IV SA 485/03

WyrokWSA w Warszawie2004-07-28

Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu drugiej instancji uchylające postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych i wyrażające tę zgodę, wydane na skutek "zażalenia" zawartego w odwołaniu od decyzji kończącej postępowanie, jest dotknięte wadą nieważności z powodu braku podstawy prawnej?
Ratio decidendi
Zaskarżone postanowienie organu drugiej instancji jest dotknięte wadą nieważności z powodu wydania go bez podstawy prawnej. Przepis art. 9 Prawa budowlanego nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie lub udzieleniu zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. W związku z tym, organ drugiej instancji nie miał podstawy prawnej do uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji i samodzielnego wyrażenia zgody na odstępstwo, co stanowi rażące naruszenie art. 9 Prawa budowlanego w związku z art. 141 § 1 kpa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Ł. i W. P. na postanowienie Wojewody z dnia [...] stycznia 2003 r., które uchyliło postanowienie Prezydenta z dnia [...] grudnia 2002 r. odmawiające zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych i samo wyraziło zgodę na odstępstwo. Skarżący zarzucali, że porozumienie między Spółdzielnią a inwestorem nie może ograniczać ich prawa własności do lokalu mieszkalnego. Organ pierwszej instancji odmówił zgody na odstępstwo, wskazując na brak zgody jednego z członków Spółdzielni, którego interes miałby być naruszony.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Wojewody i orzekł, że postanowienie to nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 lipca 2004 r. sprawy ze skargi Ł.i W. P. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na odstępstwo od przepisów § 13 i § 60 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1995 r. nr 10, poz. 46 z późn. zm.). I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, II. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Prezydent [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r., wydanym na podstawie art. 9 ust. 2 Prawa budowlanego, odmówił zgody na odstępstwo od przepisów § 13 i § 60 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. nr 15, poz. 140 z późn. zm.). Jak wynika z uzasadnienia powyższego postanowienia, z wnioskiem o wyrażenie zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych wystąpił inwestor. Minister Infrastruktury pismem z dnia 06.11.2002 r. upoważnił właściwy organ do udzielenia zgody na odstępstwo. Jednak W. P., członek Spółdzielni Budowlano Mieszkaniowej P. w W., któremu przysługuje własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. [...], nie wyraził zgody na zacienienie swojego lokalu ponad dopuszczalne wielkości ustalone w przepisach. Zarząd w/w Spółdzielni w porozumieniu zawartym w dniu 08.10.2002 r. z inwestorem wyraził zgodę na zacienienie sześciu lokali budynku przy ul. [...], spowodowane planowaną realizacją budynku na posesji przy ul. [...]. Zdaniem organu w tym przypadku, zgoda Spółdzielni nie może zastąpić zgody zainteresowanych członków Spółdzielni, mających własnościowe prawo do lokali mieszkalnych, których "własny, zindywidualizowany i skonkretyzowany interes" ma być naruszony. Na końcu omawianego postanowienia zawarto pouczenie, iż nie służy na nie zażalenie, strona może zaskarżyć je w odwołaniu od decyzji kończącej sprawę. Zgodnie z powyższym pouczeniem, inwestor – "S." Sp. z o.o. zażalenie na postanowienie odmawiające zgodę na odstępstwo, zawarł w odwołaniu od decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. odmawiającej zatwierdzenia –projektu budowlanego i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w W. Wojewoda [...] oddzielnie rozpatrzył odwołanie od w/w decyzji i zażalenie na omawiane postanowienie i postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. uchylił w całości postanowienie Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. oraz wyraził zgodę na odstępstwo od przepisów§ 13 i § 60 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r., polegające na dopuszczeniu lokalizacji nowoprojektowanego budynku mieszkalnego, wielorodzinnego na posesji przy ul. [...] w W. w odległościach mniejszych niż określone w/w rozporządzeniu. Skargę na powyższe postanowienie nr [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli Ł. i W. P., którzy uważają, ze porozumienie zawarte pomiędzy Spółdzielnią i inwestorem, nie może ograniczać ich prawa własności wynikającego z przysługującego im prawa własnościowego do lokalu mieszkalnego. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda [...] podtrzymuje stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu i wnosi o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez w/w Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.). Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), dalej zwanej Prawem o postępowaniu, Sąd rozstrzygając w granicach danej spraw, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jeżeli zaskarżony akt jest dotknięty wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 kpa, to stosownie do art. 119 pkt 1 Prawa o postępowaniu, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym. W ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie jest dotknięte wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, gdyż zostało wydane bez podstawy prawnej. Zgodnie z zasadą przyjętą w art. 141 § 1 kpa, na postanowienie służy zażalenie tylko wtedy, gdy przepisy prawa tak stanowią. Jak wynika z brzmienia przepisu art. 9 Prawa budowlanego, na postanowienie wydane w sprawie udzielenia bądź odmowy zgody na odstępstwo, nie przysługuje zażalenie, ponieważ brak jest przepisu pozytywnego, dopuszczającego możliwość wniesienia zażalenia. Tym samym niedopuszczalne jest rozpatrzenie takiego zażalenia i wydanie postanowienia przez organ drugiej instancji z wyjątkiem postanowienia wydanego na podstawie art. 134 w związku z art. 144 kpa. Jeżeli przepisy nie przewidują prawa wniesienia zażalenia na postanowienie, to "zażalenie" takie, może być jedynie zawarte w odwołaniu od decyzji kończącej daną sprawę w pierwszej instancji (J. Siegeń. Prawo budowlane Komentarz, 4 wydanie C.H.Beck, Warszawa, 2003, s. 144). Takie pouczenie zostało zawarte w postanowieniu pierwszej instancji, do czego zastosował się inwestor składający odwołanie od decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r., w którym zawarł również "zażalenie" na postanowienie z dnia [...] grudnia 2002 r. Ponieważ zaskarżone postanowienie zostało wydane bez podstawy prawnej a tym samym z rażącym naruszeniem art. 9 Prawa budowlanego w związku z art. 141 § 1 kpa, Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 119 pkt 1 Prawa o postępowaniu, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło