IV SA 5043/02
WyrokWSA w Warszawie2004-05-13
Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Bogusław Moraczewski, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego, ze względu na jego zły stan techniczny i naruszenie przepisów ochrony środowiska (eternit), jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego jest zgodna z prawem. Budynek ten znajduje się w złym stanie technicznym, zagrażającym życiu, zdrowiu i mieniu, a jego dach pokryty jest eternitem, co narusza przepisy ochrony środowiska. Ponadto, sposób odprowadzania wód opadowych z dachu jest wadliwy i osłabia fundamenty budynku. W związku z tym, legalizacja samowoli budowlanej nie była możliwa, a nakaz rozbiórki był zasadny na podstawie przepisów Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Skarżący S. B. i T. B. zaskarżyli decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i nakazał rozbiórkę, wskazując na zły stan techniczny budynku (popękane ściany, groźba zawalenia) oraz naruszenie przepisów ochrony środowiska (dach pokryty eternitem, odprowadzanie wód opadowych na działkę sąsiednią). Skarżący zarzucili naruszenie procedury sporządzenia protokołu oględzin, niezgodność decyzji z aktami oraz kwestionowali stan techniczny budynku i sposób odprowadzania wód.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek, Sędziowie NSA Bogusław Moraczewski (spr.), As. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Anna Kuklińska, po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. B. i T. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2002 r. nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki budynku gospodarczego oddala skargę
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] października 2002 r., po rozpatrzeniu odwołania S. B., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa:
uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. nr [...] z dnia [...] lutego 2000 r. nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczego bez określenia kto ma ten obowiązek wykonać
i nakazał S. B. rozbiórkę budynku gospodarczego o wym. 15,10m na 5,50m i wysokości ok. 3,00m zrealizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce położonej przy ul. [...] w R. gm. N..
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że samowolnie wybudowany budynek gospodarczy nie może być zalegalizowany, ponieważ podlega rozbiórce na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. ze względu na stan techniczny zagrażający życiu i zdrowiu ludzi oraz środowisku. Ściany tego budynku, wykonane z pustaka żużlowego i gazobetonu, są popękane i wybrzuszone, co grozi zawaleniem obiektu. Dach budynku został pokryty eternitem, a wody opadowe z tego dachu są odprowadzane na teren sąsiedniej działki. Ponieważ organ I instancji nie określił, kto ma wykonać obowiązek rozbiórki tego obiektu, konieczna była korekta jego decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 2000 r.
Wymienioną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego S. B. i T. B. zaskarżyli do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie. Zarzucili, że protokół oględzin z dnia [...].02.2000 r. został sporządzony "z naruszeniem procedury" oraz że zaskarżona decyzja "niezgodna jest z w (f) aktami". Woda spływa na teren ich własnej działki, bo budynek oddalony jest od granicy – "od południa jest 80cm". Wichura zerwała dach w dniu [...] stycznia 2000 r. więc część dachu została położona w dniu [...] lutego . W latach siedemdziesiątych dopuszczone było stosowanie w budownictwie azbestu, eternitu i pustaków. Przedmiotowy budynek jest potrzebny rodzicom, którzy mają "wpisaną służebność".
W piśmie z dnia [...].11.2002 r. S. B. dodatkowo zarzucił, że inspektor nadzoru budowlanego nie przeczytał mu protokołu oględzin, "wymagał podpisu" i że podpisał ten protokół "nie świadomie" (k.6).
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Na rozprawie w dniu 13 maja 2004 r. obaj skarżący oświadczyli, że przedmiotowy budynek usytuowany jest 0,5m od granicy z działką sąsiada R. i w związku z tym wody opadowe spływają na ich teren. Według nich zdjęcia dokumentujące stan techniczny budynku "są fałszywe, a budynek jest w dobrym stanie technicznym". S. B. przyznał, że zaraz po wichurze z dnia [...] stycznia 2000 r. przystąpił do naprawy dachu i że użył do tego eternitu falistego oraz że "sąsiad niszczy nasz budynek, podkopując go ...". Natomiast sąsiad skarżących P. R. oświadczył, że obecnie dach budynku jest "w całości pokryty azbestem".
W związku z reformą sądownictwa administracyjnego niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który zważył co następuje:
Skarga S. B. i T. B. nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa, a tylko w takim zakresie jest dopuszczalna ich sądowa kontrola. Na rozprawie w dniu 13 maja 2004 r. skarżący S. B. przyznał, że "zaraz po wichurze – tej z [...] stycznia 2000 r. przystąpił do naprawy dachu", który pokrył eternitem falistym. Prawidłowo więc organ odwoławczy uznał, że skarżący naruszył wymogi ochrony środowiska przez wykorzystanie płyt zawierających azbest. W świetle § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 14 sierpnia 1998 r. w sprawie sposobów bezpiecznego użytkowania oraz warunków usuwania wyrobów zawierających azbest (Dz. U. z 1998 r., nr 138, poz. 895) ponowne wykorzystanie eternitu było niedopuszczalne. Nie ma przy tym znaczenia, że wcześniej płyty takie były powszechnie stosowane w budownictwie.
Podstawowe znaczenie w niniejszej sprawie ma stan techniczny samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. Z protokołu kontroli obiektu, przeprowadzonej w dniu [...].02.2002 r. wynika m.in., że "wschodnia ściana budynku jest w znacznej części popękana i wybrzuszona i zagraża bezpieczeństwu mienia i życia". Ustalenie to potwierdzają fotografie obiektu. Brak więc podstaw do przyjęcia za prawdziwe twierdzeń skarżących, że "zdjęcia są sfałszowane, a budynek jest w dobrym stanie technicznym". Podzielić wiec należy pogląd organu odwoławczego, że przedmiotowy budynek jest w złym stanie technicznym, który grozi jego zawaleniem i że przez to obiekt ten zagraża życiu i zdrowiu ludzi oraz mieniu. Poważnym zagrożeniem dla ludzi i środowiska jest również pokrycie dachu płytami zawierającymi azbest. Nadto wadliwa jest sama konstrukcja dachu, co wyraźnie widać na fotografiach obiektu. Spływ wody z dachu bezpośrednio na teren działki osłabia fundament budynku i w tym m.in. należy upatrywać przyczyn bardzo złego stanu technicznego ściany wschodniej. Przepisy rozporządzenia z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, zakazują odprowadzania wód opadowych z dachu od strony granicy na teren sąsiedniej działki. Jeżeli w niniejszym przypadku wody z dachu spływają w odległości ok. 50cm od granicy, to i tak muszą rozlewać się na sąsiednią działkę, przenosząc drobiny eternitu zawierającego azbest.
Brak więc było podstaw do legalizacji stwierdzonej samowoli budowlanej i zasadnie nakazano rozbiórkę budynku gospodarczego na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Obowiązkiem właściciela bądź użytkownika obiektu budowlanego jest dbałość o jego należyty stan techniczny i tylko budynek w odpowiednim stanie technicznym wybudowany bez pozwolenia na budowę może zostać zalegalizowany.
Z tych też względów na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270) należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło