IV SA 4282/02
WyrokWSA w Warszawie2004-03-16
Skład orzekający: Alicja Plucińska-Filipowicz, Joanna Kabat-Rembelska, Jakub Linkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo ustaliły stan faktyczny w sprawie naruszenia stosunków wodnych, w szczególności czy istniał związek przyczynowy między wykopaniem stawu a podtapianiem sąsiedniej działki?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, ponieważ organy administracji nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, co uniemożliwiło dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. W szczególności, nie ustalono jednoznacznie, czy wystąpiła zmiana stosunków wodnych, czy została ona spowodowana działaniami właściciela działki ze stawem, oraz czy istnieje związek przyczynowy między stawem a rozlewiskami na sąsiedniej działce. Sąd wskazał na konieczność powołania biegłego w celu wyjaśnienia tych kwestii.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej W.G. odcięcie sączka drenarskiego na jego działce, ponieważ wykopanie stawu spowodowało podtapianie sąsiedniej działki należącej do R.F. Organ I instancji uznał, że W.G. naruszył stosunki wodne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. R.F. wniósł skargę do sądu, zarzucając nierzetelność organów i tendencyjne ustalenia stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wójta Gminy S.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA - Alicja Plucińska-Filipowicz Sędzia NSA - Joanna Kabat-Rembelska Asesor WSA - Jakub Linkowski (spr.) Protokolant - Agnieszka Foks-Skopińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2004r. sprawy ze skargi R.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] września 2002r. Nr [...] w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2002r. nr [...] 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Decyzją Wójta Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2002r. nr [...] nakazano W.G., właścicielowi działki nr [...] położonej we wsi K., odciąć sączek drenarski nr [...] biegnący przez dz. nr [...] włączony do wykopanego stawu na ww. działce, w odległości 10 mb od stawu i włączyć go do sąsiedniego sączka nr [...] lub [...] niżej położonego. Powyższe czynności wykonać poprzez jednostkę posiadającą kwalifikacje w zakresie budowy szczegółowych urządzeń wodnych, w terminie powodującym najmniejsze straty w użytkach rolnych, nie później niż do [...].10.2002r.
Decyzję podjęto w oparciu o art. 29 ust. 3 ustawy z dn. 18 lipca 200 lr. Prawo wodne (Dz.U. Nr 115, poz. 1229).
W uzasadnieniu decyzji podano, że na działce nr [...] stanowiącej własność W.G. wykopano staw, co spowodowało podtapianie i wyłączenie z uprawy działki nr [...] będącej własnością R. F. przez co W.G. naruszył stosunki wodne - art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dn. 18 lipca 200lr. Prawo wodne (Dz.U. Nr 115, poz. 1229).
Wskazano, że sączek drenarski nr [...] odpowiada za odprowadzanie nadmiaru wody z działki nr [...] w okresie gdy poziom wody w stawie jest wysoki może to ujemnie oddziaływać na stosunki wodne w części działki nr [...].
Od powyższej decyzji wpłynęło odwołanie R. F., który podniósł, że organ I instancji przyjął złe rozwiązanie, które nie gwarantuje przywrócenia drążności systemu melioracyjnego ponieważ nie ma możliwości znuszenia właściciela gruntu do utrzymania sprawności ciągu drenarskiego.
Po rozpatrzeniu tego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] września 2002r. znak [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzją Wójta Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2002r., nakazującą W.G. podjęcie działań w celu przywrócenia właściwych stosunków wodnych.
W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego podano, że z materiału dowodowego zebranego w sprawie bezspornie wynika, że w wyniku wykopania stawu na działce nr [...] przez W. G. doszło do przerwania sączka odpowiedzialnego za odwadnianie części działki nr [...]
Innych natomiast przyczyn spowodowanych przez W.G. uniemożliwiających działanie drenacji nie stwierdzono.
Niesprawność działania systemu melioracyjnego jak wskazano - może być także spowodowana jego zanieczyszczeniem, zaś obowiązek oczyszczenia systemu nie mógł zostać nałożony na W.G.. Możliwe było nakazanie przywrócenia do stanu poprzedniego.
Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] września 2002r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł R.F. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
W skardze podniesiono, że zaskarżona decyzja wydana została na podstawie tendencyjnego opisu sprawy dokonanego przez Wójta Gminy S.
Szkic sytuacyjny wykonano nieprawidłowo i zminiejszono na nim celowo rozmiary stawu.
Skarżący podniósł, że istnienie stawu na działce nr [...] zakłóca pracę systemu melioracyjnego i powoduje, że jego działka nr [...] jest pozbawiona odpływu wody.
Reasumując skarżący wskazał, że organy administracyjne obu instancji działały nierzetelnie i w sposób naruszający interes strony skarżącej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło ojej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie. Sprawa nie została bowiem wyjaśniona w stopniu umożliwiającym jej rozstrzygnięcie zgodne z prawem
W myśl ogólnych zasad postępowania administracyjnego, organy administracji powinny podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, (art. 7 kpa) i w tym celu obowiązane są w sposób wyczerpujący
zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kpa), a następnie ocenić na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa), zaś wynik tej oceny powinien znaleźć prawidłowe odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 1 i 3 kpa).
Tymczasem w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia wydane przez organy obu instancji, w zestawieniu ze zgromadzonym materiałem dowodowym budzą istotne wątpliwości, gdyż argumentacja zawarta w uzasadnieniach decyzji nie znajduje odzwierciedlenia w materiale dowodowym.
W postępowaniu administracyjnym nie wyjaśniono w sposób jednoznaczny i w oparciu o konkretne dowody, czy istotnie wystąpiła zmiana stosunków wodnych na działce nr [...]. Nie można uznać, że okoliczność ta została udowodniona w toku rozprawy wodno-prawnej z dnia [...] lipca 2002r.
Zdaniem Sądu w sprawie niniejszej - gdzie występują strony o przeciwstawnych interesach - organ administracji powinien powołać biegłego, który ustaliłby w sposób niebudzący wątpliwości, czy istotnie wystąpiła zmiana stanu wody na gruncie i czy została ona spowodowana działaniami W.G. właściciela działki nr [...], czy istnieje związek przyczynowy pomiędzy wykonaniem stawu na działce nr [...] a występującymi rozlewiskami na działce nr [...]. Sporządzona przez uprawnionego biegłego opinia powinna też wskazać, jakie ewentualnie środki należy podjąć aby wyeliminować nadmierne gromadzenie wody na terenie działki nr [...].
Bez dokonania jednoznacznych ustaleń w tym zakresie nie jest możliwe wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia przez organ administracji.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr
153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło