IV SA 3961/03

WyrokWSA w Warszawie2005-02-07

Skład orzekający: Ewa Machlejd, Halina Kuśmirek, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo ocenił prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, gdy nieruchomość stanowi współwłasność, a jedna ze współwłaścicielek zmarła przed wydaniem decyzji?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył zasady postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 k.p.a.) i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.), poprzez bezkrytyczne przyjęcie oświadczeń inwestora i ustaleń organu I instancji. Nie sprawdził on należycie, czy inwestor dysponuje zgodą wszystkich współwłaścicieli na realizację inwestycji, zwłaszcza w sytuacji, gdy jedna ze współwłaścicielek zmarła przed wydaniem decyzji, a postępowanie spadkowe nie zostało zakończone. Brak należytego wyjaśnienia tej kwestii stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B. O. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta zatwierdzającą projekt budowlany i pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego dla A. N. na działkach stanowiących współwłasność kilku osób. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące naruszenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz braku prawa inwestora do dysponowania nieruchomością, wskazując, że jedna ze współwłaścicielek zmarła przed wydaniem decyzji. Organ odwoławczy nie dopatrzył się uchybień, jednak WSA uchylił zaskarżoną decyzję.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia NSA Halina Kuśmirek, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2005 r. sprawy ze skargi B. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2003 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Prezydent W. decyzja Nr [...] z dnia [...].06.2003r. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie dla A. N. na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z bezodpływowym zbiornikiem ścieków , na działkach o nr ew. [...] w obrębie [...] położonych przy ul. D. w W. W uzasadnieniu Prezydent stwierdził, że przedłożony projekt budowlany jest zgodny z warunkami decyzji nr [...] z dnia [...].02.2001 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydanej przez Burmistrza Gminy [...] oraz z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego [os. M. zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Dzielnicy [...] z dnia [...] maja 1994 r. (Dziennik Urzędowy Województwa [...] nr [...]), jest kompletny i został sporządzony przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. Decyzję Prezydenta zaskarżyła B. O., właścicielka sąsiedniej działki nr [...] z obrębu [...] przy ul. D. [...] w W. podnosząc, że zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego decyzję Nr [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla budynku mieszkalnego, jednorodzinnego i przyłączy w rejonie ulicy D. w W. Odwołująca się wnosi także o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji twierdząc, że decyzja jaskrawo narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, które określają minimalną wielkość nowotworzonej działki - 800 m , natomiast omawiana działka posiada mniejszą niż zalecana w planie powierzchnię. Ponadto odwołująca się twierdzi, że jedna z ww. działek jest drogą konieczną. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta nr [...] z dnia [...].06.2003 r. zatwierdzającą projekt budowlany i zezwalającą na budowę dla A. N., na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego Zdaniem Wojewody analiza akt sprawy wykazała, że wymagania określone w przepisach prawa budowlanego zostały spełnione. W decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu Nr [...] z dnia [...].02.2001 r. utrzymanej następnie w mocy ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...].05.2001 r. przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], określono wymagania dot. sposobu zagospodarowania terenu, charakterystykę projektowanej inwestycji, warunki wynikające z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, warunki zabudowy i zagospodarowania terenu wynikające z przepisów szczególnych, warunki obsługi technicznej oraz, wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Organ II instancji wskazał, że inwestor złożył wniosek w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, oraz wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 3 ust. 11 Prawo budowlane, potwierdzone w wypisie rejestru gruntów co do działek nr [...] - [...]. Organ odwoławczy nie stwierdził uchybień w przyjętych rozwiązaniach w zakresie prawa materialnego i warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, określające wymogi sytuowania w odniesieniu do granicy działki i do budynków znajdujących się na sąsiednich działkach. Wyjaśniając poszczególne zarzuty organ odwoławczy ustalił, że w świetle ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego, brak było podstaw prawnych do odmowy wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu. Organ podniósł również , że minimalna wielkość działki (pow. 800 m2) dotyczy nowych działek (nowoutworzonych geodezyjnie) a nie istniejących. Decyzję Wojewody zaskarżyła B. O., wnosząc o jej uchylenie lub uznanie za nieważną. Zdaniem skarżącej decyzję oparto na warunkach decyzji nr [...] z dn. [...].02.2001 o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu , która po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11.09.2003r będzie przedmiotem ponownego rozpatrzenia przez organ administracyjny. Zdaniem skarżącej inwestor nie posiada pełnomocnictwa wszystkich współwłaścicieli w/w działek do dysponowania nieruchomością. W odpowiedzi na skargę Wojewoda stwierdził, że zaskarżona decyzja została podjęta w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, stwierdzonego na podstawie pełnomocnictwa współwłaścicieli działek nr [...] zagwarantowanego aktem notarialnym- Repertorium A nr [...] i oświadczenia współwłaścicieli ww. działek (p. A. M. i P. D.) oraz w oparciu o ostateczną decyzję nr [...] z dnia [...].02.2001 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wydaną przez Burmistrza Gminy [...]. W związku z powyższym Wojewoda podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji , a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa. Strona skarżąca podniosła w skardze, że inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością. Zgodnie z przepisem art. 199 kc do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. Ja wynika z akt administracyjnych sprawy nieruchomość na której ma być realizowana inwestycja stanowi współwłasność A. N., A. M., P. M., M. M., K. S., E. G. i Z. M. i nie żyjącej L. H. L. H. zmarła 6 marca 2003r. a więc przed wydaniem decyzji z dnia [...].06.2003r. Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i wydającej pozwolenie na budowę domu. Fakt iż zostało wszczęte postępowanie spadkowe na podstawie nie kwestionowanego testamentu nie może stanowić przesłanki do uznania, że wszyscy współwłaściciele wyrazili zgodę na realizację inwestycji. Ponadto A, N, występując w dniu 18.12.2002r. z wnioskiem o pozwolenie na budowę jako dowód dysponowania nieruchomością załączył oświadczenie A, M, i P, T, D. Załączył również pełnomocnictwo notarialne A. M. i P. T. D. działających w imieniu E. G., A.M., M. M., P. M., K. S. oraz Z. M. do odbioru decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego. Nie ulega wątpliwości, ze inwestor A. N. dysponował zgodą A. M. i P. T. D. do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Nie dysponował jednak zgodą pozostałych współwłaścicieli nieruchomości bowiem ze znajdującego się w aktach sprawy pełnomocnictwa nie można tego wywieść. Organ odwoławczy w wyniku rozpatrywania odwołania, powinien dogłębnie przeanalizować przesłanki materialnoprawne i procesowe decyzji pierwszej instancji, rozpoznając sprawę ponownie niejako od nowa. Tego najwyraźniej nie uczynił w tej sprawie, skoro nie miał żadnych uwag do ustaleń organu I instancji. Organ II instancji uznał, że inwestor dysponuje prawem do nieruchomości nie sprawdzając jednak uprawnień inwestora w tym zakresie. Powyższe oznacza, iż stan sprawy nie został należycie wyjaśniony. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zawarta w art. 7 kpa zasada nakazująca organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. Z kolei art. 77 § 1 kpa mówi, że organ administracji publicznej zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Podkreślić też trzeba, iż postępowanie odwoławcze ma charakter reformatoryjny, co oznacza, że organ ponownie rozstrzyga sprawę orzekając merytorycznie. Zgodnie z art. 140 kpa organ odwoławczy tak samo, jak organ I instancji związany jest przepisami art.7 kpa, art. 77 kpa, art. 80 kpa i art. 107 § 3 kpa. A przepis art. 136 kpa daje mu możliwość przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w sytuacji gdy istnieją braki w materiale dowodowym, zgromadzonym przez organ I instancji. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy trzeba stwierdzić, że organ II instancji naruszył omówione wyżej przepisy oraz zasady prawa procesowego i to w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Organ przyjął bezkrytycznie oświadczenia inwestora oraz ustalenia organu I instancji co stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania. Nadmienić również należy, że w rozpatrywanej sprawie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2001r. utrzymująca decyzję Burmistrza Gminy [...] w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla omawianej inwestycji została uchylona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2003r. (sygn. akt IV Sa.2541/01). Dnia [...] maja 2004r. Kolegium uchyliło zaskarżoną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania do ponownego rozpatrzenia a inwestor zaskarżył decyzję Kolegium. Do chwili obecnej Sąd Administracyjny nie rozpoznał tej skargi. Z powyższych względów, Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 pkt.1 lit.a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.270) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło