z naruszeniem przepisów ustawy o ochronie środowiska. Wójt Gminy W. wydał decyzję nakazującą S. R. usunięcie odpadów (złomu) magazynowanych na niewybetonowanej części działki, wskazując sposób wykonania decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący złożyli skargę do WSA, podnosząc, że ich żądanie sprowadza się do likwidacji złomowiska.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Barbara Gorczycka-Muszyńska, asesor WSA Jakub Linkowski, asesor WSA Wanda Zielińska – Baran (spr.), Protokolant Agnieszka Foks-Skopińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2004 r. sprawy ze skargi D. J., K. J., M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania usunięcia odpadów z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania - skargę oddala -
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] sierpnia 2003r., po rozpatrzeniu odwołania D. J., K. B. i H. P., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...] lipca 2003r., którą nakazano S. R. prowadzącemu Firmę Handlowo-Usługową [...] w K. usunięcie odpadów ( złomu) magazynowanych na niewybetonowanej części działki nr [...], tj. w miejscu do tego nieprzeznaczonym oraz wskazano sposób wykonania decyzji poprzez zebranie odpadów i ich przekazanie odbiorcy posiadającemu zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gospodarki odpadami zgodnie z obwiązującymi przepisami. W uzasadnieniu decyzji podano, że Wójt Gminy W., po otrzymaniu wniosków K. B. oraz D. J. o przeprowadzenie kontroli na ww. posesji oraz likwidację znajdującego się tej posesji złomowiska, z tego powodu, że jej właściciel S. R. prowadzi złomowisko z naruszeniem przepisów ustawy o ochronie środowiska, co powoduje uciążliwości dla osób zamieszkałych w bliskim sąsiedztwie, wszczął z urzędu w dniu 24 czerwca 2003r. postępowanie w tej sprawie. Ponieważ, w wyniku przeprowadzonych oględzin w dniu 3 lipca 2003r. ujawniono, że S. R. na przedmiotowej działce magazynuje odpady poza wybetonowanym placem, a więc niezgodnie z warunkami ustalonymi w zezwoleniu z dnia [...] stycznia 2003r. wydanym przez Starostę W. na podstawie art. 28 ust. ł-7 ustawy z dnia 27 kwietnia 200 lr. o odpadach ( Dz. U. Nr 62, poz. 628 z późn. zm.), organ pierwszej instancji zgodnie z art. 34 tej ustawy nakazał usunąć odpady ( złom) z miejsc nieprzeznaczonych do ich magazynowania, wskazując jednocześnie sposób wykonania nałożonego obowiązku. Ponadto organ pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że stosownie do treści art. 63 ust.l i ust. 2 ustawy o odpadach magazynowanie odpadów może odbywać się na terenie,/którego posiadacz ma tytuł prawny, a magazynowanie odpadów nie wymaga wyznaczenia w trybie przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym. Określenie miejsca i sposobu magazynowania odpadów następuje w zezwoleniu na prowadzenie działalności w zakresie zbierania lub transportu odpadów, o którym mowa w art. 28 ust.l ( art. 63 ust.6 pkt 6). Skoro S. R. magazynuje odpady niezgodnie z warunkami udzielonego zezwolenia, to zaskarżona decyzja Wójta Gminy W. została prawidłowo wydana w oparciu o ww. art. 34 ustawy o odpadach. Natomiast, w odniesieniu do żądania skarżących o likwidację przedmiotowego złomowiska organ odwoławczy wskazał, iż organem właściwym do cofnięcia zezwolenia S. R. w zakresie prowadzonej przez niego dzielności, jest organ udzielający zezwolenia, w tym przypadku Starosta Węgrowski, a nie Wójt Gminy W.
Skargę na powyższą decyzję złożyły D. J., K. J. oraz M. J., podnosząc, że nie zgadzają się z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. oraz decyzją Wójta Gminy W., ponieważ ich żądanie sprowadza się do zlikwidowania uciążliwego dla nich złomowiska prowadzonego przez S. R. w sąsiedztwie ich nieruchomości, w kompleksie zabudowań domów jednorodzinnych na terenie wsi K.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podnosząc te same argumenty, co w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Do pisma procesowego z dnia 29 czerwca 2004r. D. J. załączyła decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2004r., z której wynika, że przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w W. toczy się postępowanie administracyjne w przedmiocie nakazania S. R. likwidacji samowoli budowlanej, polegającej na wykonaniu budowli ( złomowiska)) na działce nr ew. [...], położonej we wsi K. bez wymaganego przepisami prawa pozwolenia. Ponadto z pozostałych pism załączonych do ww. pisma procesowego wynika, że odnośnie/przedmiotowego złomowiska stosowne działania, zgodnie ze swoją właściwością, podjął Starosta W. oraz Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w W., zobowiązując S. R. do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dacie ich wydania.
W wyniku dokonanej oceny stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem podnoszone w niej zarzuty świadczą o niezrozumieniu przez strony skarżące istoty rzeczy, w szczególności zasadniczych przesłanek, które legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Otóż, istotnym zagadnieniem prawnym w przedmiotowej sprawie jest właściwość organów administracji publicznej do rozpatrywania indywidualnych spraw administracyjnych.
Zgodnie z art. 19 kpa organy administracji publicznej obowiązane są z urzędu
do przestrzegania swojej właściwości rzeczowej, jak też właściwości miejscowej.
Przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a to oznacza, że
naruszenie każdego rodzaju właściwości przez organ administracyjny przy wydawaniu aktu administracyjnego ( decyzji, postanowienia) skutkuje jego nieważnością na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 kpa bez względu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia. Inaczej rzecz ujmując, decyzja administracyjna podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego, jeżeli została wydana przez organ administracji nieupoważniony przepisem prawa do rozstrzygnięcia przedmiotu sprawy objętej tą decyzją. Właściwość administracyjnych organów administracyjnych do rozstrzygania konkretnych spraw regulują przepisy prawa materialnego.
Ustawodawca w przepisach ustawy z dnia 27 kwietnia 200 Ir. o odpadach ( Dz. U. Nr 62, poz. 628 z późn. zm.) określił kompetencje poszczególnych organów administracji publicznej. W art. 34 tej ustawy postanowił, że wójt, burmistrz lub prezydent miasta, jest organem właściwym do nakazania, w drodze decyzji, posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania lub magazynowania, wskazując przy tym sposób wykonania tej decyzji
( ust. 1). Decyzja ta wydawana jest z urzędu ( ust.2). Z kolei stosownie do art. 30 ust. 2 cyt. ustawy organem właściwym do cofnięcia posiadaczowi odpadów zezwolenia na prowadzenie dzielności w zakresie odzysku, unieszkodliwiania, zbierania lub transportu odpadów z powodu naruszenia przepisów ustawy lub warunków udzielonego zezwolenia jest organ wydający zezwolenie. Jak stanowi przepis art. 28 ust.2 tej ustawy organem właściwym do wydania zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania lub transportu odpadów jest starosta.
W świetle przytoczonych uregulowań prawnych nieuprawnione jest żądanie skarżących wydania przez Wójta Gminy W. decyzji w sprawie likwidacji złomowiska należącego do S. R.. Zgodnie z art. 34 ustawy o odpadach organ ten posiada wyłącznie kompetencje do orzekania w sprawach dotyczących składowania lub magazynowania odpadów przez ich posiadacza w miejscach do tego nieprzeznaczonych. Natomiast organem kompetentnym do cofnięcia zezwolenia S. R. jest S. W., który udzielił mu zezwolenia w zakresie zbierania i transportu odpadów.
Z materiału dowodowego sprawy wynika, że organ pierwszej instancji zgodnie ze swoimi kompetencjami podjął z urzędu postępowanie w celu ustalenia, czy działalność S. R. w zakresie magazynowania opadów na własnej nieruchomości jest prowadzona w oparciu o zezwolenie i zgodnie z warunkami określonymi w tym zezwoleniu. Skoro przeprowadzone oględziny ujawniły, że magazynowanie odpadów odbywa się w miejscu innym, niż wskazanym w zezwoleniu, to organy orzekające obu instancji mogły wydać tylko decyzję przewidzianą w art. 34 ustawy o odpadach. Z tych też względów, jak też z uwagi na powołany powyżej art. 156 § Ipkt 1 kpa skarga nie mogła być uwzględniona.
Ponadto należy podnieść, że z akt niniejszej sprawy wynika, że z inicjatywy stron skarżących, toczyły się postępowania administracyjne co do uciążliwości przedmiotowego złomowiska przed różnymi organami administracyjnymi, które podejmowały działania stosowne do swoich kompetencji, określonych w cyt. wyżej ustawie o odpadach. Aktualnie toczy się postępowanie przed właściwym organem nadzoru budowlanego w sprawie likwidacji złomowiska w trybie przepisów Prawa budowlanego. Powyższe dowodzi o determinacji stron skarżących w podejmowaniu
działań o likwidację uciążliwego złomowiska, jednakże działania te nie mogą prowadzić do wymuszania na organach administracyjnych podejmowania czynności, do których nie mają umocowania w obowiązujących przepisach prawa.
Z wyżej podanych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 156, poz. 1270
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło