IV SA 4009/03

WyrokWSA w Warszawie2005-02-08

Skład orzekający: Bożena Więch-Baranowska, Leszek Kamiński, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę garażu, wydana z naruszeniem przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych dotyczących usytuowania budynków przy granicy działki, może zostać uznana za nieważną z powodu rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Naruszenie przepisów Prawa budowlanego i aktów wykonawczych, w tym rozporządzenia w sprawie warunków technicznych dotyczących usytuowania budynków przy granicy działki, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., co skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Okoliczności takie jak wykonanie inwestycji czy brak zawinienia inwestora nie mają wpływu na ocenę legalności decyzji.
Stan faktyczny
Starosta wydał pozwolenie na budowę garażu w granicy działki. Sąsiadka wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji, wskazując na naruszenie przepisów rozporządzenia o warunkach technicznych dotyczących usytuowania budynków. Wojewoda stwierdził nieważność decyzji Starosty, uznając ją za wydaną z rażącym naruszeniem prawa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Wojewody. Inwestorzy wnieśli skargę do WSA, zarzucając organom brak wyjaśnienia rażącego naruszenia prawa i podnosząc, że inwestycja została zakończona.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Asesor WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2005 r. sprawy ze skargi A.S. i W.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala. 7IV SA 4009/03 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. Starosta Powiatowy w P. na podstawie art. 28 , 33 ust. 1 , 34 ust. 4 oraz art. 36 Prawa budowlanego zatwierdził projekt budowlany i wydał A.S. i W.K. pozwolenie na budowę garażu jednostanowiskowego według projektu indywidualnego na terenie działki nr [...] w M. Właścicielka sąsiedniej nieruchomości A.M. w dniu 6 maja 2003 r. wniosła do Wojewody [...] o stwierdzenie nieważności tej decyzji podnosząc , że jest sprzeczna z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie . Wskazywała , że od początku sprzeciwiała się budowie garażu w granicy z jej działką . Po rozpatrzeniu wniosku Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. na podstawie art. 158 § 1 pkt 2 kpa stwierdził nieważność decyzji Starosty Powiatowego w P. z dnia [...] stycznia 2003 r. z uwagi na to , że wydana została z rażącym naruszeniem prawa . W uzasadnieniu organ wskazał , że decyzja rażąco narusza obowiązujące w dacie jej wydania rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie ( Dz. U. z 2002 r. Nr 75 , poz. 690 ze zm. ). Zatwierdziła bowiem projekt zagospodarowania działki w którym przedmiotowy garaż zlokalizowany został na granicy z działką sąsiednią. Lokalizacja taka nie wynikała z decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu , jak również na sąsiedniej działce A.M. brak było budynku ze ścianą usytuowaną przy jej granicy . Tylko spełnienie któregoś z tych warunków zgodnie z § 12 ust 6 w/w rozporządzenia przy spełnieniu dalszych uwarunkowań mogło powodować , że taka lokalizacja byłaby dopuszczalna . Wobec tego przedmiotowy garaż podlegał regulacji § 12 ust 3 pkt 1 b w/w rozporządzenia , który stanowi ,że przy równoległym do granicy usytuowaniu ściany budynku odległość tego budynku od granicy działki budowlanej winna wynosić co najmniej 3 m dla ściany bez otworów okiennych lub drzwiowych . Planowana inwestycja nie spełniała tych wymogów i była jednocześnie niezgodna z powołanymi przepisami prawa . Dlatego uznano ją za dotkniętą wadą z art. 156 § 1 pkt 2 kpa . Odwołanie od tej decyzji wnieśli inwestorzy A.S. i W.K. Podnieśli w nim, że postępowanie zakończone skarżoną decyzją zostało wszczęte po upływie ustawowego terminu przysługującego stronom na zaskarżenie decyzji o pozwoleniu na budowę . Ponadto wskazali , że do budowy garażu przystąpili w dobrej wierze i działali zgodnie z uzyskanym pozwoleniem na budowę . Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2003 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał , że zgodnie z art. 5 ust 1 ustawy Prawo budowlane obiekt budowlany należy projektować i budować zgodnie z przepisami w tym techniczno – budowlanymi . Do tych przepisów należy rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. z 2002 r. Nr 75 , poz. 690 ze zm. ). Stosowne do § 12 ust. 6 tego rozporządzenia budynek może być usytuowany ścianą zewnętrzną bez otworów bezpośrednio przy granicy działki z zastrzeżeniem ust. 10 oraz § 271 ust. 12 pkt 1 jeżeli m.in. wynika to z ustaleń decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu bądź na sąsiedniej działce istnieje już budynek ze ścianą usytuowaną bezpośrednio przy tej granicy a wznoszony budynek będzie przylegał do istniejącego całą długością swojej ściany bądź będzie miał w pasie o szerokości 3 m przyległym do granicy działki wysokość i wymiar równoległy do tej granicy , nie większe niż w budynku istniejącym na sąsiedniej działce . Lokalizacja przedmiotowego garażu nie wynikała z decyzji Wójta P. z dnia [...] listopada 2002 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jak również na działce z którą graniczy garaż brak jest budynku ze ścianą usytuowaną przy granicy działki . Słuszne zatem było stanowisko Wojewody [...] , że nie było warunków określonych w § 12 ust 6 w/w rozporządzenia do zatwierdzenia przedmiotowej lokalizacji . Konsekwencją tego powinno być zaprojektowanie przedmiotowego garażu zgodnie z wymogami § 12 ust 3 pkt 1 b w/w rozporządzenia , czyli przy równoległym usytuowaniu do garażu ściana budynku bez otworów powinna znajdować się w odległości co najmniej 3 m od granicy działki budowlanej . W tej sytuacji organ II instancji uznał za zasadne stanowisko , że do wydania decyzji z dnia [...] stycznia 2003 r. doszło z rażącym naruszeniem prawa czyli wyżej wskazanych przepisów rozporządzenia . Podnoszone w odwołaniu zarzuty co do zrealizowania inwestycji organ ocenił jako bezzasadne . Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy stwierdzenie nieważności pozwolenia budowlanego złożyli A.S. i W.K. Zarzucili , że organ nie wyjaśnił dlaczego uznał iż naruszenie przepisów rozporządzenia wykonawczego jest według niego rażące . Nadto podnieśli ,że nie mogą ponosić odpowiedzialności za błędne decyzje organów oraz , że działanie A.M. jest szykaną gdyż jej interesy jako właścicielki sąsiedniej nieruchomości nie zamieszkującej na stałe nie zostały naruszone . Wskazali , że decyzja o pozwoleniu na budowę wywołała nieodwracalne skutki prawne bowiem inwestycja została zakończona . Zdaniem skarżących nie można było uznać , że przedmiotowa decyzja o pozwolenie na budowę wywołuje skutki niemożliwe do zaaprobowania w praworządnym państwie a tylko wtedy można stwierdzić nieważność decyzji administracyjnej . W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Skargę należało oddalić . W sprawie niniejszej ustalenie przez organy obu instancji naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. z 2002 r. Nr 75 , poz. 690 ze zm. ) skutkować musiało stwierdzeniem nieważności decyzji Starosty w P. z dnia [...] stycznia 2003 r. Przede wszystkim należy zauważyć, iż przepisy Prawa budowlanego - ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm.) oraz aktów wykonawczych do tej ustawy mają charakter przepisów bezwzględnie obowiązujących i muszą być ściśle stosowane. Ich kształt określa między innymi granice wykonywania prawa własności przez właściciela nieruchomości, na której posadowiona ma być inwestycja jak i ochronę uprawnień właściciela sąsiedniej nieruchomości w związku z procesem inwestycyjnym. Relacje zachodzące w tym zakresie zostały wyważone i przesądzone przez samego ustawodawcę i nie mogą być przedmiotem swobodnej oceny organu administracyjnego. Nadto stwierdzić trzeba , że także sam rodzaj materii objętej wspomnianą regulacją prawną (tj. granice wykonywania i ochrony prawa własności w procesie inwestycyjnym) nakazuje uznawać wszelkie przypadki oczywistego uchybienia tym normom przez organ administracyjny za rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa prowadzące do stwierdzenia nieważności dotkniętej tą wadą decyzji. Przepisy regulujące zachowywanie odpowiednich odległości od granicy działki obowiązujące w dniu wydawania decyzji Starosty P. z dnia [...] stycznia 2003 r. ( § 12 ust. 6 powoływanego już rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ) były jednoznaczne. Warunkiem sine qua non sytuowania budynku bezpośrednio przy granicy działki ścianą zewnętrzną bez otworów, z zastrzeżeniem ust. 10 oraz § 271 ust. 12 pkt 1, była sytuacja gdy : 1) wynikało to z ustaleń decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu bądź 2) na sąsiedniej działce istniał już budynek ze ścianą usytuowaną bezpośrednio przy tej granicy, a wznoszony budynek : a) miał przylegać do istniejącego całą długością swojej ściany, b) miał w pasie o szerokości 3 m, przyległym do granicy działki, wysokość i wymiar równoległy do tej granicy, nie większe niż w budynku istniejącym na sąsiedniej działce. Skutki odstępstwa od norm regulujących zachowanie odległości budynku od granicy działki polegać mogą na naruszeniu praw właściciela sąsiedniej nieruchomości w tym jego planów inwestycyjnych . Słusznie też organy obu instancji w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym dopatrzyły się rażącego naruszenia prawa w zakresie sprzeczności decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę z przepisami wykonawczymi określającymi dopuszczalność sytuowania budynku w granicy . Rażący charakter tego naruszenia wynika z faktu jej wpływu na odległości sytuowanego budynku od granicy działki, a także możliwość godzenia w interesy właścicielki sąsiedniej nieruchomości . W końcu należy stwierdzić, iż w konkretnych okolicznościach sprawy skarżący nie mogą się bronić zarzutem braku zawinienia w wydaniu wadliwej decyzji czy wykonaniem inwestycji . Okoliczności te pozostają bez wpływu na ocenę legalności kontrolowanej decyzji . Skoro niezasadne okazały się zarzuty skarżących a zaskarżona decyzja odpowiada prawu to Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę - jako nieuzasadnioną - oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło