IV SA 4670/03

WyrokWSA w Warszawie2005-02-22

Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Elżbieta Zielińska – Śpiewak, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo odmówił uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku magazynowego w postępowaniu wznowieniowym, nie badając wszystkich przesłanek z art. 145 k.p.a. i nie uwzględniając ewentualnego upływu terminu z art. 146 § 1 k.p.a.?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając jednocześnie, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Uzasadniono to naruszeniem przez organy administracji przepisów art. 7 i 77 § 1 k.p.a. w postępowaniu wznowieniowym, polegającym na nierozpatrzeniu wszystkich przesłanek z art. 145 k.p.a. (w szczególności art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) oraz brakiem ustaleń faktycznych co do upływu terminu z art. 146 § 1 k.p.a. i art. 148 § 1 i 2 k.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającą uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku magazynowego. Skarżąca podnosiła, że decyzja była związana z osobą zmarłego Z. R. i wygasła wraz z jego śmiercią, a także że nie była stroną postępowania. Organy administracji odmówiły uchylenia decyzji, uznając brak przesłanek z art. 145 k.p.a. i wskazując, że obowiązek rozbiórki przechodzi na następców prawnych.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr.), Sędziowie ( WSA, As. WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak, Bogusław Cieśla, , Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2005 r. sprawy ze skargi S. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2003 r. Znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w postępowaniu wznowieniowym I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. 7/IV SA 4670/03 Uzasadnienie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], decyzją z dnia [...].08.2003 r. nr [...], na podstawie art. 145 i 151 § 1 pkt 1 kpa, po wznowieniu postępowania na wniosek S. R. odmówił uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...].10.1995 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...].09.1995 r. nr [...] – nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego w granicy budynku magazynowego usytuowanego na nieruchomości położonej w [...] przy ul. B., uznając brak przesłanek wymienionych w art. 145 kpa. Odwołanie od tej decyzji złożyła S. R, podnosząc iż nie powiadomiono jej jako właściciela iż taki nakaz rozbiórki został wydany. Nakaz związany był ściśle z osobą zmarłego Z. R. i w związku z jego śmiercią obowiązek wygasł. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].10.2003 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy powołał się na okoliczność, iż kwestionowana decyzja nakazująca rozbiórkę z [...].10.1995 r. była kontrolowana przez Naczelny Sąd Administracyjny który wyrokiem z 18.03.1998 r. SA/Ł 3219/95 oddalił skargę. Ocena prawna wyrażona w wyroku wiąże w tej sprawie Sąd oraz organy administracyjne. Po śmierci zobowiązanego Z. R., obowiązek rozbiórki obiektu przechodzi na następców prawnych. W skład masy spadkowej po zmarłym Z. R. wchodzi obiekt objęty rozbiórką. Okoliczność na którą powołuje się skarżąca nie może stanowić przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4-5 kpa. Skargę na tę decyzję wniosła S. R.. W skardze ponownie podniesiony został zarzut, iż nakaz związany z osobą zmarłego – wygasł. Nie może być on przeniesiony na osoby które uzyskały własność w drodze dziedziczenia. Z. R. nigdy nie był wyłącznym właścicielem nieruchomości przy ul. B. w [...]. Nieruchomość ta nigdy nie została fizycznie podzielona. Skarżąca nie uczestniczyła w postępowaniu rozbiórkowym i w stosunku do niej nie została ta decyzja wydana. Od 1995 r. do lutego 2003 r. nie było przeciwko niej prowadzone żadne postępowanie administracyjne, jak również egzekucyjne. Skarżąca nie jest nowym właścicielem obiektu gdyż od samego początku była współwłaścicielem tej nieruchomości. Wbrew twierdzeniom organu I instancji nie uzyskała jedynie w drodze dziedziczenia własności tej działki. Właściwie wydana decyzja rozbiórkowa winna być skierowana do wszystkich właścicieli a więc i skarżącej. Była to więc dolegliwość osobista, której nie można było odziedziczyć. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z przyczyn odmiennych aniżeli zarzuty w niej podniesione. Stosownie bowiem do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) Sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. Jak wynika z akt sprawy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...].07.2003 r. wznawiające postępowanie na wniosek S. R. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...].10.1995 r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z [...].09.1995 r. nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku magazynowego na nieruchomości przy ul. B. w [...] powołało się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w decyzji z [...].08.2003 r. powołując się na podstawę prawną art. 151 § 1 pkt 1 kpa uznał brak przesłanek z art. 145 kpa, które uprawniałyby do uchylenia kwestionowanej decyzji Wojewody [...] z [...].10.1995 r. Argumentację tę podzielił organ odwoławczy. Organy administracyjne ustosunkowały się jednakże tylko do jednego zarzutu zawartego we wniosku o wznowienie postępowania – skierowania decyzji do zmarłego obecnie Z. R. jako nowego dowodu w sprawie – art. 145 § 1 pkt 5 kpa. W decyzji tej wogóle nie odniesiono się do ewentualnej przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 kpa która wynika ze wszystkich pism skarżącej. Nie wiadomo czy S. R. była współwłaścicielką nieruchomości przy ul. B. w [...], w dniu wydania decyzji z [...].09.1995 r. Jeżeli to twierdzenie skarżącej jest prawdziwe to ewidentnie jeśli nie była ona stroną postępowania rozbiórkowego miałaby wówczas podstawę do składania wniosku o wznowienie postępowania w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Jednakże należy mieć na uwadze wymóg art. 146 § 1 kpa, określający przesłankę negatywną dopuszczalności uchylenia decyzji administracyjnej z uwagi na upływ terminu pięcioletniego od chwili doręczenia lub ogłoszenia decyzji. W takim przypadku organ musiałby zastosować art. 151 § 2 kpa. Ponieważ w decyzjach kwestia ta została pominięta i nie poczyniono w tej sprawie żadnych ustaleń faktycznych, Sąd administracyjny nie był w stanie w oparciu o materiał dowodowy sprawy dokonać oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji i przyjętej podstawy prawnej wydanych orzeczeń. Dodatkowo podnieść należy, iż nie sprawdzono czy został zachowany termin z art. 148 § 1 i § 2 kpa. Z załączonych dokumentów postępowania egzekucyjnego wynika, iż organy administracyjne przesłały spadkobiercom Z. R. pisma i orzeczenia z których ewidentnie wynikało, iż w stosunku do ich spadkobiercy wydana została decyzja o rozbiórce. Brak jest danych kiedy S. R. dokumenty te otrzymała. Z powyższych względów uznając, iż postępowanie wznowieniowe w niniejszej sprawie naruszyło art. 7 i 77 § 1 kpa, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c cytowanej wyżej ustawy o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło