IV SA 4260/03

WyrokWSA w Warszawie2004-05-11

Skład orzekający: Maria Rzążewska, Teresa Kobylecka, Wanda Zielińska - Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miasta odrzucająca zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który narusza prawo własności strony, jest zgodna z prawem, jeśli organ działał w granicach przysługującego mu władztwa planistycznego i nie nadużył tego władztwa, mimo że narusza to interes prawny strony?
Ratio decidendi
Uchwała Rady Miasta odrzucająca zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nawet jeśli narusza interes prawny strony, jest zgodna z prawem, jeśli organ działał w granicach przysługującego mu władztwa planistycznego i nie nadużył tego władztwa. Prawo własności może być ograniczane przez ustalenia planu miejscowego, a właścicielowi przysługują roszczenia odszkodowawcze na podstawie art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, jeśli korzystanie z nieruchomości stanie się niemożliwe lub istotnie ograniczone.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, twierdząc, że plan narusza jej prawo własności poprzez poszerzenie ulicy, co spowoduje zwiększenie ruchu i hałasu. Rada Miasta P. odrzuciła zarzut, wskazując, że plan podtrzymuje ustalenia poprzedniego planu i jest zgodny z przepisami, a ograniczenia prawa własności są dopuszczalne na mocy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Skarżąca wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i nadużycie władztwa planistycznego. Sąd oddalił skargę, uznając działania Rady za zgodne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia Maria Rzążewska, Sędziowie Teresa Kobylecka (spr.), Wanda Zielińska - Baran, Protokolant Apl. prok Sebastian Kubań, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2004 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Rady Miasta P. z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutu do projektu planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego oddala skargę Z. K. składając zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu zawartego pomiędzy ul. [...], ul. [...] i jej projektowanym przedłużeniem w kierunku zachodnim oraz ul. [...] w P. zarzuciła, że uchwała narusza jej prawo własności. Podniosła, że ulica [...] nadal pozostać winna drogą lokalną osiedlową ze względu na zwartą zabudowę mieszkaniową. Projektowana zmiana spowoduje zwiększenie ruchu, zanieczyszczenie powietrza, zwiększenie hałasu. Podała, że nie jest zainteresowana boksem w planowanym wielokondygnacyjnym budynku garażowym, wnosiła o zamianę działki w najbliższym otoczeniu miejsca zamieszkania. Zaskarżoną do Naczelnego Sądu Administracyjnego uchwałą Nr [...] z dnia [...] września 2003 r. Rada Miasta P. odrzuciła zarzut Z. K., w uzasadnieniu podnosząc, co następuje: Likwidacja garaży, istniejących w pasie drogowym ulicy [...], była przewidywana także w obowiązującym dla tej części miasta miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego osiedli [...] i [...]. Według ustaleń tego planu ulica [...] jest ulicą zbiorczą klasy [...], co wyklucza możliwość zachowania garaży istniejących na tym terenie. W opracowywanym projekcie planu miejscowego ulica ta oznaczona symbolem [...], pozostaje w parametrach ulicy zbiorczej klasy [...] o szerokości zmiennej 28-35m w istniejących liniach rozgraniczających, co spowodowane zostało dotychczasową realizacją ciągów uzbrojenia terenu. Wyklucza to również możliwość zachowania istniejących garaży. Głównym celem przebudowy tej ulicy do parametrów ulicy zbiorczej jest usprawnienie obsługi komunikacyjnej Osiedla [...] i jego powiązań z centralną częścią miasta. Obecnie opracowywany projekt planu podtrzymuje ustalenia dotychczasowego planu ze względu na funkcje, jakie pełni ta ulica w układzie komunikacyjnym miasta oraz z uwagi na zrealizowaną w pasie tej ulicy większość liniowych urządzeń uzbrojenia terenu. Ponadto Rada Miasta P. podniosła, że ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym jest jedną z ustaw, które ograniczają właściciela w korzystaniu z jego prawa własności. Zgodnie z art. 33 tej ustawy ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Zatem plan zagospodarowania przestrzennego uchwalony w trybie powołanej ustawy, będąc jednocześnie przepisem gminnym, może ingerować w sferę prawa własności, ograniczając właściciela w korzystaniu z tego prawa w zakresie wynikającym z tego planu. Niemniej, jeżeli uchwalenie planu będzie skutkowało niemożnością korzystania przez właściciela z nieruchomości w sposób dotychczasowy lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem, wówczas przysługują mu roszczenia przewidziane w art. 36 wymienionej ustawy. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą uchwałę złożyła Z. K., zarzucając jej "naruszenie prawa a w szczególności pominięcie treści art. 1 ust. 2 pkt 5 oraz art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym poprzez pominięcie treści wymagań co do planu zawartych w tych przepisach i w związku z tym nadużycie przez organ uchwałodawczy władztwa planistycznego". Podniosła, że jest właścicielką garażu położonego na działce nr ew. [...], która przewidziana jest w planie pod poszerzenie istniejącej ulicy [...]. Zdaniem skarżącej ul. [...] nie jest i nie będzie żadną arterią komunikacyjną kluczową dla usprawnienia ruchu, co wynika z jej bocznego usytuowania. Pozostanie drogą o znaczeniu wyłącznie w randze osiedla, bez względu na jej szerokość. Zarzuciła, że nieprecyzyjnie określono w projekcie szerokość linii rozgraniczających drogi oraz brak logiki w poszerzeniu ulicy [...], bez poszerzenia ulicy [...], a nadto że przebudowa ulicy służy przede wszystkim "ukryciu" ułożonych już mediów, a nie poprawie ruchu lokalnego i mieszkańcom osiedla. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta P. wniosła o jej oddalenie, podtrzymała argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Nadto dodała, że projekt planu podtrzymuje ustalenia Miejscowego szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedli [...] i [...]ze względu na funkcje, jakie pełni ona w układzie komunikacyjnym miasta oraz z uwagi na zrealizowaną w pasie tej ulicy większość liniowych urządzeń uzbrojenia terenu (sieć cieplna, gazowa, kanalizacji ściekowej, elektroenergetyczna, wodociągowa). Ponadto istniejący kompleks garaży przy ul. [...] ze względu na bezpośrednie wyjazdy z tych garaży na jezdnię ulicy zbiorczej stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa mchu komunikacyjnego. W projekcie planu przewidziano możliwość budowy garaży na sąsiednim terenie oznaczonym symbolem [...], będącym własnością Gminy P.. Zgodnie z projektem planu na terenie tym możliwa jest budowa garażu podziemnego -jako części podziemnej obiektu usługowego lub garażu wielopoziomowego. W przypadku likwidacji garaży na ul. [...] będą prowadzone z ich właścicielami rozmowy w kwestii formy odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 27 ust. 1 mającej zastosowanie w sprawie, a nieobowiązującej już ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. zl999 r. nr 15, poz. 139) zakres sądowej kontroli uchwały rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ograniczony jest do badania jej zgodności z prawem; celowość i trafność przyjętych rozwiązań nie należy do zakresu badania sądu administracyjnego. Oceniając legalność zaskarżonej uchwały o odrzuceniu zarzutu skarżącej przede wszystkim należy stwierdzić, że Rada Miasta P. przy opracowywaniu projektu omawianego planu dochowała obowiązujących postanowień zawartych w art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, które określają szczegółowo procedurę sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, czego skarżąca nie kwestionowała. Uchwałą Nr [...] z dnia [...]X.2000 r. Rada Miasta P. przystąpiła do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu zawartego pomiędzy ul. [...], ul. [...] i jej projektowanym przedłużeniem w kierunku zachodnim oraz ul. [...] w P.. Jako granice terenu objętego miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego określono: wschodnią linię rozgraniczającą ul. [...], płd. linię rozgraniczającą ul. [...], zachodnią linię rozgraniczającą ul. [...], z którego wyłączono obszar części działek oznaczonych Nr ew. [...] i [...] położonych na ul. [...] i oznaczonych w miejscowym szczegółowym planie zagospodarowania przestrzennego osiedli [...] i [...] w P. symb. [...]. Jako przedmiot planu określono m.in. zasady obsługi komunikacyjnej terenów. W uzasadnieniu tej uchwały podniesiono m.in., że ważność obowiązywania dotychczasowego planu upłynie z końcem 2001 r oraz że w zw. z rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2.III.1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 43, poz. 430) niezbędnym jest dokonanie stosownych zmian w przedmiotowym planie, polegających na ustaleniu szerokości linii rozgraniczających ulic, linii zabudowy itp. Rada przystąpiła do prac nad kwestionowanym planem w ramach przysługującego jej władztwa planistycznego, a zatem w zgodzie z obowiązującym prawem. Nie można jej więc skutecznie zarzucić, że naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego dokonało się z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego (normy prawa materialnego), a dopiero takie naruszenie uprawnienia skarżącego skutkowałoby nieważnością uchwały o odrzuceniu zarzutu. Stosownie do art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego może wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie planu, wyłożonego do publicznego wglądu, co staje się przesłanką do jego merytorycznej oceny. Obowiązek uwzględnienia zarzutu powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego (normy prawa materialnego). Rada gminy nie ma takiego obowiązku wówczas, gdy naruszony zostaje interes prawny lub uprawnienia wnoszącego, ale dzieje się to zgodnie z obowiązującym prawem, w granicach określonych przepisem art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, w ramach którego rada gminy ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy. Uprawnienia te przesądzają o samodzielności planistycznej. Skarżąca nie może zatem oczekiwać, że Rada Miasta nie będzie korzystała z przyznanych jej uprawnień i będzie związana żądaniami właścicieli działek z obrębu objętego projektem planu. Może natomiast oczekiwać, że Rada wykonując ustawowe uprawnienia w przedmiotowym zakresie będzie działała w zgodzie z obowiązującym prawem i nie będzie nadużywała przysługującego jej uprawnienia. Wówczas, mimo że naruszony zostaje prawem chroniony interes wnoszącego zarzut, w szczególności wynikający z uprawnień właścicielskich, nie ma obowiązku uwzględnienia zarzutu i w ślad za tym radzie nie można skutecznie zarzucić, iż zgłoszony zarzut odrzuciła. Rada działa w takiej sytuacji w granicach przysługującego jej uznania i o ile go nie nadużywa, odrzucenie zgłoszonego zarzutu nie może później powodować stwierdzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny nieważności stosownej uchwały rady gminy. W świetle materiałów sprawy bezsporne jest, że zakwestionowane przez skarżącą ustalenie projektu planu narusza jej interes prawny, skoro skarżąca jest właścicielem nieruchomości w części znajdującej się w liniach rozgraniczających ul [...]. Fakt ten jednak nie oznaczał konieczności uwzględnienia zgłoszonego zarzutu, a jedynie stwarzał legitymację do jego wniesienia przez skarżącą. W niniejszej sprawie w ocenie Sądu Rada Miasta P., odrzucając zgłoszony zarzut postępowała w ramach obowiązującego porządku prawnego i nie nadużyła przyznanego jej władztwa planistycznego. Jest oczywiste, że tworząc miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego uprawniony organ gminy nie może kierować się wyłącznie interesem jednostki, ale winien działać zgodnie z potrzebami całej społeczności lokalnej. Skarżąca składając zarzut do projektu planu nie przedstawiła konkretnych propozycji, ograniczając się do stwierdzenia, że projekt narusza jej prawo własności. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie narusza jednak stosunków własnościowych czy też posiadania. Określa jedynie przeznaczenie i sposób zagospodarowania terenu. Ma rację Rada Miasta twierdząc, że ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym jest jedną z ustaw, które ograniczają właściciela w korzystaniu z jego prawa własności. Zgodnie z art. 33 tej ustawy ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Zważyć należy, że przedmiotowa droga (ul. [...]) dotyczy terenu już zainwestowanego na ten sam cel. Klasa tej ulicy ([...]) została utrzymana zgodnie z ustaleniami dotychczas obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Kwestia nadania drodze (ul. [...]) charakteru drogi zbiorczej o odpowiedniej szerokości w liniach rozgraniczających została przez Radę Miasta P. uzasadniona wyczerpująco, z uwzględnieniem interesu ogółu mieszkańców gminy, względami celowościowymi i racjonalnymi, mieszczącymi się w granicach przysługującego jej uznania.. Przyjętych rozwiązań planu w tym zakresie nie można poczytać jako naruszające prawo. Skarżąca nie godzi się z przyjętymi przez Radę rozwiązaniami komunikacyjnymi na terenie osiedla [...], ale to w myśl wcześniejszego wywodu nie jest równoznaczne z naruszeniem prawa. Podnieść należy, że w projekcie przedmiotowego planu określono linie rozgraniczające ul. [...], natomiast dopiero decyzja o pozwoleniu na budowę określi dokładnie jej położenie, szerokość zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2.III. 1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 43, poz. 430). Skarżąca została pouczony o uprawnieniach, jakie jej przysługiwać będą w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli korzystanie z nieruchomości w dotychczasowy sposób lub zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem stanie się niemożliwe, bądź istotnie ograniczone. Rada Miasta P. przewiduje możliwość wybudowania garaży zamiennych. Zarzut dotyczący "ukrycia" już ułożonych mediów jest niezasadny o tyle, że zostały one zrealizowane w liniach rozgraniczających przewidzianych w dotychczasowym planie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie stwierdzając naruszenia prawa przez Radę Miasta P., na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło