IV SA 4745/03
WyrokWSA w Warszawie2004-07-23
Skład orzekający: sędzia NSA Tadeusz Cysek, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, asesor WSA Wanda Zielińska – Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. (uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia) w sytuacji, gdy uzasadnienie jego decyzji nie wykazało, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania w całości lub w znacznej części, ani nie wskazało przyczyn niezastosowania art. 136 k.p.a. (przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego)?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia bez wykazania, że rozstrzygnięcie wymaga przeprowadzenia postępowania w całości lub w znacznej części, a także bez wskazania przyczyn niezastosowania art. 136 k.p.a. Uzasadnienie decyzji kasacyjnej było niewystarczające, opierając się jedynie na ocenie opinii organu ochrony środowiska i zmianach stanu prawnego, bez należytego wyjaśnienia ich wpływu na rozstrzygnięcie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Instytutu Technologii na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która uchyliła decyzję Prezydenta W. odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla budowy Stacji Bazowej wraz z przyłączem energetycznym. Skarżący Instytut sprzeciwiał się inwestycji, twierdząc, że zakłóci ona pracę jego aparatury pomiarowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że organ pierwszej instancji nie wykazał zasadności realizacji inwestycji w wariancie innym niż proponowany przez wnioskodawcę, a także wskazało na zmiany stanu prawnego dotyczące przepisów o ochronie środowiska.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego Instytutu Technologii [...] w W. kwotę 250 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Tadeusz Cysek, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, asesor WSA Wanda Zielińska – Baran (spr.), Protokolant Dominik Niewirowski, po rozpoznaniu na rozprawiew dniu 23 lipca 2004 r. sprawy ze skargi Instytutu Technologii [...] w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] padziernika 2003 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżonądecyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego Instytutu Technologii [...] w W. kwotę 250 zł. (dwieście pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] października 2003r.,wydaną na podstawie art. 138 § 2 kpa, uchyliło decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2003r. odmawiającą ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie Stacji Bazowej [...] wraz z przyłączem energetycznym na części działki nr ew. [...] Iz obrębu [...] położonej przy ul. [...] w W. na wniosek P. [...] Sp. z o.o. w W. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że decyzja organu pierwszej instancji została podjęta o na podstawie art. 55 ustawy z dnia 27 kwietnia 200 lr. Prawo ochrony Środowiska ( Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.). Stosownie do powołanego przepisu organ administracji, za zgodą wnioskodawcy, wskazuje w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wariant dopuszczony do realizacji przedsięwzięcia, jeżeli z postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji tego przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany. W razie braku zgody wnioskodawcy organ odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia. Organ podniósł, że przedmiotowa inwestycja w zakresie ochrony środowiska została zaopiniowana przez Biuro Ochrony Środowiska Urzędu W. w piśmie z dnia 03 lutego 2003r., przy czym z treści tej opinii nie wynika "zasadność realizacji przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowanym przez wnioskodawcę. Podkreślono nadto, że opinia ta nie stanowi uzgodnienia w rozumieniu art. 106 § 5 kpa, a jedynie ma charakter opinii wewnętrznej, która nie jest wiążąca dla organu. Z tego też powodu nie mogła stanowić podstawy do odmowy ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu w związku z treścią cyt. wyżej art. 55. Zdaniem organu odwoławczego odmowa wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji będzie uzasadniona dopiero, gdy organ pierwszej instancji "bezsprzeczne" wykaże zasadności realizacji inwestycji w innym wariacie niż proponowanym przez wnioskodawcę, a czego w niniejszej sprawie nie uczynił. Poza tym organ odwoławczy podniósł, że skoro z dniem 30 czerwca 2003 r. utraciło moc rozporządzenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 11 sierpnia 1998r. w sprawie szczegółowych zasad ochrony przed promieniowaniem szkodliwym dla ludzi ... ( Dz. U. Nr 107, poz. 676), które wskazywało na konieczność wyznaczenia granic obszarów ograniczonego użytkowania wokół obiektów wytwarzających ponad normatywne elektromagnetyczne promieniowanie niejonizujące, organ I instancji powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia zgodności zamierzonej inwestycji z ustaleniami obowiązującego planu. Ponadto podano, że od dnia 1 lipca 2003r. nie stosuje się prawidłowo powołanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i leśnictwa z dnia [...] lipca 1998r. w sprawie określenia rodzajów
inwestycji szczególnie szkodliwych dla Środowiska ( Dz. U. Nr 93, poz. 589), ale
rozporządzenie Rady Ministrów dnia 24 września 1992r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko ( Dz. U. Nr 179, poz. 1490).
Skargę na powyższą decyzję wniósł Instytut Technologii [...] w W., który sprzeciwia się realizacji tego przedsięwzięcia, gdyż uważa, że inwestycja będzie powodować zakłócenia w pracy aparatury pomiarowej służącej do prowadzenia wysoce wyspecjalizowanych badań. W ocenie skarżącego zarówno raport oddziaływania na środowisko, jak też aneks do tego raportu zostały opracowane bez znajomości rodzaju aparatury i urządzeń pomiarowych używanych przez Instytut. Organ odwoławczy nie miał podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji z tego tylko powodu, że utraciło moc obowiązującą rozporządzenie Ministra Ochrony Sadowiska i zasobów Naturalnych z dniał 1 sierpnia 1998r. Ponadto podniesiono, że w miejscu lokalizacji przedmiotowej inwestycji działa już stacja przekaźnikowa emitująca pole elektromagnetyczne. Wzniesienie stacji telefonii komórkowej spowoduje, że emitowane fale będą się nakładać, wchodzić w interakcje i negatywnie wpływać na pracę aparatury Instytutu. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów, przy czym stosownie do treści art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) nie jest związany zarzutami i granicami skargi.
W rozpatrywanej sprawie zaskarżone rozstrzygnięcie organu odwoławczego podjęte zostało na podstawie art. 138 § 2 kpa. Wydanie przez organ na podstawie tego przepisu decyzji kasacyjnej uchylającej decyzję organu pierwszej instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia jest wyjątkiem od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Celem postępowania odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej przez organ drugiej instancji, a strona tego postępowania ma prawo do merytorycznego załatwienia sprawy, rozstrzygniętej zaskarżoną odwołaniem decyzją pierwszej instancji. Wynika z tego, że przepis art. 138 § 2 kpa nie może być interpretowany rozszerzająco ( por. uchwała SN z dnia 16.01.1997r. III ZP 5/96, uchwała NSA z dnia 4.05.98r. FPS 2/98, ONSA 1998/ 3/79). Decyzja kasacyjna może więc być podjęta w tylko sytuacjach, które zostały określone w art. 138 § 2 kpa., tj. wówczas, gdy zdaniem organu odwoławczego, organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, albo przeprowadzone przez ten organ postępowanie wyjaśniające nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy i brak jest podstaw do zastosowania w postępowaniu odwoławczym art. 136 kpa, tj. przeprowadzenia przez organ odwoławczy dodatkowego, uzupełniającego postępowania dowodowego. W uzasadnieniu decyzji kasacyjnej organ odwoławczy obowiązany jest wskazać przyczyny niezastosowania art. 136 kpa.
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 138 § 2 kpa, gdyż organ odwoławczy uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia nie wykazał, by rozstrzygnięcie sprawy wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania w całości lub w znacznej części, a nadto nie wskazał przyczyn niezastosowania art. 136 kpa.
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji sprowadza się jedynie do stwierdzenia, że opinia Biura Ochrony środowiska Urzędu W. wydana w zakresie ochrony środowiska, nie mogła stanowić podstawy wydania odmowy ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu w trybie art. 55 ustawy - Prawo o ochronie środowiska, gdyż jako opinia o charakterze wewnętrznym nie jest wiążąca , ponieważ nie jest uzgodnieniem w rozumieniu art. 106 kpa. Poza tym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazując na zmiany stanu prawnego, nie wyjaśnił w jakim zakresie te zmiany miały wpływ na uchylenie decyzji organu pierwszej instancji.
Wskazane naruszenie przepisów postępowania mogło mieć, w ocenie Sądu, istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145§ 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z ar. 209 cyt. ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło