IV SA 4430/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska ( spr.), Asesor WSA Agnieszka Wilczewska- Rzepecka, Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2005 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2003 r. nr [...] w przedmiocie nakazu opracowania inwentaryzacji wraz z ekspertyzą i opinią techniczną I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2001r. II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. 7 IV S.A. 4430/03 U Z A S A D N I E N I E Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...], decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2001r, na podstawie art. 51 ust 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- Prawo budowlane ( Dz.U. Nr 89, poz 414 z późn.zm ), nakazał J. G. opracowanie inwentaryzacji wraz z ekspertyzą i opinią techniczną wykonanych robót przy budowie budynku mieszkalnego i urządzeń mu towarzyszących, na działce położonej w [...] oraz projektu dla robót koniecznych do zakończenia budowy, w terminie do dnia 30 czerwca 2002r. W uzasadnieniu podał, iż podczas oględzin w dniu 27 września 2001r stwierdzono, że inwestor prowadzi roboty przy budowie budynku mieszkalnego na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę Nr [...] z dnia [...] kwietnia 1983r i zatwierdzonego projektu budowlanego. Budynek został wybudowany w całości i na dzień kontroli trwały prace wykończeniowe. W trakcie wykonywania robót odstąpiono od warunków pozwolenia na budowę w ten sposób. iż: - nie ustalono kierownika budowy - brak było dziennika budowy - zmieniono usytuowanie szamba, które wykonano w odległości 3,50 m od ogrodzenia od strony ulicy i 16 m od granicy działki A. W., podczas zatwierdzony plan realizacyjny przewidywał szambo przy budynku mieszkalnym od strony wjazdu do garażu - zmieniono usytuowanie studni na działce, która powinna być za budynkiem, a została wykonana od strony ulicy, w odległości 10,80 m od granicy działki A. W. i 20 m od szamba. W związku z powyższymi odstępstwami, organ pierwszej instancji postanowieniem Nr [...] z dnia [...].10.2001r, na podstawie art. 50 ust 1 pkt 3 prawa budowlanego z 1994r wstrzymał prowadzenie robót budowlanych. Zdaniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z uwagi na brak dziennika budowy, "nie jest wiadome, czy obiekt został wytyczony przez uprawnionego geodetę, jakie materiały zostały użyte do budowy i czy roboty budowlane zostały wykonane zgodnie z przepisami prawa budowlanego i sztuką budowlaną ponieważ nie ustalono kierownika budowy", wobec czego należało wydać przedmiotową decyzję. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania J. G., decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2003r uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku wyznaczając nowy termin na dzień 31 grudnia 2003, w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Zdaniem organu odwoławczego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy. Prawidłowo ocenił, iż "w sprawie nie ma zastosowania art. 48 Prawa budowlanego, a stwierdzone nieprawidłowości wymuszają podjęcie działań o których mowa w art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego". Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł J. G. Skarżący podniósł, iż w sprawie zostały zastosowane niewłaściwe przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r- Prawo budowlane, bowiem przedmiotowy budynek mieszkalny został wybudowany w stanie surowym w 1982r, na dowód czego załącza protokół sprawozdawczo-opiniodawczy Krajowej Spółdzielni Pracy [...] z dnia [...] lipca 1985r, dlatego powinien podlegać przepisom ustawy z dnia 24.10 1974r Prawa budowlanego. Zdaniem skarżącego budynek mieszkalny został pobudowany w odległości 5,6m od granicy z działką A. W., co wynika z protokołu czynności nadzoru budowlanego z dnia 12 grudnia 1995r, który skarżący załącza do skargi. Skarżący podnosi również, iż organ nadzoru budowlanego nieprawidłowo uznał małżonków W. jako stronę postępowania, gdyż właścicielami sąsiedniej działki zostali w 1989r , kiedy to budynek skarżącego w 1982r był już zbudowany. Skarżący uważa, iż szambo oraz studnia wykonana jest zgodnie z projektem i podnosi, że budynek mieszkalny wykonywał zgodnie ze sztuka budowlaną jego nieżyjący już ojciec, z zawodu murarz mający koncesję na prowadzenie robót budowlanych. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy podtrzymując swoje stanowisko wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz 1271 z późn.zm ) - niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Zgodnie z art. 134 wyżej powołanej ustawy, Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W związku z możliwością jaką stwarza dla Sądu powyższy przepis, należało skargę uznać za uzasadnioną. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego zastosowały niewłaściwy przepis Prawa budowlanego nakładając na inwestora obowiązek przedstawienia określonych dokumentów, czym naruszyły rażąco przepis art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Nałożenie obowiązku przedstawienia określonych dokumentów, nie jest nałożeniem obowiązku wykonania określonych czynności w rozumieniu powyższego przepisu. Dokumenty takie jak inwentaryzacja, opinia czy ekspertyza techniczna są odzwierciedleniem istniejącego stanu faktycznego- niezgodnego z prawem i samo przedstawienie tych dokumentów nie może doprowadzić wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Nałożenie obowiązku " wykonania określonych czynności", w rozumieniu art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego musi polegać na określeniu konkretnych czynności związanych z wykonywanymi robotami budowlanymi np. nałożeniu obowiązku zamurowania otworów okiennych czy zmiany konstrukcji dachu. Wykonanie tego typu obowiązków, może faktycznie spowodować doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Należy też zwrócić uwagę, iż forma decyzji w postępowaniu administracyjnym zgodnie z art. 104 k.p.a. zarezerwowana jest do rozstrzygania sprawy co do jej istoty. Nałożenie na inwestora obowiązku przedłożenia dokumentów nie jest rozstrzygnięciem sprawy co do istoty i powinno odbywać się na podstawie art. 81c Prawa budowlanego w drodze postanowienia. Żądanie przedstawienia określonych dokumentów ma na celu rozszerzenie materiału dowodowego, jest więc postanowieniem o charakterze dowodowym. Dopiero w oparciu o tak zgromadzony materiał dowodowy, organ może podjąć rozstrzygnięcie merytoryczne co do istoty sprawy. Należy ponadto zwrócić uwagę, że na podstawie art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego, organ może wydać decyzję tylko jednokrotnie i nakładając w tym trybie obowiązek przedstawienia określonych dokumentów blokuje sobie możliwość rozstrzygnięcia w przyszłości sprawy co do jej istoty w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego, co stanowi przesłankę z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. do stwierdzenia nieważności decyzji. W związku z tym, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz 1270 ) orzekł jak w sentencji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu na podstawie art. 152 wyżej powołanej ustawy.