IV SA 3795/02

WyrokWSA w Warszawie2004-04-14

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Anna Żak, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę linii napowietrznej może zostać uznana za nieważną z powodu rażącego naruszenia prawa, w szczególności braku skutecznej zgody współwłaściciela na przeprowadzenie inwestycji przez jego nieruchomość?
Ratio decidendi
Decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę linii napowietrznej może zostać uznana za nieważną, jeśli została wydana z rażącym naruszeniem prawa, np. w sytuacji, gdy inwestor nie dysponował wymaganą zgodą właściciela lub współwłaściciela nieruchomości na przeprowadzenie inwestycji. Niewłaściwe rozporządzanie rzeczą wspólną przez jednego ze współwłaścicieli bez zgody pozostałych, a także ręczne dopiski zmieniające treść ostatecznej decyzji, stanowią podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Wójta Gminy H. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę linii napowietrznej niskiego napięcia. Wojewoda uznał, że decyzja Wójta zapadła z rażącym naruszeniem Prawa budowlanego, ponieważ inwestor nie posiadał skutecznej zgody współwłaścicielki (skarżącej) na przeprowadzenie linii przez jej działki, a także z powodu ręcznych dopisków zmieniających treść decyzji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał to stanowisko. Skarżący zarzucił, że przedstawił wszystkie wymagane dokumenty, a decyzja stała się ostateczna i na jej podstawie inwestycja została zrealizowana.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddalił.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędziowie NSA Anna Żak, As. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Anna Kuklińska, po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]sierpnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę skargę oddala Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., działając na podstawie art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, stwierdził nieważność decyzji Wójta Gminy H. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1997 r. zatwierdzającej projekt budowlany i zezwalającej na budowę linii napowietrznej niskiego napięcia 0,4 kV zasilającej w energię elektryczna działki nr [...] i [...] we wsi G. gm. H.. W uzasadnieniu decyzji, organ wskazał na rażące naruszenie art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego przy wydawaniu decyzji z dnia [...] kwietnia 1997 r. Z analizy akt sprawy wynika, iż W. S. w dniu 7 października 1991 r. udzieliła zgody na przeprowadzenie po granicy gruntów dz. nr [...] sieci energetycznej napowietrznej lub ziemnej zasilającej działki od nr [...] do [...]. W ocenie organu zgoda ta jest nieważna z mocy prawa, bowiem w dacie jej udzielenia przedmiotowa nieruchomość była współwłasnością W. S. i P. S.. Zgodnie zaś z brzmieniem art. 199 kc do rozporządzania rzeczą wspólną oraz innych czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. Dopiero z dniem 25 września 1995 r. – data umowy o podział majątku dorobkowego – W. S. stała się właścicielką przedmiotowych działek. Zdaniem organu, również zgoda udzielona przez W. S w dniu 3 października 1996 r., zezwalająca inwestorowi na przeprowadzenie linii napowietrznej zgodnie z projektem, jest nieważna. Zgoda ta obejmuje działki nr [...], [...] i [...], podczas gdy od 1991 r. na skutek podziału działki nr [...] na działki o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], działka o pierwotnym numerze [...] przestała istnieć. Nadto zgoda nie dotyczy działki o nr [...]. Organ podniósł także, iż niedopuszczalnym było naniesienie ręcznego dopisku zmieniającego treść decyzji nr [...], tym bardziej, że uczyniono to jedynie na egzemplarzu przeznaczonym dla inwestora. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2002r. znak [...], po rozpatrzeniu odwołania A. K. – utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. Naczelny organ nadzoru za bezsporny uznał fakt, iż inwestor występując o wydanie pozwolenia na budowę, nie posiadał skutecznej, pisemnej zgody na przebieg przedmiotowej linii energetycznej nad działką nr [...], co spowodowało, iż decyzja Wójta Gminy H. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1997 r. zapadła z rażącym naruszeniem art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego. Nadto organ podzielił argumentację Wojewody o niedopuszczalności nanoszenia odręcznych dopisków na decyzji, zmieniających jej treść. Skargę na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł A. K., podnosząc, iż on jako inwestor przedstawił wszystkie wymagane dokumenty celem uzyskania pozwolenia na budowę. Decyzja nr [...] z dnia [...] kwietnia 1997 r. stała się ostateczna i w oparciu o nią, zgodnie z zatwierdzonym projektem, inwestycja została zrealizowana. Decyzja została wydana przez powołane do tego organy działające w oparciu o obowiązujące przepisy prawa budowlanego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest odrębnym postępowaniem, w którym organ zobowiązany jest do kontroli, czy badana decyzja nie jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa. Dokonując oceny, czy zachodzą powołane przepisem art. 156 § 1 kpa przesłanki do stwierdzenia nieważności organ orzekający w tym zakresie winien badać stan faktyczny i prawny z daty wydania kwestionowanej decyzji. Decyzja Wójta Gminy H. z dnia [...] kwietnia 1997 r. nr [...] zatwierdziła projekt budowlany i udzieliła pozwolenia na budowę linii napowietrznej niskiego napięcia 0,4 kV z przewodami As x 5n 4 x 50 na słupach żelbetonowych zasilających w energię elektryczną działki o nr [...] i [...] we wsi G. , zgodnie z przebiegiem oznaczonym kolorem czerwonym wg zatwierdzonego projektu. Na uwagę zasługuje fakt, iż decyzja ta nie wymienia konkretnych działek, przez które ma przebiegać całość objętej nią inwestycji. Do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę, inwestorzy dołączyli zgodę właścicieli działki nr [...] na zainstalowanie słupów wzdłuż przylegającej do działki drogi, właścicieli działki nr [...] oraz zgodę skarżącej na przeprowadzenie linii napowietrznej przez jej działki nr [...], [...] i [...] (zgoda z dnia 3.10.1996 r.). W dacie udzielenia powyższej zgody, skarżąca była właścicielką działek o nr ewidencyjnym [...], [...], [...] i [...], zaś działka o nr [...] nie widniała w ewidencji gruntów wobec faktu jej podziału w 1991 r. (wypis z rejestru gruntów oraz odpis z Księgi wieczystej Kw Nr [...]). Oględziny przeprowadzone na gruncie w dniu 24 sierpnia 2001 r. przez pracowników Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. ujawniły, iż istnieje spór między stronami co do granic działek oraz faktu czy linia przyłącza ziemnego przebiega przez działkę o nr ew. [...], natomiast nie ulega wątpliwości, iż odcinek linii napowietrznej przebiega nad działką o nr ew. [...], stanowiącą własność skarżącej i co do której skarżąca nie udzieliła zgody na przebieg realizowanej inwestycji. Okoliczności tej, w toku postępowania administracyjnego, nie kwestionowali nawet inwestorzy. Bezspornie więc w dacie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę T. i A. K. nie dysponowali działką o nr ew. [...] na cele budowlane, zaś decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i zezwalająca na budowę, również na opisanej nieruchomości, zapadła z rażącym naruszeniem art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. "Prawo budowlane". Należy w całości podzielić ocenę prawną oświadczenia woli skarżącej złożonego w dniu 7 października 1991 r., w którym nie będąc właścicielką (a jedynie współwłaścicielką) wyraziła zgodę, z przekroczeniem zwykłego zarządu rzeczą wspólną, na przeprowadzenie sieci energetycznej napowietrznej lub ziemnej po granicy dz. nr [...]. Należy przy tym zauważyć, iż pozwolenie na budowę obejmuje jedynie budowę linii napowietrznej, a więc poza kontrolą organów w postępowaniu nieważnościowym a w konsekwencji i Sądu w sprawie niniejszej legalności ewentualnego przeprowadzenia linii ziemnej przez działkę nr [...] bez zgody jej właścicielki. Odnosząc się do ręcznego dopisku na oryginale decyzji z dnia [...] kwietnia 1997 r. nr [...] uczynionego przez Wójta Gminy H. w dniu [...] maja 1997 r. w brzmieniu dodanym "przyłącza kablowego ze złączem", to należy uznać, iż czynność organu zapadła z rażącą obrazą art. 111 § 1 kpa regulującego instytucję uzupełniania decyzji co do zakresu rozstrzygnięcia. W przypadku, gdy decyzja ta miała charakter decyzji ostatecznej, jej zmiana, w tym rozszerzenie przedmiotu, możliwa była jedynie w trybie art. 155 kpa, po uzyskaniu zgody stron postępowania. Z tych względów organ zasadnie przyjął, iż decyzja ta wydana została z rażącym naruszeniem prawa i podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Ocenie dokonanej przez organy w trybie postępowania nieważnościowego, nie można skutecznie zarzucić naruszenia przepisów prawa materialnego, czy też prawa postępowania. Z tych względów skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" (Dz. U. nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 ustawy z dnia 30.08.2002 r. "Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi" (Dz. U. nr 153, poz. 1271, nr 240, poz. 2052; z 2003 r. nr 124, poz. 1153).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło