IV SA 5149/02

WyrokWSA w Warszawie2004-05-28

Skład orzekający: Sędzia NSA Krystyna Borkowska, Asesor WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, odmawiającą uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, mimo podniesionych przez skarżących zarzutów dotyczących braku zgody na dysponowanie nieruchomością, przez którą miała przebiegać inwestycja, oraz nieprzeprowadzenia przez organ odwoławczy wyczerpującego postępowania wyjaśniającego w tym zakresie?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, która stwierdziła naruszenie prawa przy wydawaniu pozwolenia na budowę, ale odmówiła jego uchylenia. Sąd uznał, że organ odwoławczy naruszył przepisy art. 7 i art. 77 § 1 kpa, ponieważ nie przeprowadził wyczerpującego postępowania wyjaśniającego w zakresie zarzutów skarżących dotyczących przebiegu inwestycji przez ich działkę i braku zgody na dysponowanie nieruchomością. Brak ustaleń w tym zakresie stanowił naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący Z.L., H.R. i H.Z. wnieśli skargę na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta stwierdzającą naruszenie prawa przy wydaniu pozwolenia na budowę linii kablowej SN, ale odmawiającą uchylenia tej decyzji. Skarżący zarzucili, że inwestor nie uzyskał ich zgody na dysponowanie nieruchomością, przez którą miała przebiegać linia, a organ nie powiadomił ich o postępowaniu. Sąd uznał, że organ odwoławczy nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego w zakresie tych zarzutów.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody, zasądza od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Borkowska, Asesor WSA Bogusław Cieśla,, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr), Protokolant Małgorzata Kuskowska, po rozpoznaniu w dniu 28.05.2004 sprawy ze skarg Z.L., H.R. i H.Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2002 Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę w trybie wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz Z.L., H.R. i H. Z. kwotę po 10 zł. (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2002 r., wydaną na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania Z.L., H.R. i H.Z. od decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. stwierdzającej, że decyzja o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] czerwca 1997 r. wydana została z naruszeniem prawa, gdyż strony bez własnej winy nie brały udziału w postępowaniu, jednocześnie odmawiająca uchylenia tej decyzji, gdyż w wyniku wznowienia postępowania zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji podał, iż Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 lutego 2002 r. w sprawie IV SA 981/00 uchylił decyzje I i II instancji odmawiające wznowienia postępowania na wniosek Z.L., H.R. i H.Z., którą odmówiono im przymiotu strony w toczącym się postępowaniu. W związku z orzeczeniem Sądu Prezydent Miasta [...] wznowił postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę linii kablowych SN oś. P. – oś. P. w R. i po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego ustalił, iż inwestor – Zakład Energetyczny Okręgu [...] do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę przedłożył wymagane zgody właścicieli działek nr [...] i [...], przez które przebiegać miała linia energetyczna, na dysponowanie terenem oraz projekt budowlany z żądanymi uzgodnieniami. Projektowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego [...], wobec czego w myśl art. 35 Prawa budowlanego nie można było odmówić udzielenia pozwolenia na budowę. Skarżących, jako właścicieli działek sąsiednich, nie uznano za strony w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na budowę, jednakże przebieg inwestycji nie naruszał ich własności, ani w niczym nie utrudniał zagospodarowania ich działek. W związku z powyższymi ustaleniami organ I instancji uznał, iż decyzja z dnia [...] czerwca 1997 r. zezwalająca na budowę wydana została z naruszeniem prawa, jednakże jej nie uchylił uznając, iż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Stanowisko to podzielił w pełni organ II instancji. Skargę na powyższą decyzję złożyli Z.L., H.R. i H.Z. wskazując, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2002 r. narusza przepisy art. 7, art. 8, art. 10 i art. 77 kpa i wnieśli o jej uchylenie. Wskazali, że decyzja z dnia [...] czerwca 1997 r. udzieliła inwestorowi – Zakładowi Energetycznemu pozwolenia na budowę linii kablowej SN, mającej przebiegać przez działki nr [...] i [...], które stanowią ich własność. Inwestor nie uzyskał od nich zgody na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane, a zatem nie powinien uzyskać pozwolenia na budowę. Organ także nie powiadomił ich o toczącym się postępowaniu, a następnie odmówił wznowienia postępowania – odmawiając im przymiotu strony. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 lutego 2002 r. uchylił decyzje obu instancji odmawiającą wznowienia postępowań. Po wyroku Sądu Prezydent [...] nie przeprowadził w sposób właściwy i zgodny z prawem postępowania wznowieniowego. Zdaniem skarżących brak było podstaw do wydania decyzji na podstawie art. 146 § 2 i art. 151 § 2 kpa, w sprawie nie został bowiem zebrany cały materiał dowodowy. We wznowionym postępowaniu nie dano im możliwości wypowiedzenia się, a przedstawione przez nich dowody nie zostały wzięte pod uwagę. Organ wydając skarżoną decyzję nie odniósł się do zarzutów podnoszonych przez nich w odwołaniu, a dotyczących przebiegu linii energetycznej przez działki o nr ewid. [...] i [...], które stanowią ich własność. Fakt przebiegu linii energetycznej przez ich działki jest oczywisty, co potwierdzają dodatkowo kopie map geodezyjnych załączone do skargi. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, iż przebieg trasy kabla energetycznego nie narusza własności skarżących. W pozostałym zakresie podtrzymał swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja podjęta została z naruszeniem przepisów art.7, art. 77 § 1 kpa. Prezydent Miasta [...] po wznowieniu i przeprowadzeniu postępowania odmówił uchylenia dotychczasowej decyzji o pozwoleniu na budowę, stwierdzając jednocześnie, że decyzja ta wydana została z naruszeniem prawa, gdyż strony bez własnej winy nie brały udziału w postępowaniu ale w wyniku wznowionego postępowania zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Organ uznał, iż inwestor składając wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę spełnił wszystkie wymogi określone przez prawo, a w szczególności wylegitymował się prawem do dysponowania gruntem na cele budowlane, bowiem posiadał wymagane zgody właścicieli działek, przez które ma przebiegać projektowana linia energetyczna. W związku z tym, zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, w razie spełnienia wymagań określonych w przepisach prawa budowlanego, nie można odmówić wydania decyzji pozwolenia na budowę. Utrzymując w mocy decyzję I instancji organ odwoławczy całkowicie pominął zarzuty podniesione przez skarżących. W złożonym odwołaniu skarżący wskazali, że linia energetyczna przebiegać ma, zgodnie z przedłożoną dokumentacją projektową, przez działkę nr ewid. [...], której są współwłaścicielami, a oni nie udzielili zgody inwestorowi na zajęcie ich nieruchomości. W związku z tym przyjęcie przez organ, że inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, jest co najmniej przedwczesne, gdyż organ nie przeprowadził w tym zakresie żadnego postępowania wyjaśniającego, co było jego obowiązkiem w związku z podniesionym zarzutem. Rozpatrując złożone odwołanie, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności wyrażoną w art. 15 kpa, organ odwoławczy powinien ponownie przeprowadzić postępowanie wyjaśniające i wydać rozstrzygniecie. Celem bowiem postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej, a nie weryfikacja wydanej przez organ I instancji decyzji. Zarzuty podniesione przez skarżących są istotne i wymagały jasnego stanowiska ze strony organu. Organ odwoławczy nie tylko nie ustosunkował się do zarzutu przebiegu projektowanej linii energetycznej przez działkę nr [...], stanowiącą własność skarżących, ale także nie dokonał żadnych ustaleń mających na celu ewentualne wykazanie jego bezzasadności. Wskazać w tym miejscu należy, iż to na organie, a nie na stronie postępowania, spoczywa obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego zgodnie z art. 77 § 1 kpa. Dodatkowo podnieść należy, iż w aktach sprawy znajduje się załączona do dokumentacji projektowej mapa lokalizacji (przebiegu) projektowanego kabla energetycznego aktualna na dzień 16.09.1996 r., która jednak jest tak nieczytelna, że nie można w sposób rozstrzygający przesadzić, czy linia energetyczna przebiega przez działkę nr ewid. [...]. Reasumując uznać należy, iż brak podjęcia przez organ czynności zmierzających do należytego wyjaśnienia sprawy, stanowiło naruszenie przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzeczono, jak w sentencji. Orzeczenie w pkt 2 i 3 sentencji wyroku znajduje swoje umocowanie w art. 152 i art. 200 przywołanej wyżej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło