IV SA 3962/01
WyrokWSA w Warszawie2004-06-08
Skład orzekający: Bożena Walentynowicz, Anna Żak, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy powinien rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania przed wydaniem postanowienia o niedopuszczalności odwołania, gdy strona wniosła odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, w sytuacji gdy strona wniosła odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, jest zobowiązany w pierwszej kolejności rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu. Dopiero po wydaniu ostatecznego postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu, organ może wydać rozstrzygnięcie w przedmiocie niedopuszczalności odwołania. Wydanie postanowienia o niedopuszczalności odwołania bez wcześniejszego rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu stanowi naruszenie przepisów postępowania.Stan faktyczny
Wojewoda stwierdził niedopuszczalność odwołania S. R. od decyzji Starosty o pozwoleniu na budowę, ponieważ odwołanie zostało złożone wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, a organ uznał, że przyczyny niedotrzymania terminu nie były usprawiedliwione. S. R. wniósł skargę do sądu, argumentując, że organ powinien rozpoznać sprawę merytorycznie i że dowiedział się o decyzji w terminie. Sąd uznał skargę za zasadną, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych przez organ odwoławczy.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody i stwierdził, że postanowienie to nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia s. NSA Bożena Walentynowicz Sędziowie s. NSA Anna Żak (spr.) as. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka Protokolant T. Szpojankowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi S. R. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] września 2001 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania I uchyla zaskarżone postanowienie II stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] września 2001 r. nr [...] na podstawie art. 134 kpa stwierdził, że odwołanie S. R. od decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] marca 2001 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę instalacji, polegającej na przyłączeniu w liniach rozgraniczających ul. N. i w ulicy bez nazwy od ul. N. do sieci elektroenergetycznej [...]S.A. budynku mieszkalnego bliźniaka przy ul. N.w W. – jest niedopuszczalne.
W uzasadnieniu wskazał, że strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z odwołaniem, co jest wymagane zgodnie z art. 58 kpa.
Uchybienie terminowi powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji organu I instancji. Strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu przed wydaniem decyzji organu I instancji, może wnieść odwołanie od tej decyzji tylko w czasie zanim decyzja ta stanie się ostateczna, to jest do czasu rozpatrzenia przez organ II instancji odwołania wniesionego przez inne strony, a gdy strony nie wniosły odwołania przed upływem 14 dni służącego stronom do wniesienia odwołania.
Po upływie tych terminów strona, która nie brała udziału w postępowaniu, może wnieść o wznowienie postępowania na podstawie Aret. 145 § 1 pkt 4 kpa. Powyższe przyczyny są również, jak wskazał organ odwoławczy, powodem nieprzywrócenia terminu do wniesienia odwołania przez stronę.
Skargę na powyższe postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł S. R., wnosząc o jego uchylenie. Podniósł, że organ wojewódzki winien rozpoznać sprawę merytorycznie. Ponadto w ocenie skarżącego wniósł odwołanie w terminie, gdyż o wydaniu decyzji dowiedział się w maju 2001 r.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, choć z innych przyczyn niż wskazał to skarżący.
W przedmiotowej sprawie niesporne jest, że skarżący nie brał udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem przedmiotowej decyzji o pozwoleniu na budowę przyłączenia do sieci elektroenergetycznej.
W literaturze (B. Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, W-wa 2000, s. 516 i nast.) wyrażono zapatrywanie, z którym zbieżne jest stanowisko przyjęte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, co do możliwości obrony swoich interesów przez stronę, która nie brała udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji. Wskazano, że strona taka ma możliwość żądania wznowienia postępowania, co zapewnia jej poszanowanie zasady dwuinstancyjności.
Według powołanego wyżej poglądu literatury strona, która została pozbawiona udziału w postępowaniu w pierwszej instancji, ma jednak możliwość złożenia odwołania, z tym że termin do jego wniesienia dla takiej strony liczy się od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie, która brała udział w postępowaniu.
Jednakże, choć organ odwoławczy słusznie podnosi, ze strona, która nie brała udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji może wnieść odwołanie, tylko w czasie zanim decyzja ta stała się ostateczna, to jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, nie poczynił żadnych ustaleń, z których by wynikało kiedy przedmiotowa decyzja o pozwoleniu na budowę uzyskała przymiot ostateczności.
Z akt sprawy wynika tylko, że jedna ze stron otrzymała decyzję organu I instancji w dniu [...] marca 2001r., brak jest natomiast dowodów doręczenia tej decyzji pozostałym stronom postępowania o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. W tym zakresie organ nie poczynił żadnych ustaleń. Świadczy to o tym, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art.7 i art.77 par.1 k.p.a.
Ponadto skoro możliwość wniesienia odwołania przez stronę, która nie brała udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, nie jest wyłączona, nie jest również wyłączona możliwość złożenia przez tę stronę wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Z treści odwołania wniesionego przez skarżącego wynika, ze wnosi on równocześnie o przywrócenie terminu do jego wniesienia.
W tej sytuacji organ odwoławczy obowiązany był przed rozpatrzeniem odwołania wydać orzeczenie w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania - stosownie do art. 58 i 59 kpa. Orzeczenia takiego jednak nie wydał, lecz w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wyjaśnił, że wskazana przez niego argumentacja jest także powodem nieprzywrócenia terminu do wniesienia odwołania i wydał od razu postanowienie o niedopuszczalności odwołania. Tym samym w ocenie Sądu naruszone zostały w/w przepisy postępowania, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeśli bowiem wniesiono odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, wówczas organ jest zobowiązany w pierwszej kolejności rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej i dopiero wtedy gdy zapadnie ostateczne postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, wydaje stosowne rozstrzygnięcie w trybie art.134 k.p.a.
Z podniesionych wyżej powodów, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd na podstawie art.l45par.l pkt.1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1270/ w zw. z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1271, nr 240, poz. 2052; z 2003r. nr 124, poz.1153/ uchylił zaskarżone postanowienie. Na podstawie art. 152 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło