IV SA 4398/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie ( WSA, As. WSA Tadeusz Nowak, Bogusław Cieśla (spr.), , Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2005 r. sprawy ze skargi M. i W. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących M. i W. Z. kwotę 10 zł ( dziesięć złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 i ust 4 Prawa budowlanego nałożył na M. i W. Z. obowiązek wypełnienia otworów okiennych klatki schodowej w elewacji południowej budynku mieszkalnego przy ulicy [...] materiałem o odporności ogniowej 60 minut. W uzasadnieniu wskazał , że postępowanie w sprawie wszczęto na wniosek właściciela sąsiedniej nieruchomości L. J. . Organ dokonał w dniu 19 lutego 2002 r. wizji lokalnej z której wynikało , że inwestor dokonał rozbudowy istniejącego budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej polegającej na nadbudowie poddasza użytkowego oraz dobudowie klatki schodowej i garażu w oparciu o decyzję pozwalającą na budowę z dnia [...] czerwca 1989 r. wydaną przez Naczelnika Miasta [...] . Oględziny wykazały , że rozbudowa zrealizowana została z istotnymi odstępstwami od warunków wynikających z tej decyzji polegającymi na : nadbudowaniu nad budynkiem garażowym pomieszczeń mieszkalnych wykonaniu w budynku garażu w elewacji frontowej zamiast dwóch , trzech okien powiększeniu wrót garażowych z 2,4 m do 3,28 m powiększeniu wymiarów zewnętrznych garażu o 2,2 m w stronę ulicy -zmianie układu funkcjonalnego pomieszczeń oraz wykonaniu dodatkowego otworu okiennego w elewacji frontowej w nadbudowanym poddaszu nad istniejącym budynkiem mieszkalnym . Po przedłożeniu przez inwestora inwentaryzacji do której był zobowiązany postanowieniem z dnia [...] listopada 2002 r. okazało się że w odległości 2,22 m od granicy z działką T. i S. O. zostały wykonane otwory okienne . Organ przyznał , że otwory te uwzględnione były w projekcie budowlanym , ale jednocześnie uznał , że ich umieszczenie jest niezgodne z przepisami . Stosownie bowiem do § 12 i 13 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, budynek zwrócony w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi powinien być usytuowany w odległości 4 m od granicy działki. Zbliżenie budynku do granicy na odległość 3 m jest dopuszczalne tylko w przypadku , kiedy ściana od strony granicy nie ma otworów okiennych lub drzwiowych . Organ uznał , że w sprawie nie będzie miał zastosowania art. 48 Prawa budowlanego wobec tego zastosował tryb wynikający z art. 51 tej ustawy . Odwołanie od tej decyzji złożyli M. i W. Z. podnosząc ,że usytuowanie budynku ze ścianą posiadającą otwory okienne w odległości 2,2 m od granicy małżonków O. było poprzedzone uzyskaniem ich zgody . Nadto skarżący podnieśli , że w czasie budowy i rozbudowy budynku istniała jedna działka o nr ew. [...] będąca współwłasnością małżonków Z. i O. . Poza tym formułowali zarzuty odnoszące się do prawidłowości pobudowania budynków na nieruchomości sąsiada J. . Po rozpatrzeniu odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2003 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy . W ocenie organu odwoławczego ustalenia faktyczne i prawne organu I instancji były prawidłowe . Uznał , że w świetle przepisów rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie nie ma znaczenia czyją własnością jest działka sąsiednia oraz , że właściciele tej działki wyrazili zgodę na zbliżenie do granicy budynku z otworami okiennymi na odległość 2,2 m od granicy . Bowiem jedynie organ wydający pozwolenie na budowę w szczególnie uzasadnionych przypadkach może po uzyskaniu upoważnienia ministra udzielić zgody na odstępstwo od przepisów techniczno- budowlanych . Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożyli M. i W. Z. wnosząc o stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu skargi wskazali, że przedmiotowe okna były zaprojektowane w 1989 r. i uwzględnione w dokumentacji projektowej rozbudowy domu bliźniaczego na działce nr ew [...] . Zatem skoro zostały wybudowane zgodnie z zatwierdzonym projektem to nie mogły być przedmiotem decyzji nakazującej ich zamurowanie . Poza tym decyzja o podziale działki [...] na działki nr [...] wydana została w 1997 r. i nie zawierała żadnych dodatkowych warunków umożliwiających podział. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga jest zasadna. Na wstępie poddać należy ocenie fakt, że przedmiotowe okna znajdujące się obecnie w odległości 2.22 m od nieruchomości małżonków O. były uwzględnione w projekcie budowlanym . Wprawdzie organ zauważył tę okoliczność jednak uznał , że skoro usytuowanie okien jest niezgodne z przepisami techniczno - budowlanymi to ma on obowiązek nakazania doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem co w tym przypadku oznaczało nakaz zamurowania otworów . W ocenie Sądu pogląd ten nie jest prawidłowy . Decyzja zatwierdzająca określony projekt budowlany i pozwalająca na budowę wydana dla przedmiotowej nieruchomości w dniu [...] czerwca 1989 r. przez Naczelnika Miasta [...] zrodziła dla inwestora określone skutki prawne polegające na potwierdzeniu przez organ prawidłowości budowanego obiektu w kształcie wynikającym z projektu . Inwestor nie musi bowiem znać przepisów techniczno- budowlanych a wydana przez organ decyzja daje stronie gwarancję iż takie przepisy zostały zachowane . Zatem wydanie przez organ nadzoru budowlanego decyzji określającej obowiązek zamurowania otworów okiennych wobec ich wadliwej lokalizacji -nadmiernego zbliżenia do granicy z sąsiadem mimo ich uwzględnienia w projekcie budowlanym byłoby w praktyce podważeniem ostatecznej decyzji która wiąże w zakresie skutków prawnych nie tylko obywateli ale i organy . Dopóki więc funkcjonuje w obrocie prawnym decyzja pozwalająca na wybudowanie obiektu posiadającego otwory okienne zlokalizowane w określonym miejscu względem granicy sąsiedzkiej - dopóty nie jest możliwe nakazanie ich zamurowania chyba , że decyzja ta zostanie wzruszona. Poza tym uszło uwadze organu , że sprawa zbliżenia budynku z otworami okiennymi do granicy zaistniała w roku 1997 jako wynik dokonanego zniesienia współwłasności i podziału działki nr ew. [...] będącej dotychczas własnością małżonków Z. i O. Dopiero od tej daty istnieją dwie nieruchomości nr ew. [...] posiadające dwóch różnych właścicieli, natomiast budynek z oknami powstał wcześniej . Postępowanie prowadzone przez organ nadzoru budowlanego wskazuje na pewną niekonsekwencję działania . Organ prowadził je bowiem co do ujawnionych w wyniku oględzin z dnia 19 lutego 2002 r. odstępstw od warunków decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] czerwca 1989 r. Odstępstwa te opisał w protokole oględzin . Wśród ujawnionych odstępstw nie znalazły się przedmiotowe okna . Dopiero po przedłożeniu przez zobowiązanych do tego inwestorów dokumentacji inwentaryzacyjnej organ zauważył istnienie okien w odległości mniejszej niż wynika z przepisów i wydał decyzję nakazującą ich zamurowanie . Zatem postępowanie w tym konkretnym przedmiocie rozpoczęło się w rzeczywistości z momentem wydania przez organ decyzji . Inwestor nie mógł w związku z tym odnieść się do twierdzeń w zakresie wadliwości usytuowania okien ani nie mógł powołać argumentów co do ich prawidłowej lokalizacji. Naruszona została w ten sposób zasada czynnego udziału strony w postępowaniu wyrażona w art. 10 kpa dająca gwarancję możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów w każdym stadium postępowania. Przyjęcie wadliwego poglądu prawnego skutkowało wydaniem decyzji nakazującej zamurowanie okien mimo , że całe postępowanie dotyczyło innych stwierdzonych przez organ odstępstw od projektu , które nie znalazły sfinalizowania w decyzji organu . W tej sytuacji stwierdzić trzeba , że decyzja organu I instancji jak i utrzymująca ją w mocy decyzja organu odwoławczego zapadły z naruszeniem art. 51 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego jak i z naruszeniem art. 10 kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy . Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną oraz poprzedzającą ją decyzję . Ponadto na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt II wyroku . Natomiast rozstrzygniecie o kosztach postępowania oparł na przepisie art. 200 wyżej wymienionej ustawy .