IV SA 3821/02

WyrokWSA w Warszawie2004-04-20

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Krystyna Borkowska, Mariola Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę może zostać wydana, jeśli w obrocie prawnym nie istnieje ostateczne rozstrzygnięcie o nakazie rozbiórki obiektu tymczasowego, który ma być objęty pozwoleniem?
Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę nie może zostać wydana z naruszeniem art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego, jeśli istnieje ostateczna decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu. Jednakże, jeśli takie ostateczne rozstrzygnięcie nie istnieje (np. zostało wyeliminowane z obrotu prawnego), organ nie ma obowiązku odmawiania pozwolenia na budowę. Wola ustawodawcy polega na tym, aby odmowa pozwolenia była uzależniona od uprzednio wydanego, ostatecznego rozstrzygnięcia o rozbiórce.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody o stwierdzeniu nieważności pozwolenia na budowę wydanego przez Burmistrza. Wojewoda stwierdził nieważność pozwolenia, uznając, że zostało ono wydane z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ zalegalizowało samowolę budowlaną. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję, uznając, że nie zaszła przesłanka z art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego, gdyż w dacie wydania pozwolenia nie obowiązywał nakaz rozbiórki obiektu tymczasowego. Skarżący zarzucał organom nieuwzględnienie kwestii nakazu rozbiórki oraz zaleceń z wyroku NSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędziowie NSA Krystyna Borkowska, As. WSA Mariola Kowalska, Protokolant Dorota Zamiela, po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi A.P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę oddala skargę Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2002 r., działając w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 kpa, stwierdził nieważność decyzji Burmistrza Miasta W. nr [...] z dnia [...] października 1997 r. wydającej A.P. pozwolenie na budowę budynku mieszkalno-pensjonatowego na działce nr [...] położonej w J. przy ul. [...] – z uwagi na fakt, iż została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu organ wskazał, iż wadliwość w/w decyzji związana jest z faktem, iż w wyniku jej wydania została "zalegalizowana" samowola budowlana, bowiem zaskarżona decyzja przyjęła, iż samowolnie wybudowany obiekt budowlany, będący domkiem letniskowym, zlokalizowany na działce nr [...], jest obiektem tymczasowym na czas budowy, co zostało udokumentowane na projekcie zagospodarowania działki, stanowiącym załącznik do powyższej decyzji. Jednocześnie, zdaniem organu, przedmiotowa decyzja została wydana bez uprzedniego rozstrzygnięcia przez organy nadzoru budowlanego kwestii ewentualnego nakazu rozbiórki w/w samowolnie wybudowanego obiektu. Nie ustało więc ryzyko, że decyzja z dnia [...] października 1997 r. wydana została z obrazą art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania A.P. – uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2002 r. i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta W. udzielającej pozwolenia na budowę. W ocenie naczelnego nadzoru budowlanego w sprawie niniejszej nie zaszła przesłanka z art. 35 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, bowiem w dacie wydania przez Burmistrza Miasta W. decyzji z dnia [...] października 1997 r., nie obowiązywał nakaz rozbiórki obiektu tymczasowego, usytuowanego na przedmiotowej nieruchomości, a późniejsze decyzje podjęte w toku postępowania przed organami nadzoru budowlanego pozostają bez wpływu na ocenę prawidłowości decyzji o pozwoleniu na budowę. Skargę na powyższą decyzje wniosła A.P. podnosząc, iż organ nie wziął pod uwagę nie rozstrzygnięcia do chwili wydania decyzji zagadnienia wstępnego dotyczącego nakazu rozbiórki obiektu tymczasowego oraz zaleceń zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku z dnia 13 lutego 1997 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku wyrokiem z dnia 13 lutego 1997 r. w sprawie sygn. akt SA/Gd 3153/95 uchylił decyzje Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...] czerwca 1995 r. oraz decyzję organu odwoławczego – w przedmiocie nakazu rozbiórki trzech obiektów letniskowych i zaplecza sanitarnego na przedmiotowej nieruchomości przy ul. [...] w J., zarzucając organom brak dokonania ustaleń co do zaistnienia przesłanek z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane oraz nieustosunkowanie się do żądań strony w uzasadnieniu decyzji. W konsekwencji powyższego rozstrzygnięcia Sądu, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r. nakazał A.P. rozbiórkę wzniesionego na działce nr [...] w J., bez wymaganego pozwolenia na budowę, obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem o konstrukcji drewnianej z elementami betonowymi, na których obiekt postawiono o wymiarach w rzucie poziomym 5,07 x 8,09m Decyzja Burmistrza Miasta W. nr [...] z dnia [...] października 1997 r. zezwalająca na budowę, wydana była w okresie, gdy w obrocie prawnym nie pozostawało żadne rozstrzygnięcie dotyczące nakazu rozbiórki obiektu, oznaczonego w projekcie zagospodarowania działki, będącym załącznikiem do powyższej decyzji, jako obiekt tymczasowy na czas budowy. Przepis art. 35 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 ze zm.) przewiduje, że właściwy organ wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki. W sprawie niniejszej nie ulega wątpliwości, iż sytuacja taka nie miała miejsca. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z dnia 13 lutego 1997 r. wyeliminował z obrotu prawnego decyzję organu I instancji nakazującą rozbiórkę m.in. obiektu objętego projektem zagospodarowania działki jak i decyzje organu II instancji utrzymujące je w mocy. Wykładnia powołanego art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego nie może być traktowana rozszerzająco i nie pozwala na przyjęcie, iż obowiązkiem organu jest wydanie odmownej decyzji o pozwoleniu na budowę w przypadku, gdy toczy się postępowanie w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu, o którym mowa w cytowanym przepisie. Wolą ustawodawcy wyraźnie wyartykułowaną w treści normy prawnej było aby decyzja taka mająca daleko idące konsekwencje dla inwestora – właściciela nieruchomości lub osoby posiadającej prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, uzależniona była od uprzednio wydanego rozstrzygnięcia o charakterze ostatecznym w przedmiocie rozbiórki. Okoliczność taka w sprawie niniejszej nie miała miejsca, co czyni trafnym rozstrzygnięcie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2002 r., który nie dopatrzył się rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa przy wydawaniu decyzji z dnia [...] października 1997 r. udzielającej A.P. pozwolenia na budowę i zatwierdzającej projekt budowlany. Za całkowicie nieistotny należy uznać zarzut skargi o niewykonaniu do chwili obecnej zaleceń zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt SA/Gd 3153/95 z dnia 13 lutego 1997 r. Będąca przedmiotem kontroli Sadu decyzja naczelnego organu nadzoru wydana została w trybie postępowania nieważnościowego, który ogranicza postępowanie organu do oceny, czy wydana decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Wykonanie wytycznych i wskazówek zawartych w uzasadnieniu powołanego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego należy do zadań organów nadzoru budowlanego, które prowadziły w trybie zwykłym postępowanie w przedmiocie rozbiórki. Na uwagę zasługuje także okoliczność, iż oba te postępowania są prowadzone przez inne organy, przy czym przedmiotem postępowania nieważnościowego była legalność decyzji o pozwoleniu na budowę, zaś postępowanie w którym wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyło zasadności stosowania art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. W świetle poczynionych w sprawie ustaleń, brak jest uzasadnionych podstaw dla przyjęcia, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa. Z tych względów skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" (Dz. U. nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 ustawy z dnia 30.08.2002 r. "Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi" (Dz. U. nr 153, poz. 1271, nr 240, poz. 2052; z 2003 r. nr 124, poz. 1153).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło