IV SA 3812/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Borkowska, Sędziowie NSA Anna Żak, As. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Protokolant Dorota Jackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. i M. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie nakazania rozbiórki części budynku I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz R. i M. B. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] lipca 2002 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 145 § 1, art. 147, art. 149 § 3 i art. 150 kpa, odmówił R. B. wznowienia postępowania w sprawie nakazanej rozbiórki obiektu budowlanego, samowolnie zrealizowanego na działce nr ew. [...] położonej w K., zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] czerwca 2000 r. W uzasadnieniu stwierdził, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się w terminie jednego miesiąca, licząc ten termin od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących przyczynę wznowienia, natomiast R. B. podanie złożył po upływie miesiąca, tj. [...] kwietnia 2002 r., a datę zakończenia budowy spornego obiektu, na którą się powołuje jako podstawę wznowienia znał już w czasie toczącego się postępowania zmierzającego do jego rozbiórki. Ponadto okoliczność mylnego podania czasu zakończenia budowy obiektu nie jest podstawą wznowieniową. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podał, że R. B. jako podstawę wznowienia podał przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, tj. wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych organowi, który wydał decyzję. Jako nową okoliczność wnioskujący wskazał, iż mylnie podał czas zakończenia budowy przedmiotowej inwestycji, o czym dowiedział się podczas odwiedzin u sąsiadów w miesiącu kwietniu 2002 r., którzy przypomnieli mu o faktach i zdarzeniach z 1994 r. Okoliczności te nie zasługują na uwzględnienie, albowiem z akt sprawy wynika, że okoliczność, na którą powołuje się skarżący tj. termin zakończenia budowy, była przedmiotem badania Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie, który w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 marca 2002 r. stwierdził, że budowa nie została zakończona przed [...] stycznia 1995 r. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyli M. i R. B. Podnieśli, że dopiero w rozmowie z sąsiadami odtworzyli sobie w pamięci fakty dotyczące daty budowy, a zatem wyszły na jaw nowe okoliczności w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 dające podstawę wznowienia ostatecznej decyzji o rozbiórce. W konkluzji wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. podtrzymał swoją argumentację zawartą w skarżonej decyzji i stwierdził, że okoliczność podnoszona w skardze dotycząca mylnie podanego czasu zakończenia budowy, a mianowicie listopad 1994 r., nie stanowi żadnej z przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.). Skarga jest zasadna. Nie negując ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie, Sąd stwierdza, że sprawa nie dojrzała do jej merytorycznego zakończenia na jej obecnym etapie postępowania, albowiem organy administracji – obu instancji naruszyły przepisy postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie jest bezsporne, że wyrokiem z dnia 20 marca 2002 r. sygn. akt. SA/Rz 1297/00 Sąd oddalając skargę na decyzję, podniósł w uzasadnieniu, że R. B. przed styczniem 1995 r. nie zakończył budowy przedmiotowego budynku. Na tej okoliczności faktycznej organy administracji w sprawie niniejszej wywiodły, że skarżący już w tej dacie był zorientowany co do ewentualnego żądania wznowienia postępowania. Tymczasem z wniosku skarżącego o wznowienie z dnia [...] kwietnia 2002 r. wynika, że o podstawie wznowienia dowiedział się w miesiącu kwietniu 2002 r. z rozmowy jaką przeprowadził z J. H. i M. Z., na dowód czego załączył do wniosku o wznowienie dwa oświadczenia. Gdyby przyjąć, że rzeczywiście o podstawie wznowienia skarżący dowiedział się w tej dacie, wniosek o wznowienie należałoby uznać za złożony w terminie. Organy administracji publicznej obu instancji do argumentów podnoszonych przez skarżącego praktycznie się nie odniosły, a priori zakładając, że o podstawie wznowienia skarżący wiedział już dużo wcześniej, tj. w dacie doręczenia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 marca 2002 r. sygn. akt SA/Rz 1297/00. Co prawda zgodzić się należy z Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego zawartym w uzasadnieniu jego decyzji, że dochowanie terminu do żądania wznowienia obciąża stronę postępowania, to jednak w sytuacji, gdy organ argumentów strony nie podziela, zobowiązany jest sam z urzędu swoje stanowisko uzasadnić. W tym celu powinien wskazać dowody, które to stanowisko uzasadniają, w ramach swobodnej, a nie dowolnej oceny dowodów uzasadnić dlaczego nie podziela argumentów przedstawionych przez stronę. Dopiero wówczas w ten sposób zgromadzony oceniony materiał dowodowy będzie zgodny z zasadą prawdy obiektywnej oraz obowiązkiem ciążącym na organie zebrania całego materiału dowodowego. Przepis art. 77 § 1 kpa nakłada na organy administracji publicznej obowiązek zgromadzenia całego materiału dowodowego koniecznego do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Z powołanego przepisu prawa wynika, że organ administracji jest zobowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2001 r., sygn. akt I SA 1110/01, LEX nr 75516). Brak tych ustaleń i rozważań czyni kontrolę legalności dokonanych przez Sąd administracyjny niemożliwą i musi w konsekwencji prowadzić do uchylenia zaskarżonego aktu. Ponownie rozpoznając sprawę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozważy ewentualną możliwość dopuszczenia z urzędu dowodu z zeznań świadków J. H. i M. Z. oraz ewentualnie dowodu z przesłuchania strony w charakterze świadka. W uzasadnieniu decyzji natomiast organ odniesie się do wszystkich argumentów, które mogą być istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w wyroku. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 w/w ustawy. Sąd nie znalazł podstaw do wstrzymania zaskarżonej decyzji w trybie art. 152 powołanej wyżej ustawy.