IV SA 3856/03
WyrokWSA w Warszawie2005-01-27
Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Anna Żak, Wojciech Mazur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien oddalić skargę na decyzję organu odwoławczego uchylającą decyzję organu pierwszej instancji i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli organ odwoławczy prawidłowo wskazał na potrzebę uzupełnienia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia stanu prawnego działek stanowiących drogę dojazdową i dostępu do drogi publicznej?Ratio decidendi
Skarga jest niezasadna, ponieważ organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy zasadnie wskazał na potrzebę uzupełnienia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia stanu prawnego działek stanowiących drogę dojazdową, braku ich statusu drogi publicznej oraz zapewnienia inwestorowi dostępu do drogi publicznej zgodnie z § 14 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J.-S. R. na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Prezydenta o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na naruszenie przepisów dotyczących prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w odniesieniu do działek stanowiących drogę dojazdową oraz brak dostępu do drogi publicznej. Skarżący kwestionował zasadność tej decyzji, podnosząc zarzuty dotyczące nierzetelności postępowania i błędnej interpretacji przepisów.Rozstrzygnięcie
Skargę oddalił.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia NSA Anna Żak (spr.), Sędzia WSA Wojciech Mazur, Protokolant Edyta Kuczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi J.-S. R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2003 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenie na budowę skargę oddala.
Prezydent [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] działając na podstawie art. 28, art. 33 ust.1, art. 34 ust. 4 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm/ po rozpatrzeniu wniosku inwestora J. R. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym (bez przyłączy i ew. sieci zewnętrznych ), na działce o nr ew. [...] w obrębie [...], położonej przy ul. [...] w [...].
Odwołanie od w/w decyzji wnieśli: D. J. i A. L. Ż. oraz Wspólnota Mieszkaniowa "[...]". Odwołujący się podnieśli, że nie wyrazili zgody na budowę przedmiotowej inwestycji a są oni współużytkownikami wieczystymi działek [...] i [...], które stanowią część drogi dojazdowej (ul. [...]) do przedmiotowej inwestycji.
W wyniku rozpatrzenia tych odwołań Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. decyzją z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
W uzasadnieniu podał, że decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2003 r. wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego : art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane w rozumieniu art. 3 pkt. 11 Prawa budowlanego oraz § 14 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 200 r. Nr 75, poz. 690).
Zdaniem organu odwoławczego inwestor nie ma prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w odniesieniu do działek nr [...] i [...], które stanowią część drogi dojazdowej do przedmiotowej inwestycji, oraz że w/w działki nr [...] i [...] i działka nr [...] nie posiadają statusu drogi publicznej, co powoduje, że przedmiotowa inwestycja nie ma dostępu do drogi publicznej i w związku z tym nie wypełnia dyspozycji z § 14 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z 2000 r.). Z materiału dowodowego sprawy wynika, że nie zostało zakończone postępowanie w sprawie zmiany stanu własnościowego działki nr [...] i działki [...] przeznaczonych na poszerzenie pasa drogowego ul. [...] w rozumieniu art. 98 pkt 2 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543). Zgodnie z treścią tego przepisu właściwy organ, w przedmiotowej sprawie jest nim Urząd Dzielnicy [...], winien złożyć wniosek o ujawnienie w księdze wieczystej praw gminy do działki nr [...] i [...] wydzielonych pod drogę publiczną decyzją wydaną z up. Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2000 r., Nr [...]. W konsekwencji (odpowiednim zapisem w księdze wieczystej) powinno zostać wygaszone użytkowanie wieczyste osób fizycznych do działki nr [...].
Ponadto w odniesieniu do działki nr [...] stanowiącej część drogi dojazdowej i stanowiącej własność osób fizycznych (w tym inwestora) i będącej we władaniu Miasta [...] nie zostało przeprowadzone postępowanie administracyjne Wojewody [...] w rozumieniu dyspozycji art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną (Dz.U. z dnia 29.10.98),którego celem jest przekształcenie własnościowe działek przeznaczonych pod drogi publiczne za odpowiednim odszkodowaniem. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że w księdze wieczystej przedmiotowej nieruchomości jest ona oznaczona jako dzialka nr [...] a przedmiotowa inwestycja dotyczy dzialki nr [...] i tę rozbieżność należy wyjaśnić. Pozostałe zarzuty skarżacych dot. powierzchni biologicznie czynnej oraz że inwestycja stanowic może zgrożenie dla wznoszonego budynku przez D.J. zostały uznane za niezasadne.
Skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. S. R. Skarżący uważa, że w/w decyzja jest niezgodna z jego interesem prawnym i gospodarczym i wydana została z naruszeniem prawa materialnego, a postępowanie w powyższej sprawie zostało przeprowadzone nierzetelnie i w sposób wskazujący, iż nie zapoznano się ze stanem faktycznym i prawnym. Podaje, że z pisma Urzędu [...] Biuro Gospodarki Nieruchomościami, Geodezji i Katastru Delegatura w Dzielnicy [...] z dnia [...] października 2003 r. wynika, iż Burmistrz byłej Gminy [...] wnioskiem z dnia 15 stycznia 2001 r. wystąpił do Sądu Rejonowego dla [...] o wykreślenie (wygaszenie) prawa użytkowania wieczystego działki ewidencyjnej nr [...] oraz o jej odłączenie z dotychczasowej księgi wieczystej. Zdaniem Skarżącego z powołanego wyżej pisma wynika także, że postępowanie w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną nie jest w przedmiotowej sprawie zasadne, gdyż działka nr [...] nie znajduje się we władaniu Skarbu państwa ani Gminy. Zdaniem skarżącego i ten zarzut jest chybiony.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Ustosunkował się też do zarzutów podanych w skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wojewoda [...] wyjaśnił, że samo złożenie wniosku nie kończy postępowania w sprawie, która winna być zakończona odpowiednim zapisem w księdze wieczystej wygaszającym dotychczasowe użytkowanie wieczyste osób fizycznych do działki [...]. w odniesieniu do kolejnego zarzutu skarżącego organ odwoławczy stwierdził, że skarżący nie zrozumiał procedury objętej dyspozycją art. 73 w/w ustawy. Podkreślił, że procedura ta została dokładnie opisana w zaskarżonym rozstrzygnięciu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 2 kpa.
Według art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W przeciwieństwie więc do decyzji organu odwoławczego wymienionych w art. 138 § 1 kpa, który nie ustanawia przesłanek wydania tych decyzji, decyzja kasacyjna może być wydana tylko wówczas, gdy spełnione są przesłanki określone w art. 138 § 2 kpa, to jest wtedy, gdy - zdaniem organu odwoławczego - organ pierwszej instancji albo nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, albo przeprowadzone przez ten organ postępowanie wyjaśniające nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy i brak jest podstaw do zastosowania w postępowaniu odwoławczym art. 136 kpa.
Skoro decyzja kasacyjna może być wydana tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, to nie powinno budzić wątpliwości, że organ odwoławczy przy jej wydawaniu ogranicza się tylko do oceny potrzeby przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego oraz jego zakresu. Wymieniony organ nie rozstrzyga wówczas o meritum sprawy, nie przeprowadza też merytorycznej kontroli decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji.
Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że organ odwoławczy wskazał, w jakim zakresie powinno być uzupełnione postępowanie wyjaśniające.
W zaskarżonej decyzji wykazano, iż zachodzi potrzeba uzupełnienia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia stanu prawnego działek nr. [...] i nr [...], które w rejonie spornej inwestycji stanowiły część ul. [...] pozostając w użytkowaniu wieczystym Wspólnoty Mieszkaniowej [...] i przede wszystkim nie posiadały statusu drogi publicznej w związku z czym działka inwestora nie posiadała połączenia z drogą publiczną. Zgodnie zaś z treścią par.14 pkt.1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /Dz.U.nr 75,poz.690 z 2000r/ do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych należy zapewnić dojście i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej. Projektowany budynek jak wynika z projektu budowlanego posiadać będzie 29 mieszkań, a wejście od budynku i i wjazd do garażu podziemnego zaprojektowano od ul. [...] na odcinku, który jak wyżej wskazano nie stanowi drogi publicznej lecz pozostaje w wieczystym użytkowaniu osób fizycznych/ członków Wspólnoty Mieszkaniowej/.
Stwierdzić należy, że organ administracji publicznej nie może w ramach decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę akceptować stanu w którym inwestor wskazuje taki sposób połączenia z drogą publiczną, którego realizacja będzie polegać na nieuprawnionym korzystaniu z cudzej własności, co byłoby ingerencją w prawa osób trzecich i uniemożliwiało realizację inwestycji.
Ponadto wyjaśnieniu jak wskazał to organ odwoławczy wymaga kwestia numeru ewidencyjnego działki, na której ma być realizowana przedmiotowa inwestycja, bowiem nieruchomość przy ul. [...] stanowiąca własność inwestora oznaczona jest w księdze wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla [...], jako działka nr [...], decyzja organu I instancji zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji dotyczy działki nr [...].
W związku z tym stwierdzić należy, że były podstawy do wydania przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej.
Odnośnie działki nr [...], która również stanowi pas ulicy [...], w rejonie dojazdu do przedmiotowej inwestycji, to z akt sprawy wynika tj z wypisu z rejestru gruntów , iż jej współwłaścicielami są osoby fizyczne w tym inwestor, a władającym jest miasto [...]. W tej sytuacji nie można zarzucić inwestorowi , iż jako współwłaściciel nie może korzystać z działki nr [...], przeznaczając ją na dojazd do projektowanego budynku.
Na marginesie stwierdzić należy, iż jak wynika z akt sprawy inwestor uzyskał już po ponownym rozpoznaniu jego wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku, decyzję z dnia [...] lutego 2004r.nr [...], na mocy której Prezydent [...] zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę przedmiotowej inwestycji.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa i dlatego na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271, poz.2052 z 2003 r. Nr 124, poz.1153) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło