IV SA 5081/02
WyrokWSA w Warszawie2004-11-19
Skład orzekający: Tadeusz Cysek, Krystyna Napiórkowska, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie, które nie brało udziału w postępowaniu administracyjnym, ma legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, jeśli jego statut przewiduje współuczestnictwo w podejmowaniu decyzji administracyjnych dotyczących handlu na szczeblu dzielnicy?Ratio decidendi
Skarga podlega oddaleniu, ponieważ skarżące Stowarzyszenie nie posiadało legitymacji procesowej do jej wniesienia. Sąd uznał, że statutowe cele Stowarzyszenia, w tym "współuczestnictwo w podejmowaniu decyzji administracyjnych dotyczących handlu na szczeblu dzielnicy", nie obejmują udziału w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji budowlanej, nawet jeśli dotyczy ona obiektu handlowego. Postępowanie to dotyczy oceny dopuszczalności realizacji inwestycji, a nie organizacji handlu na szczeblu dzielnicy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Stowarzyszenia "[...]“ na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która uchyliła decyzję Burmistrza Gminy W. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji na działce przy ul. [...]. Burmistrz pierwotnie ustalił warunki zabudowy, następnie wznowił postępowanie z powodu nieuczestniczenia współużytkownika wieczystego, uchylił własną decyzję i zawiesił postępowanie. SKO uchyliło decyzję Burmistrza, uznając ją za wadliwą i bezpodstawnie uchyloną, a także błędnie zawieszoną. Stowarzyszenie wniosło skargę, podnosząc zarzuty dotyczące traktowania organizacji społecznych, oceny oddziaływania na środowisko oraz podstaw do zawieszenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Stowarzyszenia "[...]“.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Cysek Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska asesor WSA Tomasz Wykowski ( spr.) Protokolant Anna Nader po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2004r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia " [...]“ w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2002r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2002 r., znak [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W.:
uchyliło w całości decyzję Burmistrza Gminy W. z dnia [...] sierpnia 2002 r. Nr [...] - uchylającą własną decyzję ostateczną z dnia [...] czerwca 2001 r., Nr [...], w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji przewidzianej na działce ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...], położonej w W., przy ul. [...] róg ul. [...] i zawieszającą postępowanie w sprawie,
odmówiło uchylenia decyzji ostatecznej Burmistrza Gminy W. z dnia [...] czerwca 2001 r., Nr [...].
Zaskarżona decyzja SKO zapadła na skutek rozpatrzenia odwołania od decyzji Burmistrza Gminy W. Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r., wniesionego przez "[...] " Sp. z o.o.
W motywach zaskarżonej decyzji z dnia [...] października 2002 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. Burmistrz Gminy W. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji przewidzianej na działce ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...], położonej w W., przy ul. [...] róg ul. [...]. Decyzję tę wydano na wniosek z dnia 16 maja 2001 r., złożony przez spółkę "[...] " Sp. z o.o. z siedzibą w W..
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2001 r., wydanym w wyniku rozpatrzenia wniosku J. M., Burmistrz Gminy W. wznowił postępowanie w sprawie w związku z faktem, iż J. M. - współużytkownik wieczysty gruntu sąsiadującego z terenem inwestycji - bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] czerwca 2001 r.
W wyniku ponownego przeprowadzenia postępowania Burmistrz Gminy W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 r. 1) uchylił własną decyzję z dnia [...] czerwca 2001 r., ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, 2) jednocześnie zawiesił postępowanie "do czasu doprowadzenia zgodności sposobu zagospodarowania terenu inwestycji z opracowywanym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego rejonu ulicy [...] j lub uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ, tj. zmiany warunków decyzji Nr [...] z dnia [...] marca 1999 r. określonych w dziale IVpkt 3 w/w decyzji, przez Zarząd Gminy W.. ". W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż po wznowienia postępowaniu dopuścił do udziału w nim na prawach strony: Stowarzyszenie "[...] ", Stowarzyszenie Kupców [...], Komitet [...], Społeczny [...], Stowarzyszenie [...] i Mieszkańców [...], Samorząd Mieszkańców [...] oraz [...] Rzeczypospolitej Polskiej Zarządu Regionu [...]. Podmioty te spełniają bowiem przesłanki określone w art.31 k.p.a. Za strony postępowania organ uznał także właścicieli sąsiednich nieruchomości, którzy swoje prawa wykazali złożonymi aktami notarialnymi. Motywując uchylenie decyzji z dnia [...] czerwca 2001 r. organ wskazał, iż jest ona wadliwa albowiem wnioskowany sposób zagospodarowania terenu nie został uzgodniony z projektantem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nie dopełniono tym samym obowiązku dokonania takiego uzgodnienia, wynikającego z decyzji Prezydenta W. z dnia [...] marca 1999 r. Nr [...], ustanawiającej użytkowanie wieczyste na nieruchomości stanowiącej teren inwestycji. Decyzja ta jest wiążąca dla organu wydającego decyzję o warunkach zabudowy w Gminie W.. W uzasadnieniu podniesiono jednocześnie, iż "w obecnym stanie prawnym planów zagospodarowania przestrzennego w W." wnioskodawcy nie można odmówić wydania decyzji ustalającej warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Organ uznał jednakże, iż zachodzi konieczność zawieszenia postępowania do czasu uzgodnienia sposobu zagospodarowania działki z ustaleniami projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu, co powinno dać przesłanki do podjęcia prawidłowej decyzji we wnioskowanej sprawie lub zmiany warunków określonych w dziale IV pkt 3 decyzji Nr [...]z dnia [...] marca 1999 r. przez Zarząd Gminy W..
W wyniku rozpatrzenia odwołania od decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] sierpnia 2002 r. SKO stwierdziło, iż z uwagi na jej istotne uchybienia decyzja ta nie może pozostać w obrocie prawnym.
Motywując swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził na wstępie, iż niewątpliwie w niniejszej sprawie zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania, wymieniona w art.l45§l pkt 4 k.p.a. Bezpodstawnie jednakże Burmistrz Gminy W. uchylił swoją decyzję z dnia [...] czerwca 2001 r. Uchylenie to było sprzeczne z art.l46§2 k.p.a., zgodnie z którym nie uchyla się decyzji, której dotyczy wznowienie postępowania, jeżeli w wyniku tego wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W ocenie SKO w wyniku wznowienia postępowania w niniejszej sprawie mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, tj. ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla planowanej inwestycji zgodnie z wnioskiem inwestora z dnia 16 maja 2001 r. Powyższe wynika z faktu, iż planowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego W., zatwierdzonego Uchwalą Rady W. Nr [...] z dnia [...] września 1992 r. (Dziennik Urzędowy Województwa [...] Nr [...], poz. [...]). W świetle tych postanowień teren inwestycji położony jest w obszarze o funkcji mieszkaniowo-usługowej, oznaczonym symbolem [...]. Bez znaczenia dla oceny tego zagadnienia pozostaje natomiast przeznaczenie terenu inwestycji według postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, znajdującego się w fazie projektu.
W ocenie organu odwoławczego organ I instancji nie miał także podstaw - w świetle art. 151 §2 pkt 2 k.p.a. - do zawieszenia postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Z przepisu tego wynika bowiem, iż uchylenie decyzji z dnia [...] czerwca 2001 r. obligowało organ do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Niezależnie od niedopuszczalności jednoczesnego uchylenia decyzji z dnia [...] czerwca 2001 r. i zawieszenia postępowania, nie zostały także spełnione przesłanki do zawieszenia postępowania, wskazane w art.97§l pkt 4 k.p.a. W sprawie nie wystąpiło bowiem zagadnienie wstępne, wymagające uprzedniego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd. Za zagadnienie takie nie można w szczególności uznać rzekomej konieczności "uzgodnienia sposobu zagospodarowania działki z ustaleniami projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu". Konieczność taka po prostu nie istnieje.
Skargę na powyższą decyzję SKO z dnia [...] października 2002 r. wniosło Stowarzyszenie "[...]".
W skardze podnosi się niekonsekwentne traktowanie przez organ odwoławczy organizacji społecznych, które dopuszczono do udziału w postępowaniu. Z jednej strony SKO potraktowało te podmioty jako strony postępowania, zastrzegając wprawdzie, iż organ I instancji nie wydał wymaganych prawem postanowień o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu. Jednocześnie jednak ustosunkowując się do wniosków zgłoszonych przez organizacje społeczne, organ odwoławczy pominął niektóre z tych podmiotów. Skarżący podniósł ponadto, iż w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie dokonano oceny oddziaływania inwestycji na środowisko pomimo tego, iż planowana inwestycja spełnia warunki określone w §2 pkt 8 lit.m) i n) rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia [...] lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz.U. z 1998 r. Nr 93, poz.589 z późn.zm.). W ocenie skarżącego SKO błędnie przyjęło, iż organ I instancji nie miał podstaw do zawieszenia postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Przesłanki te istniały bowiem zarówno w świetle art.45 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity - Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 z późn.zm.), jaki w świetle art.97§l pkt4 k.p.a. Ponadto wbrew ocenie SKO uchylenie decyzji z dnia [...] czerwca 2001 r. i jednoczesne zawieszenie postępowania nie narusza przepisu art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga podlega oddaleniu albowiem skarżącemu nie przysługiwała legitymacja do jej wniesienia.
Krąg podmiotów legitymowanych do wniesienia skargi na decyzję administracyjną wskazuje art.50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Uprawnionym do wniesienia skargi jest zatem każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym (§1). Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (§2).
Skarżący Stowarzyszenie "[...]y" w W. nie spełnia wskazanych w przywołanym przepisie warunków, od których uzależniona jest możliwość wniesienia skargi przez organizację społeczną. Nie można bowiem uznać, iż wniesienie przez skarżącego skargi na decyzję SKO z dnia [...] października 2002 r. mieści się w zakresie jego statutowej działalności.
Ze znajdującego się w aktach sprawy wyciągu z Krajowego Rejestru Sądowego -rejestru stowarzyszeń wynika, iż skarżący posiada status stowarzyszenia, wpisanego do rejestru w dniu [...] maja 1990 r. W świetle postanowień §5 i §6 statutu skarżącego (Rozdział H. Cele i zadania Stowarzyszenia) celem działalności skarżącego jest ochrona praw zrzeszonych w nim Członków, współdziałanie w zwalczaniu form monopolistycznych, nawiązywanie do dobrych tradycji handlowych oraz dbanie o należyty poziom prowadzonych placówek. Cele te Stowarzyszenie realizuje poprzez: 1. współuczestnictwo w podejmowaniu decyzji administracyjnych dotyczących handlu na szczeblu dzielnicy, 2. reagowanie na występowanie nieprawidłowości w działalności gospodarczej w placówkach prowadzonych przez członków Stowarzyszenia, 3. planowanie ogólnych norm i zasad estetycznego wyglądu ciągów handlowych, 4. inspirowanie działalności okazjonalnej (festyny, kiermasze), 5. organizowanie samopomocy koleżeńskiej, 6. inicjowanie różnych rozwiązań organizacyjnych działalności handlowej, gastronomicznej i usługowej dzielnicy.
W ocenie Sądu żaden ze wskazanych wyżej celów lub zadań nie obejmuje uczestnictwa w postępowaniach w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegających na budowie obiektów handlowych.
Jedną z form działania skarżącego jest występowanie przed organami administracji w różnorodnych kwestiach związanych z funkcjonowaniem handlu w dzielnicy W. Należy przy tym przyjąć, iż działania te mogą polegać zarówno na wpływaniu na odpowiednie władze w celu przyjęcia przez nie rozwiązań prawnych lub organizacyjnych, stwarzających lub poprawiających warunki do prowadzenia działalności handlowej w dzielnicy, jak i na zapisanym w statucie expressis verbis - "współuczestnictwie w podejmowaniu decyzji administracyjnych dotyczących handlu na szczeblu dzielnicy".
Kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie należy przypisać wykładni pojęcia "decyzje administracyjne dotyczące handlu na szczeblu dzielnicy", którego w statucie nie sprecyzowano. Powyższego nie należy utożsamiać z umocowaniem skarżącego do ubiegania się o dopuszczenie do udziału w każdym postępowaniu administracyjnym, które w jakimkolwiek zakresie dotyczy podmiotu prowadzącego działalność handlową lub też obiektu handlowego. W ocenie Sądu warunkiem niezbędnym do wzięcia przez skarżącego udziału w danym postępowaniu administracyjnym jest to aby postępowanie to w bezpośredni sposób dotyczyło kwestii związanych z organizowaniem działalności handlowej w dzielnicy [...].
Warunku tego nie spełnia postępowanie w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, wszczęte na wniosek "[...]" Sp. z o.o. w W.
Przedmiotem tego postępowania nie są bowiem kwestie związane z organizacją handlu na szczeblu dzielnicy (wydana w nim decyzja nie nakłada żadnych praw ani obowiązków na osoby prowadzące działalność handlową w dzielnicy [...]) a jest nim wyłącznie ocena dopuszczalności realizacji inwestycji budowlanej. Inwestycja ta polega wprawdzie na wybudowaniu obiektu handlowego, niemniej w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu rozstrzygano jedynie to, czy planowane zamierzenie inwestycyjne można było zrealizować na wskazanym przez inwestora terenie w zgodności z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) w związku z art.97 ust.l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1271
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło