IV SA 4863/02

WyrokWSA w Warszawie2004-05-11

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Krystyna Borkowska, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozbiórka budynku gospodarczego i wiaty może zostać orzeczona na podstawie art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r., jeśli roboty budowlane dotyczyły remontu obiektu zgłoszonego organowi, a jedynie część prac wykraczała poza zakres zgłoszenia lub dotyczyła innego obiektu?
Ratio decidendi
Rozbiórka obiektu budowlanego wybudowanego bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, o której mowa w art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r., może dotyczyć jedynie tych części obiektów, które powstały w wyniku robót budowlanych wykonanych w 1998 r. bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia. Jeśli roboty dotyczyły remontu obiektu zgłoszonego organowi, a organ nie wniósł sprzeciwu, inwestor mógł przystąpić do prac określonych w zgłoszeniu, a ich wykonanie nie stanowi samowoli budowlanej. W przypadku robót wykraczających poza zgłoszenie lub dotyczących innego obiektu, organ nadzoru budowlanego powinien poczynić dokładne ustalenia co do ich zakresu i wymogów formalnych. W przeciwnym razie decyzja wydana na podstawie art. 48 Prawa budowlanego jest wadliwa.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę murowanego budynku gospodarczego i przylegającej wiaty, wybudowanych w latach 1958-1962, ze względu na wykonanie w 1998 r. robót budowlanych przekraczających zakres zgłoszenia remontu. Skarżący K. S. i K. K. domagali się uchylenia decyzji, argumentując, że roboty ograniczyły się do remontu i naprawy, o czym sygnalizowano w zgłoszeniu.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących kwotę po 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędziowie NSA (del.) Krystyna Borkowska (spr.), As. WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Aldona Kieler-Kowalska, po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. S. i K. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].10.2002 r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki budynku gospodarczego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących K. S. i K. K. kwotę po 10 zł (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał K. K. i K. S., rozbiórkę "murowanego budynku gospodarczego i przylegającej do tego budynku wiaty", położonych na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w W. – w ostrej granicy. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 48 – Prawa budowlanego z 1994 r. W uzasadnieniu w/w decyzji podał, że budynek gospodarczy oraz przylegająca do niego wiata wybudowane zostały w latach 1958-1962, bez pozwolenia na budowę. W 1998 r. wykonane zostały w budynku gospodarczym "roboty budowlane polegające na wzmocnieniu fundamentów pod jego częścią, rozebraniu ścian zewnętrznych i postawieniu drugich ścian o grubości 24cm a także wybudowaniu dachu o konstrukcji drewnianej ze spadkiem w trzech kierunkach (...)". W "budynku wiaty do istniejących fundamentów dobudowano ścianę zachodnią i południową oraz wykonano zadaszenie". W trakcie prowadzonego postępowania inwestor przedstawił pismo z dnia [...].06.1998 r. i z dnia [...].07.1998 r. – zatytułowane jako zgłoszenie, które złożył w Urzędzie Gminy W. Z pisma w/w Urzędu Gminy wynika jednakże, iż brak jest jakichkolwiek akt w niniejszej sprawie. Nawet gdyby przyjąć, ze istotnie takie zgłoszenie zostało dokonane to należy podkreślić, że wykonane roboty znacznie przekraczają jego zakres. W konsekwencji wybudowane zostały dwa nowe obiekty. W tej sytuacji należało orzec ich rozbiórkę. W złożonym od w/w decyzji odwołaniu K. S. i K. K., domagając się jej uchylenia, podniosły, że remont ograniczył się wyłącznie do wymiany zbutwiałych ścian i naprawy dachu, o czym sygnalizowano w zgłoszeniu. Brak było podstaw do orzekania rozbiórki całego obiektu. Decyzją z dnia [...] października 2002 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu w/w odwołania, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Zakres robót wykonanych przekraczał zakres robót podanych w zgłoszeniu. Ponadto zgłoszenie dotyczyło robót remontowych przy budynku gospodarczym i nie obejmowało remontu wiaty. Na powyższą decyzję ze skargą do Naczelnego Sądu Administracyjnego wystąpiły K. S. i K. K. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji podniosły zarzuty zawarte w uprzednio wniesionym odwołaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Naczelnymi zasadami postępowania administracyjnego są określone w art. 6 i art. 7 kpa – zasada prawomocności oraz dochodzenia prawdy obiektywnej. Nakładają one na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy tak pod względem faktycznym, jak i prawnym w celu ustalenia rzeczywistego stanu. W myśl art. 77 § 1 kpa organy administracji państwowej zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzeć materiał dowodowy. W niniejszej sprawie przedstawione wyżej wymogi nie zostały spełnione. Wskazany jako podstawa prawna rozstrzygnięcia art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r., nakazuje orzeczenie rozbiórki obiektu budowlanego (...) wybudowanego bez pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. W niniejszej sprawie poza sporem jest, że inwestor zamierzał przeprowadzić remont budynku gospodarczego. Również nie budzi wątpliwości okoliczność, iż w/w zamianie powiadomił pismem z dnia [...].06.1998 r. nazwanym "zgłoszeniem" Urząd Gminy w B. Prezentata na odpisie w/w pisma a także kolejne pismo inwestora z dnia [...].07.1998 r. zdają się wskazywać, że W. K. dokonał zgłoszenia remontu, który zamierzał przeprowadzić i określił jego zakres. Z akt sprawy nie wynika aby organ skorzystał w niniejszej sprawie z przysługującego mu uprawnienia do zgłoszenia sprzeciwu. W tej sytuacji, po upływie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, inwestor mógł przystąpić do wykonania robót budowlanych określonych w zgłoszeniu. W niniejszej sprawie mógł on zatem przystąpić do "częściowej wymiany zbutwiałych ścian (...) oraz naprawy i modernizacji przeciekającego dachu". Zgłoszenie przez inwestora i nie wniesienie przez właściwy organ sprzeciwu, ma ten skutek, że nie można uznać wykonania określonych w zgłoszeniu robót za samowolę budowlaną, o której mowa w art. 48 – Prawa budowlanego. W tej sytuacji zastosowanie mogą mieć wyłącznie przepisy art. 50 i art. 51 - Prawa budowlanego. Odnośnie robót budowlanych dotyczących wiaty a także tych nie określonych w zgłoszeniu organ nadzoru budowlanego winien poczynić dokładne ustalenia co do ich zakresu, a także czy wymagały one pozwolenia na budowę ewentualnie zgłoszenia. Podnieść bowiem należy, że zarówno budynek gospodarczy, jak i wiata wybudowane zostały – co jest bezsporne – w latach 1958-1962, wobec czego stosownie do brzmienia art. 49 – Prawa budowlanego nie można nakazać ich rozbiórki na podstawie art. 48 w/w ustawy. Ewentualna rozbiórka orzeczona na podstawie art. 48 cyt. ustawy może dotyczyć tylko tych części w/w obiektów, które powstały w wyniku wykonanych w 1998 r. robót budowlanych i to bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Skoro więc niniejsza sprawa nie została we wskazanym wyżej zakresie wyjaśniona należy uznać, iż zaskarżona decyzja a także poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Ponieważ naruszenie to ma istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie może się ostać i na podstawie art. 145 § 1 pkt c i art. 200 - ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło