IV SA 4248/03

WyrokWSA w Warszawie2005-02-09

Skład orzekający: Wojciech Mazur, Anna Żak, Mariola Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy gmina, jako właściciel nieruchomości sąsiadującej bezpośrednio z terenem inwestycji, posiada przymiot strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym udzielenia pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Gmina, jako właściciel nieruchomości sąsiadującej bezpośrednio z terenem inwestycji, posiada przymiot strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym udzielenia pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy nie może umorzyć postępowania odwoławczego bez wyjaśnienia tej kwestii, nawet jeśli gmina nie wykazała interesu prawnego w kontekście ochrony środowiska.
Stan faktyczny
Wojewoda zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że gmina nie ma przymiotu strony. Gmina wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez odmówienie jej statusu strony.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), , Sędzia NSA Anna Żak, Asesor WSA Mariola Kowalska, , Protokolant Sylwia Mackiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2005 r. sprawy ze skargi G. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 7/IV S.A. 4248/03 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] Wojewoda [...] po rozpatrzeniu wniosku C. G. i A. M. na podstawie art. art. 28, 33 ust. 1, 34 ust. 4 i 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane / tj. Dz.U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 ze zm. / zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę na wybudowanie Ośrodka [...] na działce nr [...] w [...] gmina [...]. W uzasadnieniu decyzji podano, że projektowana inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] a wniosek został złożony w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydanej przez Wójta Gminy [...] z dnia [...] września 2002 r. Postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko nie przeprowadzono, gdyż zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 8g Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 września 2002 r. / Dz.U. nr 179, poz. 1490 / w sprawie rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko przy docelowej produkcji 30 ton pstrąga i poborze wody 0,09 m3/s przedsięwzięcie nie jest zakwalifikowane do mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Projekt budowlany posiada wymagane opinie i uzgodnienia oraz pozwolenie wodno-prawne Starosty [...]z dnia [...] maja 2003 r. a inwestor posiada prawo do dysponowania gruntem na cele budowlane. Na inwestora nałożono również obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego oraz uzyskania pozwolenia na użytkowanie. Decyzją z dnia [...] września 2003 r. nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania Gminy [...] na podstawie art. 138 p 1 pkt 3 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma tylko taka osoba fizyczna lub prawna, która wykaże, że wynik toczącej się sprawy może spowodować ograniczenie lub zniesienie przysługującego jej prawa. Wójt Gminy [...] w złożonym odwołaniu podniósł jedynie kwestię braku rozstrzygnięcia przez Wojewodę [...] czy zamierzona inwestycja nie stanowi przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, oraz nie uwzględnił jej usytuowania mogącego zagrażać środowisku naturalnemu a zwłaszcza jego zdolności do samooczyszczania się i odnawiania zasobów naturalnych. W związku z powyższym wnoszący odwołanie nie ma przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. ponieważ nie wykazał, iż posiada interes prawny. Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję wniosła Gmina [...] zarzucając naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez odmówienie jej przymiotu strony w niniejszym postępowaniu. Zdaniem skarżącej ma ona nie tylko interes prawny w niniejszym postępowaniu, ale również obowiązki związane z ochroną środowiska, gdyż przepisy ustawy o ochronie środowiska nakładają na wójta zarówno prawa i obowiązki dbałości o środowisko. Ponadto nieruchomości stanowiące własność gminy / działki nr [...]/ graniczą bezpośrednio z nieruchomością, na której ma być realizowana przedmiotowa inwestycja i z tego tytułu również przysługują gminie [...] prawa strony w niniejszym postępowaniu. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoją dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do regulacji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwy sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1270 /. Skarga jest zasadna, chociaż nie wszystkie argumenty w niej podniesione są trafne. Na podstawie określonych kompetencji, gmina realizuje władztwo administracyjne i działa jako organ administracji publicznej, a w postępowaniu administracyjnym zajmuje pozycję organu prowadzącego postępowanie. Natomiast jako osoba prawna jest władna do wykonywania przysługujących jej praw i obowiązków i wtedy może występować w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony. Właśnie w przedmiotowym postępowaniu organ II instancji nie wyjaśnił czy gmina jako właściciel nieruchomości sąsiednich z terenem inwestycji / działki nr [...]/ występując jako osoba prawna ma przymiot strony w niniejszym postępowaniu. Należy zauważyć, iż organ I instancji nie miał wątpliwości, czy skarżąca gmina jest stroną postępowania, doręczając jej zawiadomienie o wszczęciu postępowania a następnie decyzję, od której gmina wniosła odwołanie. Ponadto również w trakcie postępowania przed organem I instancji gmina [...]przedstawiała swoje stanowisko na piśmie. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wyjaśniono, że przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę przysługuje (poza inwestorem) także i przede wszystkim właścicielom nieruchomości sąsiadującej bezpośrednio z działką, na której mają być wykonywane roboty objęte pozwoleniem na budowę /por. wyrok NSA z dnia 22 października 1987 r. sygn. akt IVSA 590/87 ONSA 2/1987 poz. 71/. Ta kwestia nie została wyjaśniona przez organ II instancji, który nie jest związany zakresem odwołania, ale rozpatruje sprawę ponownie i w związku z powyższym kwestia ta zostanie rozstrzygnięta przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Niezasadne są natomiast zarzuty skargi dotyczące roli wójta w postępowaniu na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o ochronie środowiska / Dz.U. nr 62, poz. 627 ze zm. / gdyż na podstawie tych przepisów wójt wyposażony w odpowiednie kompetencje działa jako organ administracji publicznej i z tych przepisów nie można dla gminy jako osoby prawnej wywodzić interesu prawnego. Dlatego też mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz.1270/. Na podstawie art.art. 152 i 153 w/w ustawy zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku a przedstawiona ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wiążą organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło