IV SA 4352/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Borkowska, Sędziowie WSA Izabela Ostrowska (spr.), As. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi E.M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2002 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia na budowę skargę oddala Naczelnik Gminy [...] decyzją z dnia [...] marca 1988 r. nr [...] zatwierdził plan realizacyjny inwestycji oraz zezwolił na budowę budynku mieszkalnego na terenie działki nr ew. [...] położonej we wsi R. przy ul. [...]. Decyzją nr [...] z dnia [...] września 1995 r. Wójt Gminy [...] wyraził zgodę na przeniesienie pozwolenia na budowę wydanego w dniu [...] marca 1988 r., na nabywców przedmiotowej nieruchomości małżonków M. i K. B. Postanowieniem z dnia [...] października 2000 r. nr [...] Wójt Gminy [...], działając na podstawie art. 149 § 1 i art. 150 § 1 kpa, na żądanie E. M. wznowił postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę, zakończone decyzją ostateczną z dnia [...] marca 2000 r., a następnie decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2001 r. stwierdził, iż wydanie przedmiotowej decyzji nastąpiło z naruszeniem prawa i z uwagi na zaistnienie przesłanki negatywnej – odmówił jej uchylenia. W uzasadnieniu organ stwierdził, iż decyzja kontrolowana w trybie wznowieniowym dotknięta jest wadą określoną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Jednakże z uwagi na fakt, że inwestycja została już zrealizowana przez kolejnego inwestora, organ doszedł do przekonania, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Odnosząc się do zarzutu E.M., Wójt wskazał, iż usytuowanie projektowanego budynku nie ogranicza wymaganego czasu nasłonecznienia w pokojach mieszkalnych budynku E. M. Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania E.M., decyzja nr [...] z dnia [...] listopada 2001 r., uchylił decyzję nr [...] z dnia [...] marca 2001 r. i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, wskazując na konieczność ustalenia czasu trwania przerwy w budowie w świetle art. 32 ust. 1 i ust. 2 prawa budowlanego z 14 lipca 1974 r., jak również zgodności z prawem decyzji z dnia 13 września 1995 r. wyrażającej zgodę na przeniesienie pozwolenia na budowę, wydanej z pominięciem skarżącego. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wójt Gminy [...] decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2002 r. stwierdził wydanie decyzji nr [...] z dnia [...] marca 1988 r. z naruszeniem prawa i z uwagi na zaistnienie przesłanki negatywnej odmówił jej uchylenia. W uzasadnieniu organ podniósł, iż przedmiotem wznowionego postępowania jest wyłącznie pozwolenia na budowę wydane w dniu [...] marca 1988 r., a nie udział p. M. w sprawie przeniesienia pozwolenia na budowę. Na podstawie znajdującego się w aktach sprawy dziennika budowy ustalono, iż jedyna przerwa w budowie nastąpiła między lipcem 1990 r. i majem 1992 r. i była krótsza niż 2 lata. Ponadto organ podkreślił, iż od wydania przedmiotowej decyzji upłynęło 14 lat, co skutkuje zastosowaniem art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Stwierdził także, że odległość nowo wznoszonego budynku nie utrudnia w żadnym stopniu użytkowania działki sąsiedniej, a z uwagi na kształt i szerokość (10m działki inwestora) oraz uwzględniając linie zabudowy od strony ulicy, stanowi jedyną możliwość zabudowy. Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] września 2002 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, uchylił decyzję Wójta Gminy [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2002 r. i umorzył postępowanie I instancji. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż pomimo wystąpienia przyczyny wznowienia z uwagi na fakt, iż E. M. nie brał udziału w postępowaniu o pozwolenia na budowę, mimo posiadanego przymiotu strony, to brak jest możliwości wydania decyzji merytorycznej we wznowionym postępowaniu, bowiem w przypadku gdy roboty budowlane zostały już rozpoczęte, orzekanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę jest bezprzedmiotowe. Skargę na powyższą decyzje Wojewody [...] wniósł E.M. domagając się: - uznania decyzji Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] marca 1988 r. nr [...] oraz decyzji nr [...] z dnia [...] września 1995 r. za bezprawne i wydane bez jego udziału w postępowaniu w charakterze strony. Nadto skarżący domaga się uznania budowy budynku przy ul. [...] we wsi R. za samowolę budowlaną. Skarżący podnosi, iż nie wyrażał zgody na realizację budowy w granicy z jego działką, jak i na przeniesienie pozwolenia na budowę na nowych właścicieli nieruchomości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Na wstępie należy zauważyć, iż postępowanie wznowieniowe zainicjowane wnioskiem skarżącego z 1996 r. dotyczy jedynie decyzji Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] marca 1988 r., której przedmiotem było zatwierdzenie planu realizacyjnego inwestycji i pozwolenia na budowę i jedynie do tej decyzji ogranicza się kontrola organu II instancji, a co za tym idzie także Sądu Administracyjnego. Przedmiotem oceny legalności dokonanej przez organy nie była więc decyzja nr [...] z dnia [...] września 1995 r., wyrażająca zgodę na przeniesienie pozwolenia na budowę na nowych właścicieli nieruchomości i wszelkie zarzuty skargi, odnoszące się do tej właśnie decyzji, nie były przez Sąd brane pod uwagę przy rozstrzygnięciu sprawy niniejszej. Zgodnie z brzmieniem art. 151 kpa wznowione postępowanie może skończyć się trojako: 1) decyzją o odmowie uchylenia dotychczasowej decyzji, gdy brak jest podstaw wymienionych w art. 145 § 1 kpa; 2) decyzją uchylającą dotychczasową decyzję i rozstrzygającą o istocie sprawy, gdy podstawy wznowienia istnieją. przy czym przez rozstrzygniecie o istocie sprawy należy rozumieć zarówno rozstrzygniecie merytoryczne, jak i decyzję o umorzeniu postępowania (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6.03.1984 r., sygn. akt SA/Kr 95/84, ONSA 1984, nr 1, poz. 25 oraz z dnia 22.03.2000 r., sygn. akt I SA 1145/99, Lex nr 54432). 3) decyzją stwierdzającą wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa. Zważywszy na treść art. 151 kpa należy uznać, iż decyzja organu II instancji jest prawidłowa. Zasadnie organy prowadzące postępowanie w trybie wznowieniowym uznały, iż w sprawie występowała przyczyna wznowienia bowiem skarżący E.M. nie brał udziału w toczącym się postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę na działce sąsiedniej mimo, iż posiadał przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa. Spełniona więc została przesłanka, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Jednocześnie nie sposób nie zgodzić się z twierdzeniem organu odwoławczego, iż w wyniku wznowienia nie istnieje możliwość merytorycznego rozstrzygnięcia (zarówno pozytywnego jak i negatywnego) w przedmiocie samego pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy roboty budowlane już zostały rozpoczęte i są nadal kontynuowane. Nie można tracić z pola widzenia, iż istota wznowienia postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej jest powrót sprawy do odpowiedniego stanu stadium postępowania zwykłego. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem w sytuacji, gdy roboty budowlane zostały rozpoczęte, wydanie pozwolenia na budowę jest bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 kpa i postępowanie w tym przedmiocie winno ulec umorzeniu. Z tych względów zaskarżoną decyzję należało uznać za prawidłową i nie naruszającą przepisów prawa procesowego i materialnego. Odnosząc się do zarzutów skargi to należy podnieść, iż poza rozpoznanym w toku postępowania wznowieniowego zarzutem braku udziału w postępowaniu o pozwolenie na budowę, pozostałe są właściwie dla postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, które to jednak postępowanie nie zostało zainicjowane przez skarżącego. Mając powyższe na uwadze skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" (Dz. U. nr 153, poz. 1270), w związku z art. 97 ustawy z dnia 30.08.2002 r. "Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi" (Dz. U. nr 153, poz. 1271, nr 240, poz. 2052; z 2003 r. nr 124, poz. 1153).