IV SA 468/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, Sędziowie NSA Andrzej Gliniecki, WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant Anna Kuklińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2004 r. sprawy ze skargi Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa Oddział Terenowy w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2003 r. znak [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki. I. Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji [...] Inspektora nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. II. decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r., działając w oparciu o art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego, nakazał Agencji Własności Skarbu Państwa Oddział Terenowy w [...], jako właścicielowi jeziora W., rozebranie pomostu drewnianego zlokalizowanego na jeziorze W. (działka nr ew. [...], obręb nr [...]), przylegającego do działek nr [...], [...], [...] we wsi W. i uporządkowanie terenu, zakreślając termin wykonania obowiązku na dzień 30.05.2003 r. W wyniku wizji lokalnej obiektu organ stwierdził, iż znajduje się on w bardzo złym stanie technicznym – nie istnieje pokład pomostu, a pozostałe szczątki elementów konstrukcyjnych całkowicie przegniły. W ocenie organu, stan techniczny pomostu nie kwalifikuje go do remontu bądź odbudowy. Ponadto swym wyglądem powoduje oszpecenie terenu i stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi. W toku postępowania organ ustalił, iż właściciel pomostu – Agencja Własności Skarbu Państwa Oddział Terenowy w [...] nie deklaruje zamiaru przeprowadzenia remontu , czy też odbudowy przedmiotowego pomostu. Wobec faktu, iż nie doszło do przekazania mienia w oparciu o art. 217 ust. 2 ustawy z dnia 18.07.2001 r. Prawo wodne, Agencja Własności Skarbu Państwa Oddział Terenowy w [...] nadal wykonuje prawa właścicielskie na rzecz Skarbu Państwa w stosunku do jeziora W. oraz przedmiotowego pomostu, stanowiącego część składową gruntu pod jeziorem. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. znak: [...] po rozpatrzeniu odwołania Agencji Własności Skarbu Państwa Oddział Terenowy w [...], utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, wskazując, iż do wykonywania obowiązków administracyjnych związanych z budową i utrzymaniem obiektów budowlanych w należytym stanie zobowiązany jest aktualny właściciel obiektu. Odnosząc się do zarzutu odwołania, dotyczącego wybudowania pomostu w oparciu o decyzje o pozwoleniu na budowę, organ wyjaśnił, iż nie ma on istotnego znaczenia w sprawie, bowiem jedyną przesłanką badaną przez organ w świetle art. 67 Prawa budowlanego jest zły stan techniczny obiektu, uniemożliwiający jego remont, odbudowę lub wykończenie oraz fakt, iż obiekt nie jest użytkowany. Okoliczności dotyczące stanu technicznego oraz użytkowania przedmiotowego pomostu zostały potwierdzone w protokole z wizji lokalnej z dnia 29.08.2002 r. Skargę od powyższej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła Agencja Własności Skarbu Państwa Oddział Terenowy w [...] podnosząc w uzasadnieniu, iż przejęła jezioro W. do zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa w dniu [...].12.1994 r. w oparciu o protokół zdawczo-odbiorczy, w którym nie wymienia się przedmiotowego pomostu. Nadto zdaniem skarżącej organy pominęły fakt, iż pomost został wybudowany w oparciu o pozwolenie na budowę z dnia [...].12.1987 r. udzielone [...] Ośrodkowi S. w [...], który zarządzał budowlą. Wobec faktu, iż Agencja nie jest właścicielem pomostu, zaś jej uprawnienie zgodnie z ustawą Prawo wodne ograniczone zostało do realizowania uprawnień Skarbu Państwa w zakresie rybactwa śródlądowego, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego winna być wyeliminowana z obrotu prawnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna choć z przyczyn innych niż wskazane w jej uzasadnieniu, które jednak z mocy art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) Sąd kontroluje z urzędu. W ocenie Sądu, decyzja organu I instancji - [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].12.2002 r. – co uszło uwadze organu odwoławczego – dotknięta jest wadą opisaną w art. 156 § 1 pkt 1 kpa, z uwagi na naruszenie przepisów o właściwości. Wydając decyzję z dnia [...].12.2002 r. organ nadzoru budowlanego stopnia wojewódzkiego, jako organ I instancji, powołał się na art. 83 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 106 z 2000 r., poz. 1126 z późn. zm.). Art. 83 ust. 3 cytowanej ustawy stanowi odesłanie do art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego określającego obiekty i roboty budowlane w sprawach, których wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego jest organem I instancji. Do żadnego z wymienionych w przywołanym przepisie obiektów nie można jednak zaliczyć pomostu, będącego przedmiotem niniejszego postępowania. Z brzmienia art. 82 ust. 3 pkt 2 w związku z art. 83 ust. 3 Prawa budowlanego wynika, że tylko sprawy "niektórych budowli hydrotechnicznych" tam wymienionych należą do właściwości wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego, jako organu I instancji, inne zaś "budowle hydrotechniczne" należą do właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego zgodnie z art. 83 ust. 1. Pojęcie "budowli hydrotechnicznych" (art. 2 ust. 2 pkt 2, art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego) nie zostało sprecyzowane w przepisach Prawa budowlanego, jednak posiłkując się brzmieniem § 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 2012.1996 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane gospodarki wodnej i ich usytuowanie (Dz. U. z 1997 r., nr 21, poz. 111) jak również przepisów Prawa wodnego, należy przyjąć, że "budowle hydrotechniczne" odnoszą się do kategorii obiektów, budowli związanych swym usytuowaniem i wykorzystaniem z wodami. Bez wątpienia przedmiot niniejszego postępowania – pomost, winien być zaliczony do obiektów (urządzeń) służących do powszechnego korzystania z wód (art. 47 ust. 1, art. 48 ust. 1 Prawa wodnego), co świadczy o niskiej pozycji pomostu jako "budowli hydrotechnicznej". Brak jest w ocenie Sądu przesłanek dla kwalifikowania pomostu jako "innego obiektu służącego kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu z nich, wraz z obiektami towarzyszącymi", bowiem do tej kategorii należałoby zaliczyć wszystkie obiekty rozumiane jako "budowle hydrotechniczne", co czyniłoby bezzasadnym podział kompetencji pomiędzy organy nadzoru budowlanego stopnia powiatowego i wojewódzkiego dokonany w art. 83 ust. 1 i 3 Prawa budowlanego. Taka interpretacja byłaby więc sprzeczna z zasadami wykładni przepisów prawa. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż organem właściwym do rozstrzygnięcia sprawy w I instancji był powiatowy inspektor nadzoru budowlanego, a co za tym idzie organem odwoławczym winien być odpowiednio wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego, a nie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, który wydał zaskarżoną decyzję. Zgodnie z brzmieniem art. 156 § 1 pkt 1 kpa, wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości, skutkuje stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...].12.2002 r., co zwalnia Sąd z merytorycznej oceny kontrolowanego rozstrzygnięcia. Reasumując Sąd orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).