IV SA 5156/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Asesor WSA Bogusław Cieśla, (spr), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Anna Kuklińska, po rozpoznaniu w dniu 02.06.2004 sprawy ze skarg J.F. i K.M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2002 Nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oddala skargi Decyzją z [...] stycznia 1990 r. Burmistrz Gminy [...] udzielił J. i J. małżonkom Ś. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego z obiektem towarzyszącym przeznaczonym na usługi medyczne ( basen i oranżeria ) na terenie nieruchomości położonej w W. przy ulicy [...] . Po wydaniu tej decyzji toczyło się postępowanie administracyjne, w toku którego decyzja pozwalająca na budowę była uchylana i zmieniana .Ten sam organ na wniosek T.S. właściciela sąsiedniej nieruchomości postanowieniem z dnia [...] stycznia 1991 r. wstrzymał prowadzone przez inwestorów roboty budowlane . Mimo to małżonkowie Ś. kontynuowali realizację budowy. W kolejnych latach organy nadzoru budowlanego prowadziły postępowanie i wydano w toku instancji szereg rozstrzygnięć administracyjnych . Decyzją z dnia [...] grudnia 1995 r. Burmistrz [...] na podstawie art. 48 prawa budowlanego z 1994 r. nakazał rozbiórkę samowolnie budowanego obiektu o nieznanym przeznaczeniu o konstrukcji murowo- żelbetowo-stalowej . Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję nakazującą rozbiórkę wnieśli inwestorzy- małżonkowie Ś. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 7 sierpnia 1998 r. wydanym w sprawie IV S A 1575 /96 uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę. Jednocześnie stwierdził że, realizacja przedmiotowego obiektu jest niezgodna z projektem budowlanym co do wielkości i posadowienia na działce . Decyzja będąca przedmiotem kontroli Sądu była wydana w oparciu o art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w zw. z art. 103 ust. 2 w jego brzmieniu sprzed nowelizacji art. 103 dokonanej ustawą z dnia 5 lipca 1996 r. ( Dz. U. 100 , poz. 465 ). W sprawie ewidentnym było , że roboty zostały rozpoczęte przed 1 stycznia 1995 r. Dlatego Sąd uznał , że należało zastosować przepisy ustawy z 24 października 1974 r. bowiem Trybunał Konstytucyjny w uchwale z dnia 31 stycznia 1996 r. zakwestionował zgodność z konstytucją przepisu art. 103 ust 2 prawa budowlanego z 1994 r. Nadto Sąd stwierdził , że ustalenie faktu samowoli budowlanej nie przesądza o konieczności zastosowania art. 37 prawa budowlanego z 1974 r. Do wydania nakazu rozbiórki na tej podstawie konieczne jest również ustalenie ,że realizacja obiektu narusza treść obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego , bądź powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia, bądź niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2000 r. na podstawie art. 36 ust 1 pkt 1 i art. 36 ust 2 pkt 3 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane wstrzymał roboty budowlane i określił czynności jakie należy wykonać w celu ewentualnego ich wznowienia . Inwestorzy zostali zobowiązani do dostarczenia w terminie trzech miesięcy: - inwentaryzacji budowlanej powykonawczej robót budowlanych inwestycji o nieznanym przeznaczeniu wykonanej przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia - przedłożenia projektu dokończenia robót doprowadzających realizowany obiekt do stanu zgodnego z prawem Odwołanie od tej decyzji złożyli sąsiedzi inwestorów Z.J., J.F., K.M. Domagali się orzeczenia nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu. Wskazywali na posadowienie budynków w granicy bez ich zgody oraz powoływali się na zagrożenie bezpieczeństwa płynące z wadliwie wykonywanego obiektu. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. Nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy . Organ odwoławczy wskazał , iż organ I instancji prawidłowo zastosował art. 36 prawa budowlanego z 1974 r. co wynikało również z poglądu prawnego wyrażonego przez Naczelny Sąd Administracyjny . Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożyli J.F. i K.M. Skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji i wydania nakazu rozbiórki. Powoływali się na ekspertyzę rzeczoznawcy E.S. z roku 1994 wskazującą na zagrożenie bezpieczeństwa związane z wadliwie wykonanymi elementami konstrukcji budynku . W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził , że decyzja wydana w oparciu o art. 36 prawa budowlanego z 1974 r. ma na celu zbadanie ewentualnej konieczności wdania decyzji z art. 37 tego prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Skarga nie jest zasadna. Zgodnie a art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153 , poz. 1269 ) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem , jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zaskarżona decyzja utrzymała w mocy decyzję organu I instancji wydaną w oparciu o art. 36 Prawa budowlanego z 1974 r. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 sierpnia 1998 r. wypowiedział się w sposób wiążący co do konieczności stosowania w niniejszej sprawie przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Zatem zasadnie organy nadzoru budowlanego zastosowały przepisy właśnie tej ustawy w postępowaniu prowadzonym w ramach nadzoru budowlanego w przedmiocie inwestycji prowadzonej przez małżonków Ś. Stosownie do art. 36 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1994 r. Prawo budowlane właściwy organ administracji wydaje decyzję wstrzymującą roboty budowlane , które prowadzone są bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jak wynika z uzasadnienia w/w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego który kontrolował decyzję nakazującą rozbiórkę budowli jest ona ewidentnie samowolą budowlaną . Organ zasadnie wstrzymał roboty budowlane skoro były wykonywane bez pozwolenia na budowę . Dalsze rozstrzygnięcia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego były już tyko konsekwencją wynikającą z brzmienia ust. 2 art. 36 cytowanej ustawy Prawo budowlane . Na mocy tego przepisu określono obowiązki od których zależy ewentualne wznowienie robót przez inwestora . Przy czym podkreślić należy , że jednym z nich jest przedłożenie projektu dokończenia robót z którego wynikać będzie doprowadzenie realizowanego obiektu do stanu zgodności z prawem . Niespełnienie tych wymogów w określonym przez organ terminie ( chociażby z przyczyn niemożności doprowadzenia obiektu do stanu zgodności z prawem ) skutkować musi zastosowaniem art. 36 ust. 3 Prawa budowlanego z 1974 r. , czyli decyzją nakazującą rozbiórkę . Zarzuty skargi dotyczące konieczności orzeczenia nakazu rozbiórki należy ocenić jako co najmniej przedwczesne . Organ nadzoru budowlanego wydając decyzję w trybie art. 36 nie przesądził sprawy w żadnym zakresie , tak co do możliwości wznowienia robót jak i co do możliwości orzeczenia nakazu rozbiórki. Na okoliczności te wyraźnie wskazał w uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy . W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał ,że zaskarżona decyzja nie narusza prawa dlatego na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) Sąd skargę - jako nieuzasadnioną - oddalił.