IV SA 4022/03
WyrokWSA w Warszawie2005-02-07
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Mirosława Kowalska, Agnieszka Wilczewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, wydana z rażącym naruszeniem przepisów prawa budowlanego (m.in. brak wymaganych uzgodnień i niezgodność projektu z decyzją o warunkach zabudowy), może zostać stwierdzona jako nieważna?Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę wydana z rażącym naruszeniem przepisów prawa budowlanego, w szczególności art. 33 i 35 Prawa budowlanego, które nakładają obowiązek dołączenia wymaganych uzgodnień i zapewnienia zgodności projektu z decyzją o warunkach zabudowy, może zostać stwierdzona jako nieważna. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji pod kątem wad kwalifikowanych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. i F. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Wójta Gminy S. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na rozbudowę zakładu wyrobów metalowych. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów KPA i Prawa budowlanego, wnosząc o uchylenie decyzji. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Asesor WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka (spr.), Protokolant Edyta Kuczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 lutego 2005 r. sprawy ze skargi E. i F. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2003 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę skargę oddala.
7/IV SA 4022/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] lutego 1998r. Wójt Gminy S. po rozpoznaniu wniosku F. B. zam. w K. przy ul. P. [...] ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu działki nr [...] położonej w K. przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe i usługowe. Wskazano w niej, iż w zatwierdzonym planie może być wykorzystywana pod rozbudowę warsztatu ślusarskiego.
Decyzją z dnia [...] maja 1998r. Wójt Gminy S. zatwierdził projekt budowlany i udzielił F. B. pozwolenia na rozbudowę części administracyjnej i zakładu wyrobów metalowych na działce o nr [...] położonej w K. przy ul. P. [...].
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2003r. na podstawie art. 158 § 1 w związku art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] maja 1998r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu E. i F. B. pozwolenia na rozbudowę zakładu wyrobów metalowych na działce nr [...], położonej przy ul. P. w K. stwierdził nieważność tej decyzji.
W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] maja 2003r. orzekło o wydaniu decyzji Wójta Gminy S. z, dnia [...] lutego 1998r ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji z naruszeniem prawa, jednak z przyczyn określonych przepisem art. 156 § 2 Kpa nie stwierdziło jej nieważności. Wskazano także, iż ww. decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
W wyniku rozpoznania odwołania wniesionego przez E. i F. B. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2003r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].09.2003 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
Organ odwoławczy stwierdził, iż rozstrzygnięcie Wojewody [...] jest słuszne mimo częściowo błędnego uzasadnienia. Wskazał także na inne jego zdaniem rażące uchybienia.
Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyli E. i F. B. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie:
1) art. 138 § 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niedopuszczalne rozszerzenie zakresu sprawy, a w szczególności zmiany podstawy materialno prawnej
rozstrzyganej sprawy powodującej zmianę tożsamości przedmiotowej sprawy,
2) naruszenie art. 136 w związku z art. 7 i art. 10 § 1 kpa przez
zaniechanie przeprowadzenia z urzędu dodatkowego postępowania
w celu uzupełnienia materiałów w sprawie,
3) naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 przez przyjęcie, iż w sprawie zachodzą
przesłanki rażącego naruszenia przepisów prawa budowlanego ( art.33,
art. 2 pkt 3 Prawa budowlanego i § 8 rozp. MGP i B z 30.12.1994r.)
4) naruszenia art. 156 § 2 kpa przez przyjęcie, iż w wyniku decyzji Wójta
Gminy S. uznanej przez Wojewodę [...] i Głównego
Inspektora Nadzoru Budowlanego za nieważną nie zostały wywołane
nieodwracalne skutki prawne, związane ze zrealizowaniem inwestycji
objętych decyzją Wójta Gminy S.
W konkluzji wnieśli o uchylenie w całości decyzji i poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...], umożliwienie udziału w sprawie na prawach strony Wójta Gminy S. oraz zasądzenie kosztów postępowania. Z ostrożności procesowej skarżący wnieśli o umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie należy zaznaczyć, że na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.)- niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja jak i ją poprzedzająca organu I instancji nie narusza prawa, a stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269) tylko w takim zakresie jest możliwa jej sądowa kontrola.
Przede wszystkim podkreślenia wymaga, że postępowanie prowadzone na podstawie art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego jest nadzwyczajnym trybem postępowania i stanowi wyłom od zasady stabilności decyzji, stąd też ustalenie podstaw do stwierdzenia nieważności musi być niewątpliwe. Celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego punktu widzenia, a mianowicie czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa.
Organy obu instancji orzekające w sprawie przyjęły jako przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę rażące naruszenia prawa.
Z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia w takim przypadku, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa.
W zaskarżonej decyzji prawidłowo organ odwoławczy wskazał, na naruszenie przede wszystkim art. 33 Prawa budowlanego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji /Dz. U. nr 106, poz.1126 /-dalej zwaną Prawo budowlane zgodnie z którym do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć projekt budowlany stanowiący podstawę do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Do projektu budowlanego inwestor jest obowiązany dołączyć uzgodnienia, pozwolenia lub opinie specjalistyczne, oraz oświadczenia jednostek organizacyjnych wymagane przepisami szczególnymi.
Ze znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji wynika, że obowiązek ten nie został dopełniony przez inwestora. Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę zgodnie z brzmieniem art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane właściwy organ winien przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego sprawdzić:
1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z
a) miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego
i wymaganiami ochrony środowiska
b) wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania
terenu,
c) przepisami, w tym techniczno-budowlanymi,
2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii,
uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
3) wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia
budowlane.
Zgodnie z ustępem 2 tego artykułu właściwy organ może badać zgodność projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami, w zakresie określonym w art. 5. W myśl art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1 i 2, właściwy organ nakłada postanowieniem na przedstawiającego projekt obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin, a po jego bezskutecznym upływie, wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
Ze zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie nie wynika, aby organ wydając pozwolenie na budowę w dniu [...] maja 1998r. uwzględnił powyższe wymogi.
W przedmiotowej sprawie w projekcie budowlanym stanowiącym integralną część decyzji o pozwoleniu na budowę — rozbudowę zakładu
wyrobów metalowych Wójta Gminy S. z dnia [...] maja 1998r brak jest w ogóle obligatoryjnych uzgodnień—przeciwpożarowych wynikających z rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 4 lipca 1995r w sprawie zakresu, trybu i zasad uzgodnienia projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej, sanitarnych, wynikających z ustawy z dnia 14 marca 1985r o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz bezpieczeństwa i higieny pracy, które jest także konieczne tym bardziej, że jak wskazują skarżący zatrudniają w przedmiotowym zakładzie średnio 70 osób.
Ponadto w niniejszej sprawie załączona do akt decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...].02.1998r. obejmowała inwestycję w postaci rozbudowy warsztatu ślusarskiego. Sentencja wydanego przez Wójta Gminy S. pozwolenia na budowę z dnia [...].05.1998r. zawierała pozwolenie na rozbudowę części administracyjnej i zakładu wyrobów metalowych. Decyzja ta zatwierdziła również projekt budowlany na rozbudowę warsztatu ślusarskiego, jako obiekt w projekcie wskazany jest zakład wyrobów metalowych.
Z powyższego wynika, iż zatwierdzony projekt budowlany jest niezgodny z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, co jest ewidentnym rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt lb Prawa budowlanego.
Zaznaczyć także należy, iż znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji projektowej wynika, iż nie został zachowany także obowiązek wynikający z art. z § 8 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 30 grudnia 1994r. w sprawie szczegółowego zakresu formy i projektu budowlanego wynika, iż projekt zagospodarowania działki lub terenu powinien zawierać część opisową oraz część rysunkową, sporządzoną na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej, które zawierają informacje o przestrzennym rozmieszczeniu obiektów, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Z projektu zagospodarowania działki stanowiącej załącznik do decyzji z dnia [...] maja 1998r. nie wynika, iż została ona przyjęta do zbioru map i opracowań powstałych w wyniku wykonania prac geodezyjnych i kartograficznych. Nie jest to jednak naruszenie, które Sąd uznał za rażące w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. W części rysunkowej projektu zagospodarowania działki brak jest także pieczęci potwierdzających uzgodnienia projektu budowlanego z organami na które wskazują przepisy szczególne ( art. 33 Prawa budowlanego).
W świetle ewidentnego naruszenia przepisów art. 33, 35 Prawa budowlanego prawidłowo wyeliminowano z obrotu prawnego decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia [...] maja 1998r. Niewątpliwie nie spełnienie wymogów wynikających z ww. przepisów stanowi rażące naruszenie prawa.
Odnosząc się do zarzutów podnoszonych przez stronę skarżącą wyjaśnić należy, iż organ odwoławczy nie rozszerzył ani nie zmienił podstawy materialnoprawnej rozstrzyganej sprawy powodującej zmianę tożsamości przedmiotowej sprawy. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w wyniku
rozpoznania odwołania od decyzji organu I instancji stwierdzającej nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę, prawidłowo zbadał całość sprawy zwłaszcza czy w sprawie zachodzą przesłanki wynikające z art. 156 Kpa. Skoro dopatrzył się rażącego naruszenia prawa właściwie wskazał naruszenie konkretnych przepisów prawa materialnego.
W uznaniu Sądu nie można także stwierdzić naruszenia przepisów art. 7 i 10 i 136 kpa. Z akt sprawy wynika, że strony zostały poinformowane o wszczęciu z urzędu postępowania nieważnościowego jak również otrzymały decyzję organu I instancji. Mogły zatem zająć stanowisko w sprawie. Wskutek powyższego nie został także naruszony w postępowaniu nieważnościowym przepis art. 136 Kpa.
Wniosek skarżących o dopuszczenie do udziału Wójta Gminy S. nie może być uwzględniony. Wójt Gminy jako organ wykonujący funkcję organu administracji publicznej nie jest uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym jak i sądowym. Nie do przyjęcia jest także wniosek o umorzenie postępowania w trybie art. 105 Kpa, bowiem w wyniku zaskarżenia danego aktu administracyjnego Sąd bada jego zgodność z prawem na stan prawny obowiązujący w dacie wydania zaskarżonego aktu. Zmiana stanu faktycznego nie może skutkować umorzeniem postępowania jako bezprzedmiotowego przez Sąd.
W tym stanie rzeczy, skoro podniesione we wniesionej skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło