IV SA 464/03

Dnia 30 czerwca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz, Sędziowie SWSA Izabela Ostrowska, As. WSA Grzegorz Czerwiński /spr./, Protokolant Marcin Gruszczyński, po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2003 roku Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Decyzją z dnia [...] grudnia 1999 roku. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] po rozpoznaniu odwołania D. K. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] października 1999 roku. Nr [...] roku podzielając zawarte w niej argumenty, że dopuszczalny poziom hałasu w mieszkaniu D. K. tj. 20 dB nie został przekroczony co wynika z przeprowadzonych pomiarów. Pismem z dnia 14 maja 2002 roku M.K. wystąpiła do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 1999 roku. W uzasadnieniu wniosku M. K. stwierdziła, że w przedmiotowej decyzji organy administracji nie odniosły się do stanu prawnego jak i do istniejącego stanu faktycznego przez co naruszony został przepis art.107 kpa. Nie zostały powołane stosowne normy dotyczące dopuszczalnego natężenia hałasu, temperatury powietrza itp. Parzy dokonywaniu ustaleń faktycznych organy administracji publicznej oparły się jedynie na opinii biegłego, która pozbawiona jest istotnych dla rozstrzygnięcia informacji. Zebrane w sprawie dowody były niewystarczające dla wydania orzeczenia w sprawie. Nadto zdaniem M.K. w decyzji objętej wnioskiem nie ustosunkowano się do podnoszonego przez nią problemu zimna w mieszkaniu. Naruszone zostały też przepisy art.9 kpa, art. 10§l kpa i 61 §4 kpa gdyż nie zawiadomiono jej o w wszczęciu postępowania oraz przysługujących jej uprawnieniach. Decyzją z dnia [...] listopada 2003 roku, Nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 1999 roku. W uzasadnieniu swojej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że wyżej wymieniona decyzja nie zawiera braków, które mogły by być podstawą stwierdzenia jej nieważności. Mimo niezawiadomienia stron o wszczęciu postępowania podjęte zostały czynności postępowania wyjaśniającego. Rozesłanie informacji o terminie oględzin lokalu oraz faktyczny czynny w nich udział uczestników postępowania czyni zadość wymogom art.lO§l kpa. Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzja Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego jak również decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] wydana została z naruszeniem art.61§l kpa, gdyż M. K. nie była stroną postępowania. Nie jest to jednak w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego uchybienie na tyle istotne by mogło skutkować stwierdzeniem nieważności tej decyzji. Od powyższej decyzji wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożyła M.K. w którym podniosła, że od [...] czerwca 1998 roku posiada własnościowe prawo do lokalu nr [...]. Nadto podniosła, że w zwykłym postępowaniu nie zbadano poziomu hałasu w oparciu o obowiązujące prawo. Podniosła również, że nie twierdziła, iż nie wiedziała o toczącym się postępowaniu lecz o tym, że nie poinformowano jej o możliwości czynnego w nim udziału. Podtrzymała także wszystkie argumenty zawarte we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 1999 roku. Decyzją z dnia [...] stycznia 2003 roku. Nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] listopada 2002 roku. W uzasadnieniu swojej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że posiadanie przez M.K. własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego nie uzasadniało jej występowania w charakterze strony. Jej pismo z dnia 16 lutego 1999 roku inicjujące postępowanie mogło być potraktowane jedynie jako wystąpienie sygnalizacyjne o charakterze nie wiążącym dla organu nadzoru budowlanego. Ochrona jej praw jako członka spółdzielni może być realizowana wyłącznie w oparciu o przepisy Prawa spółdzielczego. Wszczęcie postępowania administracyjnego rażąco naruszało art.61 § 1 kpa jednakże zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego względy ekonomii procesowej przemawiają przeciwko uchyleniu decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła M.K. podnosząc zarzut, że skoro nie była stroną postępowania to decyzja nie powinna być jej doręczona. Nadto podniosła zarzuty tożsame z zarzutami zawartymi we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 1999 roku. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Stwierdzenie nieważności jest postępowaniem nadzwyczajnym i wyjątkiem od zasady trwałości decyzji administracyjnych. Podstawy stwierdzenia nieważności decyzji wymienione są enumeratywnie w art.156 kpa. Jedną z podstaw stwierdzenia nieważności decyzji jest wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa (art.l56§l pkt.2 kpa). Naruszenie prawa ma cechę rażącego, gdy decyzja nim dotknięta wywołuje skutki prawne nie dające się pogodzić z wymaganiami praworządności, którą należy chronić nawet kosztem obalenia ostatecznej decyzji. Nie chodzi więc o spór 0 wykładnię prawa, lecz o działanie wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w prawie. O rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności (wyrok NSA z dnia 11 maja 1994 roku, sygn. akt 1705/93 opublikowany w piśmie Wspólnota 1994/42/16). Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji, stanowi kwalifikowaną postać naruszenia prawa i nie może być interpretowane w sposób rozszerzający (wyrok NSA z dnia 09 marca 1999 roku, sygn. akt V SA 1970/98 niepublikowany). W Sądu ocenie zarzuty przedstawione przez skarżącą w niniejszej sprawie nie dają podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 1999 roku. Zarzuty te są w istocie polemiką z ustaleniami poczynionymi przez organy nadzoru budowlanego. Świadczy o tym jednoznacznie treść tych zarzutów. Skarżąca kwestionuje rzetelność badań przeprowadzonych przez biegłego podnosząc, że nie wziął on pod uwagę wszystkich źródeł hałasu. Tego typu argumenty mogą być podnoszone w postępowaniu zwykłym, a nie w postępowaniu nadzwyczajnym. Opinia dotycząca poziomu hałasu sporządzona została przez osobę posiadającą wiedzę i doświadczenie niezbędne do wydawania tego typu opinii. Zawarte w niej wnioski logicznie wypływają z przeprowadzonych przez biegłego badań. Uznanie tej opinii przez organy administracji publicznej za wiarygodną zdaniem Sądu nie nastąpiło z naruszeniem art.7 kpa i art.77 kpa. Skarżąca podnosi również argument, że organy administracji nie ustosunkowały się do podniesionego przez nią zarzutu niskiej temperatur} w mieszkaniu. Tego typu argument również może być podnoszony tylko w postępowaniu zwyczajnym. Nie jest dopuszczalne traktowanie wypadków zwykłego naruszenia prawa jako naruszeń kwalifikowanych, rażących (wyrok NSA 18 lutego 2000 roku, sygn. akt V SA 463/99 niepublikowany). Nie może być podstawą stwierdzenia nieważności podnoszony przez skarżącą zarzut nie powołania w decyzji stosownych norm dotyczących dopuszczalnego natężenia hałasu i temperatury powietrza. W ocenie Sądu zarzut skarżącej sprowadza się do zakwestionowania prawidłowości dokonanego przez biegłego pomiaru hałasu, a nie że ustalone przez biegłego wartości są sprzeczne z obowiązującymi w tej mierze normami. Samo niepowołanie przez organ administracji w wydanym rozstrzygnięciu przepisu prawnego nie może być uznane za rażące naruszenie prawa. Brak postawy prawnej musi być rzeczywisty, a nie polegający tylko na braku przytoczenia w decyzji przepisu prawa jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia (wyrok NSA z dnia 14 sierpnia 2001 roku, sygn. akt I SA 556/00 niepublikowane). Nie można też zgodzić się z podniesiony przez skarżącą na rozprawie argumentem, że przy wydawaniu decyzji przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] oraz przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego doszło do naruszenia art. 84 kpa, ponieważ biegły sporządził opinię na zlecenie Spółdzielni. W sprawie zapadła bowiem w dniu [...] sierpnia 1999 roku decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] nakładająca na Spółdzielnię Mieszkaniową "S." obowiązek wykonania pomiaru hałasu w mieszkaniu nr [...] przy ul. [...] w [...] wywoływanego przez pracujący nieprzerwanie silnik wentylacji mechanicznej. Decyzję wydano w oparciu o przepis art. 62 ust.3 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.). Z treści tego przepisu wynika, że właściwy organ może - w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części, mogącego spowodować zagrożenie: życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia, środowiska - nakazać przeprowadzenie, w każdym terminie, okresowej kontroli, a także zażądać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu lub jego części. Jest to przepis szczególny zwalniający organ administracji od konieczności samodzielnego powoływania biegłego i pozwalający na przeniesienie tego obowiązku na inny podmiot. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art.61§l kpa poprzez niepowiadomienie skarżącej o wszczęciu postępowania i jej niemożności czynnego w nim udziału stwierdzić należy, że zarzut ten może być oceniany jedynie pod kątem istnienia przesłanki do wznowienia postępowania z powodu pozbawienia strony możliwości czynnego udziału w postępowaniu. Brak udziału strony w postępowaniu bez jej winy stanowi podstawę do wznowienia postępowania w sprawie - zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, a nie do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w takim postępowaniu. Nie można natomiast zgodzić się z poglądem Głównego Inspektor Nadzoru Budowlanego, iż błędem było potraktowanie skarżącej jako strony w postępowaniu toczącym się przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w [...] oraz przed [...] Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego. Nie może być argumentem przemawiającym za uznaniem, że skarżąca nie może być stroną postępowania okoliczność, że jest ona członkiem Spółdzielni Mieszkaniowej i sprawa dotyczy mieszkania w tej Spółdzielni. Jeśli bowiem członek Spółdzielni wykaże. iż w związku z naruszeniem przepisów prawa materialnego naruszony został jego własny, zindywidualizowany i skonkretyzowany interes to może być on uznany za stronę postępowania (wyrok NSA z dnia 03 lipca 2001 roku, sygn. akt IV SA 1610/99). W niniejszej sprawie skarżąca niewątpliwie wskazywała na istnienie takiego ,.własnego, zindywidualizowanego interesu". Źródłem hałasu, o którym wspomniała skarżąca we wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie, był wentylator należący do Spółdzielni i trudno przyjąć by w postępowaniu tym reprezentowała ją Spółdzielnia. We wszczęciu i prowadzeniu takiego postępowania Spółdzielnia nie posiadała bowiem interesu. Mimo, iż część uzasadnienia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zawiera błędny pogląd prawny co statusu skarżącej jako strony postępowania to uchybienie to nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia. Nie mogą być również podstawą stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] grudnia 1999 roku, Nr [...] zarzuty podniesione przez skarżącą. Brak jest także uchybień, które Sąd mógłby wziąć pod uwagę z urzędu, a które przemawiałyby za koniecznością stwierdzenia nieważności tej decyzji. Z powyższych względów na podstawie art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97§1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zmianami) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.