IV SA 5060/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), , Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Asesor WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Edyta Kuczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 marca 2005 r. sprawy ze skargi R. i S. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2003 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących R. i S. W. kwotę 10 zł (dziesięciu złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 7/IV SA 5060/03 UZASADNIENIE Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2003r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i art. 158 kpa stwierdził nieważność decyzji Burmistrza Miasta W. z dnia [...] grudnia 2000r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej S. i R. W. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalno – wczasowego z częścią gastronomiczną na działkach nr [...] i [...] w J. przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ podał, iż kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja obarczona jest wadą rażącego naruszenie przepisu § 12 ust 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, gdyż w zatwierdzonym nią projekcie budowlanym projektowany obiekt usytuowany jest ścianą z otworami okiennymi i drzwiowymi od granicy sąsiedniej działki nr [...] w odległości 1,5 m, co powoduje kolizję z w/w przepisami. Organ wskazał, iż co prawda właściciele sąsiednich działek wyrazili zgodę na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy to jednak w projekcie nie wykazano możliwości zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej. W ocenie organu wydając pozwolenie na budowę nie określono także czy projektowana rozbudowa uwzględnia wszystkie " inne niezbędne przepisy w tym art. 5 ust Prawa budowlanego z 1994r." Niezależnie od powyższego decyzja o pozwoleniu na budowę jest niezgodna z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która dopuszczała przeznaczenie pod zabudowę max 20% powierzchni działki. Z projektu wynika, że pod zabudowę przeznaczono ok. 40% powierzchni działki, czym rażąco naruszono art. 35 ust 1 pkt 1b ustawy Prawo budowlane. Odwołanie od tej decyzji wnieśli R. i S. W. Wskazali, że organ pierwszej instancji przed wydaniem decyzji nie dokonał wizji w terenie, co pozwoliłoby mu na stwierdzenie, że faktyczna odległość ściany z otworami okiennymi od granicy działki sąsiedniej wynosi 3m. Zdaniem skarżących usytuowanie budynku jest także zgodne z § 12 ust 6 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, gdyż na sąsiedniej działce nie ma żadnych zabudowań. Jest to działka leśna, a nie budowlana i do czasu uchwalenie nowego planu zagospodarowania przestrzennego nie ma możliwości jej przekształcenia. Ustosunkowując się do zarzutu przekroczenia dopuszczalnej powierzchni zabudowy skarżący wskazali, iż inwestycją objęte są dwie działki nr [...] i [...], powierzchnię zabudowy organ obliczył natomiast jedynie w stosunku do działki nr [...]. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2003r. po rozpatrzeniu wniesionego odwołania utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu w odniesieniu do postawionych zarzutów, podał, iż zatwierdzona decyzją Burmistrza Miasta W. z dnia [...] grudnia 2000r. dokumentacja projektowa przewiduje usytuowanie projektowanego budynku w odległości 2,5m od granicy sąsiedniej działki co stanowi rażące naruszenie § 12 ust 4 cytowanego rozporządzenia. Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego analiza całości akt sprawy nie daje podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wnieśli R. W. i S. W. wnosząc o jej uchylenie. Skarżący zarzucili obrazę art. 156 § 2 kpa poprzez stwierdzenie nieważności decyzji, która wywołała nieodwracalne skutki prawne, oraz błędną wykładnię art. 156 § 1 oraz § 12 ust 4 i 6 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Poza zarzutami podniesionymi w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, skarżący dodatkowo wyjaśnili, że decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę dotyczy w istocie rozbudowy już istniejącego obiektu, który zlokalizowany jest w odległości 2,5m od granicy działki sąsiedniej. Rozbudowa obiektu nie powoduje przybliżenia obiektu do granicy. Rozbudowany budynek wykonano w okresie gdy obie działki stanowiły jedną nieruchomość i nie obowiązywało jeszcze rozporządzenie w sprawie warunków technicznych z 14 grudnia 1994r. Zdaniem skarżących nie można też mówić o naruszeniu § 12 ust. 6 rozporządzenia, gdyż uzyskali oni pisemną zgodę właścicieli sąsiednich działek na przybliżenie projektowanej części budynku do granicy. Organ nie wykazał też, dlaczego nastąpiło rażące naruszenie prawa. Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej, jako wyjątek od zasady stabilności decyzji administracyjnej wyrażonej w art. 16 kpa, nakłada na organ obowiązek wykazania, że nastąpiło naruszenie prawa i że ma ono charakter rażący. Takiego uzasadnienia w skarżącej decyzji brak. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja wydana została w postępowaniu nieważnościowym, które ma charakter nadzwyczajny, zmierzający do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji dotkniętej wadą nieważności. Jest to samodzielne postępowanie, w którym organ ma obowiązek dokonania wnikliwej oceny kontrolowanej decyzji w aspekcie przesłanek nieważnościowych, wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Stwierdzenie nieważności decyzji jest odstępstwem od wyrażonej w art. 16 kpa zasady trwałości decyzji administracyjnych, w związku z czym obowiązkiem organu stwierdzającego nieważność orzeczenia jest przede wszystkim wykazanie, iż naruszony został określony przepis prawa, a także że naruszenie to ma charakter rażący. Istotne jest także przypomnienie, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz doktryną, ani ewentualna oczywistość naruszenia prawa, ani nawet charakter naruszonych przepisów nie jest wystarczający do uznania, że miało miejsce rażące naruszenie prawa. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu prawa, przez proste ich zestawienie ze sobą, w wyniku czego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowana z punktu widzenia wymagań praworządności. Uznanie, że naruszenie prawa ma charakter rażący wymaga szczegółowego uzasadnienie przez organ takiej decyzji. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, że zarówno organ pierwszej instancji, jak i drugiej instancji nie wykazały, iż kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja Burmistrza Miasta W. z dnia [...] grudnia 2000r. narusza prawo, a tym bardziej, że naruszenie to ma rażący charakter. Stwierdzając nieważność udzielonego pozwolenia na budowę organy nadzoru przyjęły, że naruszyło ono w sposób rażący § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, ponieważ z zatwierdzonego decyzją projektu zagospodarowania terenu wynika, że inwestycja ma być realizowana w odległości 2,5 m od granicy sąsiedniej działki. Dokonując takiej oceny organy całkowicie pominęły treść pozostającej w obrocie prawnym decyzji z dnia [...] września 1999r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, co jest o tyle istotne, że w decyzji tej zawarto postanowienia odnoszące się do lokalizacji przedmiotowej inwestycji, dopuszczając lokalizację nowoprojektowanej części budynku w odległości nie mniejszej niż 1,5m od granicy, bądź bezpośrednio w granicy działki inwestora, gdy na takie usytuowanie wyraził zgodę właściciel sąsiedniej nieruchomości. Zgoda taka została udzielona i znajduje się w aktach sprawy. Lokalizacja taka jest zgodna z § 12 ust 6 cytowanego rozporządzenia, który dopuszcza zbliżenie budynku do granicy działki na odległość nie mniejszą niż 1,5m, bądź usytuowania budynku bezpośrednio w granicy działki, jeżeli nie utrudni to prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej. Inwestorzy występując o pozwolenie na rozbudowę przedmiotowego domu przedłożyli projekt zagospodarowania działki, który nie uwzględnił prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej, co prawidłowo ustalił organ pierwszej instancji, jednakże pominął całkowicie okoliczność, iż działka ta nie była działką budowlaną i nadal nie ma takiego charakteru. Odnosząc się do zarzutu braku przeprowadzenie wizji wskazać należy, iż postępowanie nieważnościowe dotyczy wyłącznie oceny decyzji kontrolowanej pod kątem wystąpienia przesłanek z art. 156 § 1 kpa. W świetle powyższych ustaleń stwierdzić należy, iż organy z naruszeniem art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa dokonały oceny treści przedmiotowej decyzji. Została ona przeprowadzona w sposób powierzchowny i dowolny. Z naruszeniem tych przepisów organy obu instancji nie uwzględniły wszystkich dowodów zebranych w sprawie, w tym wyżej wskazanych, które miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Mając na uwadze powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c oraz art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.