IV SA 4535/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Asesor WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2005 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...], II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego A. M. kwotę 270 zł. (dwieście siedemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] maja 2003 r. na podstawie art. 51 ust 1 pkt 2 i ust 4 ustawy Prawo budowlane nałożył na A.M. obowiązek rozbiórki osłony śmietnikowej wybudowanej przy ulicy K. w W. W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał ,że w dniu 6 grudnia 2002 r. na przedmiotowej nieruchomości dokonano kontroli i ustalono ,że A.M. w listopadzie 2000 r. wykonał ogrodzenie części nieruchomości od strony ulicy K. wraz z osłoną śmietnikową przylegającą do granicy sąsiedniej nieruchomości. Inwestor pismem z 5 października 2000 r. dokonał w Wydziale Architektury Urzędu Gminy [...] zgłoszenia zamiaru remontu kapitalnego i modernizacji ogrodzenia . W zgłoszeniu tym wskazał ,że dokona wymiany podmurówki oraz wymiany siatki na przęsła metalowe . Nadto wymiany starej bramy wjazdowej na bramę rolowaną oraz usytuuje śmietnik na odpady stałe w północnym narożniku działki. Organ w odpowiedzi na zgłoszenie odpowiedział pismem z dnia 13 października 2000 r. w którym nie wnosił sprzeciwu pod warunkiem : * uzgodnienia remontu ze współwłaścicielem nieruchomości * prowadzenia robót pod nadzorem osoby uprawnionej - lokalizacji osłony śmietnikowej przy granicy z sąsiednią nieruchomością pod warunkiem gdy styka się z podobnym urządzeniem na działce sąsiedniej . Organ nadzoru budowlanego na wniosek B.L. przeprowadził kontrolę i uznał ,że przedmiotowa osłona śmietnikowa nie spełnia określonych w § 23 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie wymagań , gdyż na nieruchomości sąsiedniej nie ma w miejscu lokalizacji dokonanej przez inwestora podobnej osłony śmietnikowej . Wobec braku możliwości doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem - nakazano rozbiórkę tej osłony śmietnikowej . Odwołanie od tej decyzji złożył A. M. i podniósł, że wykonany przez niego remont ogrodzenia zgodny był z dokonanym zgłoszeniem a nadto lokalizacja osłony śmietnikowej uzgodniona została z sąsiadami z posesji przy ulicy K. Sąsiedzi ci zamierzają bowiem docelowo usytuować osłonę pojemnika na odpady właśnie po tej stronie co inwestor . Powołał się na okoliczność , że ze strony sąsiadów posesji przy ulicy K. nie ma konfliktu jedynie współwłaściciel jego działki B.L. kwestionuje wszystkie jego poczynania . Wskazał ,że toczy się postępowanie o zniesienie współwłasności tej nieruchomości . Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2003 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy . Organ odwoławczy uznał za prawidłowe ustalenia faktyczne i prawne dokonane przez organ I instancji. Stosownie bowiem do § 23 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. z 2002 r. Nr 75 , poz. 690 ze zm. ) dopuszcza się możliwość usytuowania osłon śmietnikowych w granicy działki ale pod warunkiem ,że stykają się one z podobnymi urządzeniami na działce sąsiedniej . Poza tym wskazano , że w odpowiedzi na zgłoszenie dokonane przez inwestora, Urząd Gminy [...] informował go o tym w piśmie z 13 października . Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył A. M. wnosząc ojej uchylenie . W skardze wskazał, że organ oparł decyzję rozbiórkową na złej podstawie prawnej gdyż powinien powołać art. 51 ust 1 pkt 1 a nie pkt 2 tego przepisu Prawa budowlanego . Podniósł ,że niedokończona osłona śmietnikowa powiązana jest ze ścianą wewnętrznego wspólnego ogrodzenia rozdzielającego posesje nr [...] i [...] przy ulicy K. oraz słupkiem bramowym. Wobec tego zdaniem skarżącego należało sprecyzować , która część ogrodzenia podlega nakazowi rozbiórki . Osłona śmietnikowa jak twierdzi skarżący nigdy nie była użytkowana zgodnie z pierwotnym zamiarem i w związku z tym istnieje jego zdaniem możliwość doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem . Zadeklarował w piśmie do organu II instancji z dnia 18 sierpnia 2003 r. możliwość zmiany przeznaczenia jako urządzenie pomocnicze na materiał i sprzęt ogrodniczy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skargę należało uwzględnić Podstawową okolicznością do której w sprawie niniejszej należy się odnieść jest dokonane przez skarżącego zgłoszenie . Jak wynika z materiałów sprawy inwestor pismem z 5 października 2000 r. dokonał w Wydziale Architektury Urzędu Gminy [...] zgłoszenia zamiaru remontu kapitalnego i modernizacji ogrodzenia posesji od strony ulicy . W zgłoszeniu tym wskazał , że dokona wymiany starej podmurówki na nową z cegły klinkierowej oraz wymiany siatki na przęsła metalowe . Nadto wymieni starą bramę wjazdową na bramę rolowaną oraz usytuuje śmietnik na odpady stałe w północnym narożniku działki . Organ w odpowiedzi na zgłoszenie odpowiedział pismem z dnia 13 października 2000 r. w którym nie wnosił sprzeciwu pod warunkiem : * uzgodnienia remontu ze współwłaścicielem nieruchomości * prowadzenia robót pod nadzorem osoby uprawnionej * lokalizacji osłony śmietnikowej przy granicy z sąsiednią nieruchomością pod warunkiem gdy styka się z podobnym urządzeniem na działce sąsiedniej . W ramach postępowania prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego nie zostało ustalone jaki skutek prawny miało dokonane przez inwestora zgłoszenie oraz jak w świetle przepisów dotyczących zgłoszenia należy rozumieć pismo organu architektoniczno - budowlanego udzielone w odpowiedzi na to zgłoszenie. Okoliczności te mają zasadnicze znaczenie jeśli zważyć , że odpowiedź organu na zgłoszenie dokonane przez A.M. można było potraktować jako brak sprzeciwu organu co do planowanych przez inwestora robót . To z kolei oznaczałoby, że roboty wykonane zostały zgodnie z warunkami zgłoszenia . Tymczasem organ I instancji ograniczył się do stwierdzenia , że miało miejsce zgłoszenie oraz przytoczył treść pisma organu architektoniczno - budowlanego zawierającego sformułowanie ,że organ nie wnosi sprzeciwu "pod warunkiem " nie dokonał jednak żadnej analizy prawnej tych zdarzeń . Należy zauważyć , że zgodnie z art. 30 ust 1 a w brzmieniu obowiązującym w dacie dokonania zgłoszenia - " w zgłoszeniu należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót oraz termin ich rozpoczęcia. Do zgłoszenia należy dołączyć dowód stwierdzający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz, w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia wymagane odrębnymi przepisami. W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia, właściwy organ nakłada, w drodze postanowienia, na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia - wnosi sprzeciw, w drodze decyzji." Kierując się zasadami wykładni celowościowej oraz systemowej, należy przyjąć, że podstawą sprzeciwu mogły być okoliczności opisane w art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Będzie to więc między innymi niezgodność z wymogami przepisów techniczno- budowlanych . Dokonanie zgłoszenia - zgodnie z art. 30 Prawa budowlanego - właściwemu organowi administracji i brak w terminie 30 dni sprzeciwu tego organu na rozpoczęcie zamierzonej inwestycji budowlanej stanowi zgodę organu na przystąpienie inwestora do realizacji planowanej budowli. Samo milczenie organu jest więc uprawnieniem do rozpoczęcia działania budowlanego przez inwestora ( wyrok NSA z dnia 23 marca 1999 r. sygn. IV SA 1793/96 LEX nr 46663 ). Organ nie ustalił i nie wyjaśnił, czy wobec zaistnienia warunków z art. 29 ustawy Prawo budowlane inwestor dokonał zgłoszenia planowanej inwestycji zgodnie z wymogami art. 30 ustawy wyżej wskazanej a jeżeli nie to jaki skutek miało nadesłane w odpowiedzi na zgłoszenie inwestora pismo organu . Zgłoszenie wykonania robót budowlanych nie jest zwykłą formalnością . Jest to forma wszczęcia postępowania administracyjnego , w przebiegu którego właściwy organ powinien ustalić , czy zamierzone roboty budowlane odpowiadają wymogom określonym w przepisach prawa , czy też nie , co powinno skutkować wniesieniem sprzeciwu . Istotny jest także w ocenie Sądu zarzut , że inwestor nigdy osłony śmietnikowej nie wykorzystywał na planowany cel i deklarował zmianę przeznaczenia osłony na miejsce przechowywania narzędzi ogrodniczych . Okoliczność ta zdaniem Sądu wymaga rozważenia co do możliwości doprowadzenia w ten sposób wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem . Ograniczenie się organów obu instancji do ustalenia ,że przedmiotowa osłona śmietnikowa nie spełnia wymagań określonych w § 23 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. z 2002 r. Nr 75 , poz. 690 ze zm. ) bez wyjaśnienia skutków dokonanego zgłoszenia z art. 30 Prawa budowlanego stanowi o braku dostatecznego wyjaśnienia sprawy do merytorycznego orzekania. Oznacza to wydanie decyzji z naruszeniem art. 7 i 77 kpa - które mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Wyłącza to możliwość kontroli sądu administracyjnego legalności kwestionowanej decyzji, a głównie odparcia zarzutu inwestora, iż przed rozpoczęciem robót budowlanych dokonał zgłoszenia i wykonane roboty odpowiadają zgłoszeniu . Poza tym przepis art. 49 b ust 1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym od dnia 11 lipca 2003 r. a więc już w dacie wydawania decyzji przez organ odwoławczy stanowił , że właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Oznacza to , że gdyby organ ustalił , iż ma do czynienia z obiektem budowlanym lub jego częścią ( przez obiekt małej architektury rozumie się także śmietniki art. 3 ust 4 pkt c Prawa budowlanego ) to nakazanie rozbiórki przy spełnieniu przesłanek z tego przepisu możliwe byłoby w oparciu o tę podstawę prawną . Organ I instancji wskazał jako podstawę prawną do nakazania rozbiórki art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego .Wprawdzie podstawą do nakazania rozbiórki w tym trybie jest art. 51 ust 1 pkt 1 tej ustawy to jednak wobec braków postępowaniu w postaci nienależytego wyjaśnienia sprawy ta wada zaskarżonej decyzji nie stanowiła poważniejszej przyczyny jej uchylenia . Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ) uchylił zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję . Natomiast na podstawie art. 152 wyżej wskazanej ustawy orzekł jak w pkt. II wyroku . O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy .