IV SA 4642/03

WyrokWSA w Warszawie2005-02-23

Skład orzekający: Bożena Więch – Baranowska, Anna Żak, Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien oddalić skargę na decyzje PINB umarzające postępowanie w sprawie samowoli budowlanej, jeśli organ I instancji nie ustalił jednoznacznie daty powstania obiektów, opierając się jedynie na oświadczeniu inwestora, a materiał dowodowy (faktury z 1998 r.) sugeruje późniejszy termin budowy?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że choć organ I instancji nie ustalił jednoznacznie daty powstania samowoli budowlanej, opierając się jedynie na oświadczeniu inwestora, to jednak konieczne jest dalsze postępowanie w celu wyjaśnienia tej kwestii. Sąd podkreślił, że data ta jest kluczowa dla prawidłowego zastosowania przepisów Prawa budowlanego (z 1974 r. lub 1994 r.) i określenia konsekwencji prawnych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) umarzających postępowanie w sprawie samowoli budowlanej (rozbudowa warsztatu, wiaty, dobudowanie wykusza) wykonanej przez J. K. Organ I instancji oparł się na oświadczeniu inwestora, że prace wykonano przed 1995 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB) uchylił te decyzje i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na wątpliwości co do daty budowy, które pogłębiały faktury z 1998 r. złożone przez żonę inwestora, K. K. J. K. złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA i błędne uznanie K. K. za stronę postępowania. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska (spr.), , Sędzia NSA Anna Żak, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2005 r. sprawy ze skarg J K na decyzje (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) października 2003 r. o nr (...), z dnia (...) października 2003 r. o nr (...), z dnia (...) października 2003 r. o nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania skargi oddala. 7/IVSA 4640 - 4642/03 UZASADNIENIE Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (...) po przeprowadzeniu na wniosek K K postępowania administracyjnego, w dniu (...) czerwca 2003r. wydał : -decyzję nr (...)na podstawie art. 104 i 105 Kpa w której umorzył postępowanie administracyjne prowadzone w ramach nadzoru budowlanego dotyczące robót budowlanych wykonanych przez J K na nieruchomości przy ul. (...) w (...) polegających na realizacji obiektu o kształcie nieregularnym usytuowanego w narożniku działki. -decyzję nr (...) na podstawie art. 104 i 105 Kpa w której umorzył postępowanie prowadzone w sprawie robót budowlanych polegających na przedłużeniu obmurowanej wiaty w kierunku warsztatu. -decyzję (...) w której na podstawie art. 104 i 105 Kpa umorzył postępowanie dotyczące robót budowlanych polegających na dobudowaniu wykusza do istniejącego warsztatu. W uzasadnieniach decyzji organ podniósł, że w trakcie przeprowadzonego postępowania ustalono, iż na terenie nieruchomości przy ul. (...) w (...) J K wybudował budynek warsztatu mechaniki pojazdowej z częścią socjalno – sanitarną oraz wiatą stalową i uzyskał odpowiedni dokumenty uprawniające do użytkowania tych obiektów. W latach 80 – tych i 90 – tych ( jak twierdził przed 1995r.) inwestor dokonał rozbudowy istniejących budynków. Rozbudowa polegała na dobudowaniu wykusza do istniejącego warsztatu, wybudowaniu w narożniku działki na przedłużeniu wiaty obiektu o nieregularnym kształcie o powierzchni zabudowy ok. (...) i przedłużeniu obmurowanej wiaty w kierunku warsztatu przez co powiększono powierzchnię zabudowy o ok. (...) W związku ze złożonym przez inwestora oświadczeniem że rozbudowę wykonał przed 1995r. organ zobowiązał go w trybie art. 56 ust 1 ustawy Prawo budowlane z 1974r. do przedstawienia inwentaryzacji budowlanej obiektów, wraz z oceną techniczną odnoszącą się do poprawności ich wykonania, opinię Państwowej Straży Pożarnej i inwentaryzacji geodezyjnej. Na podstawie złożonych dokumentów, ustalono że stan techniczny obiektów jest dobry i spełniają one wymagania warunków ochrony przeciwpożarowej . Odwołanie od tych decyzji złożyła żona inwestora K K. Wnosząc o uchylenie decyzji podniosła, że inwestycje których dotyczą decyzje były wykonane samowolnie w 1998r. – bez pozwolenia na budowę, na potwierdzenie czego złożyła faktury wystawione w lipcu 1998r. dotyczące zakupu materiałów budowlanych jakie zdaniem odwołującej się inwestor nabywał w zawiązku z prowadzonymi robotami. Po rozpatrzeniu odwołania (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzjami : nr (...) wydanymi dnia (...) października 2003r na podstawie art. 138 § 2 Kpa uchylił zaskarżone decyzje i sprawy przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że w ocenie organu odwoławczego, po przeanalizowaniu materiału dowodowego, budzi wątpliwość data realizacji przedmiotowej rozbudowy. W aktach sprawy znajduje się potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia użytkowania części obiektu budowlanego, dotyczące pawilonu mechaniki pojazdowej przy ul. (...) z dnia (...).07.1978, potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia o oddaniu do użytkowania obiektu budowlanego z dnia (...).09.1984 dotyczące budynku warsztatu mechaniki pojazdowej z częścią socjalno sanitarną o pow. zabudowy (...) oraz potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia o oddaniu do użytkowania wiaty stalowej znajdującej się na działce przy ul. (...) w (...) z dnia (...).12.1979r. Nie ma dokumentów stwierdzających, kiedy zostały dokonane rozbudowy a jedynie oświadczenie inwestora. K K dołączyła do akt sprawy kopie faktur na zakup materiałów budowlanych, które jej zdaniem użyte były do rozbudowy przedmiotowych obiektów. Na wszystkich przedłożonych fakturach widnieje data 1998 roku, a jest to rok, w którym zdaniem skarżącej wykonane były prace przy rozbudowie w/w obiektów. W związku z powyższym organ odwoławczy ma wątpliwość, co do ustalonego okresu prac przy rozbudowie obiektów, wątpliwość tą pogłębiają zdjęcia znajdujące się w aktach sprawy, na których widać wyraźnie dobudowane części warsztatu, których stan wskazuje na niedługi okres eksploatacji ich. W związku z tym powstaje wątpliwość czy słusznie, PINB (...) przedmiotową sprawę rozpatrywał na podstawie przepisów w/w Prawa budowlanego z roku 1974. Skargę na powyższe decyzje do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył J K. Wnosząc o ich uchylenie skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 28 Kpa - poprzez przyjęcie że K K ma przymiot strony, nadto naruszenie przy ich wydaniu art. 9,10,77 i 107 Kpa. W skardze podniósł, że jest w trakcie procesu rozwodowego z K K, a sprawa dotyczy jego majątku odrębnego i działanie żony sprowadza się do wykazania, że w czasie trwania małżeństwa prowadzono prace budowlane i w wyniku tych prac powstały obiekty, które stanowią majątek dorobkowy. W odpowiedzi na skargę (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podniósł, że organ I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na podstawie przepisów ustawy Prawo budowlane z 1974 r. nie ustalił jednak w sposób jednoznaczny okresu w którym wykonane były prace budowlane związane ze spornym obiektem, opierając się jedynie na oświadczeniu inwestora. W piśmie skierowanym do Sądu z dnia (...) kwietnia 2004r. – K K wnosiła o oddalenie skargi podnosząc, że w razie wątpliwości przy ustaleni czasu realizacji objętych decyzjami inwestycji zgłosi świadków. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co stepuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1271 z późn. zmianami). Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżanych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Skarga nie jest zasadna . W postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie. Podstawową kwestią która wymagała w niniejszej sprawie wyjaśnienia jest data powstania obiektów których dotyczyło prowadzone postępowanie administracyjne, a które zostały wybudowane przez inwestora bez pozwolenia na budowę. Powyższe ustalenie istotne jest z uwagi na treść art. 103 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 89 poz. 414 ze zm.). Zgodnie z art 103 ust 2 cyt. ustawy Prawo budowlane, przepis ten różnicuje sytuację prawną sprawców tzn. samowoli budowlanej w zależności od tego, czy zakończenie realizacji określonego obiektu bez pozwolenia budowlanego nastąpiło przed dniem (...) stycznia 1995r, a więc przed dniem wejścia w życie przepisów prawa budowlanego z 1994r. Jeśli więc budowa została zakończona przed dniem (...) stycznia 1995r. inwestor ponosi konsekwencje samowoli budowlanej według stosowanych odpowiednio przepisów prawa budowlanego z 1974r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (...) przyjął jedynie na podstawie oświadczenia inwestora, że rozbudowy istniejących na nieruchomości budynków dokonał przed 1995r. Twierdzeń swych inwestor nie poparł żadnymi dowodami ( dokumenty, świadkowie) a organ nie dokonał żadnych czynności z pomocą których mógłby zweryfikować to oświadczenie. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji również nie odniósł się do ustaleń -dotyczących czasu powstania samowoli – niezwykle istotnych bo pozwalających w sposób prawidłowy zastosować w konkretnej sprawie właściwe przepisy prawa budowlanego i wynikające z nich sankcje. K K – żona inwestora złożyła do akt kopie faktur na zakup materiałów budowlanych z roku 1998, twierdząc że materiały te były nabywane przez inwestora w związku z prowadzonymi przez niego pracami przy zabudowie obiektów. Wobec tego, koniecznym jest przeprowadzenie szczegółowego postępowania w celu ustalenia daty budowy obiektów – istotnych dla rozstrzygnięcia. Wyjaśnienie sprawy w tym zakresie pozwoli na ustaleniu czy w sprawie będą miały zastosowanie ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974r., tj. czy istnieją przesłanki z art. 37 Pr. budowlanego, czy w przypadku ich braku istnieje możliwość legalizacji obiektów, czy też w sprawie winny być zastosowane przepisy Prawa budowlanego z 7 lipca 1994r. W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1271).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło