IV SA 4725/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Moraczewski Sędziowie NSA Andrzej Gliniecki (spr.) asesor WSA Mariola Kowalska Protokolant Małgorzata Kuskowska po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. [...] z siedzibą w O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2002 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej S. Sp. z o.o. [...] kwotę 10 zł (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] lipca 2000 r. ([...]), na podstawie art. 59 ust. 1 Prawa budowlanego, udzielił pozwolenia na użytkowanie pawilonu [...] "S." Sp. z o.o., przy ul. D. w O. Wspólnota Mieszkaniowa "[...]" pismem z dnia 13.05.2002 r. złożyła do Wojewody [...] w [...] wniosek o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji z dnia [...] lipca 2000 r., na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Zdaniem Wspólnoty Mieszkaniowej, kwestionowana decyzja została wydana z rażącym naruszeniem art. 59 ust. 5 w związku z ust. 1 tego przepisu Prawa budowlanego, gdyż wcześniej przez stwierdzenie nieważności zostały z obrotu prawnego wyeliminowane decyzje: warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz o pozwoleniu na budowę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] maja 2000 r. stwierdziło też nieważność decyzji z dnia [...] lipca 1999 r. w sprawie zezwolenia na umieszczenie pawilonu [...] w pasie drogowym ul. P./D. Pismem z dnia 20.06.2002 r. zawiadomiono strony o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności w/w decyzji z dnia [...] lipca 2000 r., na wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej "[...]" Wojewoda [...] decyzja z dnia [...] lipca 2002 r. ([...]) odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lipca 2000 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż kwestionowana decyzja o pozwoleniu na użytkowanie pawilonu, została wydana po otrzymaniu zawiadomienia o zakończeniu robót i w dacie ważności pozwolenia na budowę. inwestor przedstawił też wszystkie wymagane dokumenty do wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu. Przy ocenie legalności decyzji, kontrolowanej na podstawie przepisów dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji, organ nadzoru bierze pod uwagę wyłącznie stan prawny i stan faktyczny z daty wydania badanej decyzji. Żadne zdarzenia prawne i faktyczne zaistniałe po dacie wydania decyzji nie mogą mieć znaczenia dla oceny, czy wydana wcześniej decyzja jest dotknięta którąś z wad wskazanych w art. 156 § 1 kpa. Podczas przeprowadzonych oględzin stwierdzono, że usytuowanie pawilonu jest zgodne z zatwierdzonym projektem zagospodarowania terenu, nie stwierdzono też istotnych odstępstw zrealizowanego pawilonu o od zatwierdzonego projektu budowlanego. Wspólnota Mieszkaniowa "[...]" złożyła odwołanie od powyższej decyzji, podnosząc podobną argumentację, jak we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] października 2002 r. ([...]) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lipca 2000 r. Jak wynika z uzasadnienia decyzji, kwestionowana decyzja z dnia [...] lipca 2000 r. "dotknięta jest wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, gdyż pozostaje w jawnej sprzeczności z treścią przepisu w/w art. 59 ust. 1 Prawa budowlanego. oznacza to, ze naruszenie prawa ma w tym przypadku charakter rażący, jako że przepis prawa został tu przekroczony w sposób jasny i niedwuznaczny". Naruszenie zaś art. 59 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, zdaniem organu, polegało na tym, że "w dacie wydania weryfikowanej decyzji ([...].07.2000 r.) w obrocie prawnym nie funkcjonowała decyzja o pozwoleniu na budowę, ponieważ w wyniku przeprowadzonego postępowania "nieważnościowego" została wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją Wojewody [...] z dnia [...].07.2000 r.". [...] S. Sp. z o.o. wniosło skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję, nie zgadzając się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie pawilonu, nie funkcjonowała już w obrocie prawnym decyzja o pozwoleniu na budowę. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę przyznaje, że w zaskarżonej decyzji mylnie przyjęto, iż w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie pawilonu w obrocie prawnym nie funkcjonowała decyzja o pozwoleniu na budowę i "jakkolwiek za słuszne należy uznać argumenty zwarte w skardze to jednak mając na względzie ekonomikę procesową nie dają one podstaw do uwzględnienia skargi z uwagi na to, iż w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, zapadło by bowiem takie samo rozstrzygnięcie". Zarzuty strony skarżącej zostały uznane przez organ za bezzasadne. W związku z czym w nosi o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez w/w Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.). Skarga jest uzasadniona. Zaskarżona decyzja zawiera wadliwe rozstrzygniecie oparte na błędnym ustaleniu stanu faktycznego i stanu prawnego sprawy, co w istotny sposób wpłynęło na wynik sprawy. Żaden z argumentów podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, nie znajduje odzwierciedlenia w zgromadzonym materiale dowodowym sprawy. Postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne (art. 15 kpa) i o wyeliminowaniu decyzji z obrotu prawnego w drodze stwierdzenia jej nieważności, można mówić dopiero wtedy, kiedy decyzja stwierdzająca nieważność innej decyzji jest ostateczna. Jak wynika z prostego porównania dat wydania poszczególnych decyzji, ostateczna decyzja stwierdzająca nieważność pozwolenia na budowę pawilonu, została wydana w dniu [...] sierpnia 2000 r., zaś decyzja o pozwoleniu na użytkowanie pawilonu, została wydana w dniu [...] lipca 2000 r. Brak tu więc podstaw do stwierdzenia, że ta ostatnia decyzja została wydana z rażącym naruszeniem art. 59 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Należy wyraźnie podkreślić, że obiekt budowlany, który został zbudowany w oparciu o ostateczne decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i decyzję o pozwoleniu na budowę, a następnie decyzje te, bądź jedna z nich, zostały wyeliminowane z obrotu prawnego, nie jest samowolą budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego. Legalizacja istnienia takiego obiektu budowlanego powinna mieć miejsce w trybie art. 59 Prawa budowlanego, zaś stwierdzenie zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami pozwolenia na budowę, ponieważ decyzje zostały wyeliminowane z obrotu prawnego, powinno się odbywać w oparciu o ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i projekt budowlany, który jako akt techniczny, a nie akt administracyjny (akt prawny) zachowuje swoja wartość jako dokument w oparciu o który była wykonana budowa. Przepis art. 59 ust. 5 Prawa budowlanego w takich przypadkach, nie wyklucza zastosowania art. 51, jak i innych przepisów tam wymienionych. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie, trafna była decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] lipca 2002 r., gdyż wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej "[...]" z dnia 13.05.2002 r. był oparty na błędnym przeświadczeniu, że decyzja wydana w oparciu o inną decyzje, której nieważność została następnie stwierdzona, jest dotknięta wadą z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Tymczasem decyzja wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione, stanowi przesłankę do wznowienia postępowania – art. 145 § 1 pkt 8 kpa (wyrok SN z dnia 5 lipca 1996 r., III ARN 21/96, OSNAPU 1997, nr 3, poz. 32). W świetle powyższych rozważań, za całkowicie błędny należy uznać pogląd wyrażony przez organ drugiej instancji w odpowiedzi na skargę. Skoro organ zorientował się, ze podjął rozstrzygniecie w oparciu o błędne przesłanki, należało zmienić zaskarżoną decyzje w trybie art. 38 ust. 2 wówczas obowiązującej ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sadzie Administracyjnym, bądź w oparciu o art. 45 § 3 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270). Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c powyżej wymienionej ustawy orzekł, jak w sentencji. O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy w związku z art. 97 § 2 ustawy – Przepisy wprowadzające, powołanej na wstępie.