IV SA 467/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędziowie NSA Anna Żak, As. WSA Mariola Kowalska (spr.), Protokolant Marcin Gruszczyński, po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. i R. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2003 nr [...] w przedmiocie stwierdzenie nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących M. i R. P. kwotę 10 zł (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2002r, po rozpatrzeniu wniosku J. L. stwierdził nieważność decyzji Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Miasta i Gminy K. z dnia [...] sierpnia 1987r. nr [...], udzielającej M. i R. P. pozwolenia na budowę obejmującego rozbudowę warsztatu mechaniki pojazdowej na działce położonej w K. przy ulicy [...]. Organ stwierdził, iż decyzja powyższa dotknięta jest jedna z wad określonych w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, ponieważ jest ona niezgodna z planem zagospodarowania przestrzennego miasta K., zatwierdzonego uchwałą nr [...] z dnia [...] stycznia 1980r., na mocy którego działka nr [...] na której znajduje się przedmiotowy zakład przeznaczona jest pod budownictwo rodzinne o niskiej intensywności zabudowy. Ponieważ budowa zakładu mechaniki pojazdowej na tym terenie jest niezgodna z planem, to decyzja ta narusza art. 3 Prawa budowlanego (Dz.U. z 1974r., Nr 38, poz. 229 ze zm.). Naruszony został ponadto § 43 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno - budowlanego ( Dz.U. nr 8, poz. 48 ze zm.). Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli M. i R. P. Zarzucili organowi błędne ustalenia niezgodne ze stanem prawnym oraz brak podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Wskazali, iż plan zagospodarowania przestrzennego nie wskazuje jednoznacznie zakazu wznoszenia budynków służących nieuciążliwej działalności gospodarczej. Odwołujący się posiadają ponadto opinię Naczelnika Wydziału Ochrony Środowiska, Rolnictwa i Leśnictwa z dnia [...] lutego 2001 r, że obiekt Zakład Mechaniki Pojazdowej skarżących nie jest inwestycją szczególnie szkodliwą dla środowiska i zdrowia ludzi ani mogącą pogorszyć stan środowiska. Główny Inspektor nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2003r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ wskazał, iż w sprawie zostały naruszone przepisy art. 3 Prawa budowlanego z 1974r. oraz art. 33 ustawy z dnia 12 lipca 1984r. o planowaniu przestrzennym (Dz.U. 1989, Nr 17, poz. 99 z późn.zm.), ponadto organ architektoniczno - budowlany wydając decyzję o pozwoleniu na budowę naruszył ustalenia miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego przez co w sposób rażący, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa naruszył art. 3 ustawy Prawo budowlane. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, iż naruszony został § 43 Rozporządzenia Ministra w sprawie nadzoru urbanistyczno -budowlanego. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. i R. P. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji . W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego tj. art. 7, 77 § 1 oraz 80 kpa -mającym istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy. Postępowanie prowadzone na podstawie art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego jest nadzwyczajnym trybem postępowania i stanowi wyłom od zasady stabilności decyzji, stąd też ustalenie podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji musi być niewątpliwe. Celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego punktu widzenia, a mianowicie czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa. Obowiązkiem organu stwierdzającego nieważność decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa jest wyraźne wskazanie, jaki konkretny przepis został naruszony, przy czym rozpoznając sprawę w omawianym trybie organ orzekający bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie wydania decyzji objętej wnioskiem. Zgodnie z naczelną zasadą postępowania administracyjnego, jaką jest zasada prawdy obiektywnej, wyrażona w art. 7 i rozwinięta w art. 77 kpa, organ administracji publicznej zobowiązany jest do wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Organ winien z urzędu określić, jakie dowody są niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy, a następnie te dowody przeprowadzić. Oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy jest niekompletny w stopniu uniemożliwiającym kontrolę sądową. Ze znajdującego się w aktach sprawy wypisu z planu miejscowego obowiązującego na terenie objętym inwestycją wynika jedynie, iż na terenie przedmiotowej inwestycji dopuszczalna była zabudową rodzinna o niskiej intensywności. Z wypisu tego nie można natomiast wnioskować, iż zakazane było wszelkie inne budownictwo, w tym budowa obiektów o charakterze usługowym lub produkcyjnym. Dla stwierdzenia nieważności decyzji niezbędne jest ustalenie, że jej wydanie nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa, co w niniejszej sprawie oznaczać musi rażące naruszenie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nie wystarcza zatem tylko poprzestanie na informacji, że dany teren przeznaczony jest pod budownictwo rodzinne o niskiej intensywności zabudowy". Należy ustalić, czy treść planu zawiera wyraźny i jednoznaczny zakaz wznoszenia na działkach, w tym na działce skarżącego innych budynków niż "rodzinne", czy też plan dopuszcza możliwość lokalizowania na tym terenie również budownictwa usługowego. Dopiero stwierdzenie, że z ustaleń planu wprost wynika jednoznaczny zakaz wznoszenia takich budynków, pozwoli na ocenę, że pozwolenie na budowę takiego budynku rażąco naruszyło ustalenia planu, a tym samym, że zapadło z rażącym naruszeniem prawa. Takich ustaleń w niniejszej sprawie nie poczyniono, a zatem nie wyjaśniono wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia, czy wydane przez organ stopnia podstawowego pozwolenie na budowę budynku jest nieważne z przyczyny wymienionej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a Niewyjaśnienie tej podstawowej dla ustalenia istnienia przesłanki określonej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa tj. zgodności decyzji o pozwoleniu na budowę z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego powoduje, że zaskarżona decyzja nie mogła się ostać. Zaniedbania organu administracji państwowej polegające na niedopełnieniu obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego pozwalającego na obiektywną ocenę powyższej okoliczności stanowią naruszenie art. 7, 77 § 1 kpa, która ma istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Z ww. przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na zasadzie art145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji . Orzeczenie o kosztach znajduje swoje podstawy w art. 200 ww. ustawy .