IV SA 5230/02

WyrokWSA w Warszawie2004-04-08

Skład orzekający: Maria Rzążewska, Wojciech Mazur, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, umarzając postępowanie odwoławcze z powodu braku legitymacji strony, jest zobowiązany do wszechstronnego zbadania tej kwestii i prawidłowego uzasadnienia swojej decyzji?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, rozpatrując odwołanie podmiotu twierdzącego o naruszeniu jego interesu prawnego, musi najpierw ocenić jego legitymację procesową. Dopiero po stwierdzeniu braku interesu prawnego może umorzyć postępowanie odwoławcze, ale musi to uczynić po wszechstronnym zbadaniu materiału sprawy i z należytym uzasadnieniem, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Brak takiego działania stanowi naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a.
Stan faktyczny
Muzeum P. w W. złożyło skargę na decyzję Wojewody, która umorzyła postępowanie odwoławcze od pozwolenia wodnoprawnego udzielonego przez Starostę. Muzeum zarzuciło, że jego nieruchomości, wpisane do rejestru zabytków i znajdujące się w strefie oddziaływania inwestycji, zostały pominięte. Wojewoda uznał, że Muzeum nie wykazało interesu prawnego ani obowiązku. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i orzekł, że decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Rzążewska Sędziowie WSA Wojciech Mazur /spr./ asesor WSA Wanda Zielińska-Baran Protokolant Sylwia Czenskowska po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi Muzeum P. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2002 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzenie wody 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku w niniejszej sprawie Decyzją z dnia [...] września 2002 r. nr [...] Starosta Powiatu W. na podstawie art. 104 k.p.a. i art. 122 ust. 1 pkt 1 i 8, art. 127 ust. 1, art. 140 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne / Dz.U. Nr 115, poz. 1229 ze zm./ udzielił pozwolenia wodnoprawnego [...] P. w W. na: 1. odwodnienie wykopów budowlanych, do rzędnej [...] m n.p.m., dla potrzeb realizacji przejść magistrali sieci cieplnej "[...]" pod dnem Kanału W. [...] rejonie ul. [...] oraz pod dnem Potoku S. w km [...] w rejonie ul. [...] na terenie gminy W. za pomocą: a. 12 studni depresyjnych w rejonie przejścia magistrali pod Potokiem S., b. 8 studni depresyjnych w rejonie przejścia magistrali pod Kanałem W., 2. odprowadzenie wód z odwodnienia wykopów budowlanych do Kanału W. w rejonie przejścia magistralą cieplną pod Kanałem W. w ilości max. na godz. [...] m3. Decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania Muzeum P. w W. umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu decyzji podano, iż status strony w postępowaniu administracyjnym wynika z przepisów prawa materialnego, nie zaś z uznania danego podmiotu za stronę przez organ I instancji. Muzeum P. w W. nie wykazało w sprawie swojego interesu prawnego ani obowiązku. Skargę od powyższej decyzji złożyło Muzeum P. w W. zarzucając zaskarżonej decyzji zignorowanie faktu, jakim jest pozostawanie terenów będących w wieczystym użytkowaniu skarżącego w strefie oddziaływania inwestycji objętej pozwoleniem wodnoprawnym. Ponadto na planie stanowiącym załącznik nr 2.1 do operatu wodnoprawnego pominięto nieruchomości skarżącego a w szczególności działkę ew. nr [...], która jest wpisana do rejestru zabytków województwa [...], stanowi część Pomnika Historii oraz jest fragmentem [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu i bez wątpienia jest objęta izolinią obniżenia depresyjnego. Podstawę materialną udziału skarżącego w przedmiotowym postępowaniu stanowi art. 125 pkt 3 Prawa wodnego oraz art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury. W uzasadnieniu skargi przedstawiono również, jakie zagrożenia spowoduje planowana inwestycja na poziom wód gruntowych i wegetację roślin na terenie zabytkowego parku. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wniósł o oddalenie skargi podnosząc, iż skarżący w trakcie postępowania nie zgłaszał uwag do planowanej inwestycji, pozytywnie zaopiniował inwestycję [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków a ponadto skarżący w trakcie postępowania przed organami administracji nie przedłożył dowodów załączonych do skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Utrwalone jest w doktrynie i orzecznictwie stanowisko, że w sytuacji, gdy odwołanie wnosi podmiot utrzymujący, że decyzja dotyczy jego interesu prawnego czy obowiązku, organ odwoławczy winien odwołanie rozpoznać i w toku tego postępowania ocenić legitymację wnoszącego odwołanie, i jeśli w toku postępowania odwoławczego stwierdzi brak po stronie wnoszącego odwołanie interesu prawnego czy obowiązku, to winien umorzyć postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Organ II instancji rozpoznając odwołanie w ramach kompetencji przysługujących mu na podstawie art. 138 k.p.a. jest uprawniony do własnej oceny, czy podmiot, który brał udział w postępowaniu pierwszoinstancyjnym ma legitymację wynikającą z treści art. 28 k.p.a. i może dokonać odmiennej oceny w tej mierze niż organ I instancji. Ocena ta powinna być oparta na wnikliwych ustaleniach uwzględniających całokształt materiałów sprawy. W rozpoznanej sprawie z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. organ odwoławczy takich ustaleń nie dokonał. W postępowaniu o wydanie pozwolenia wodnoprawnego stronami poza wnioskodawcą mogą być właściciele - władający nieruchomościami sąsiednimi w stosunku do nieruchomości objętej pozwoleniem jak i władający dalej położonymi nieruchomościami, jeśli wykonywanie pozwolenia mogłoby potencjalnie wpływać na sytuację na ich gruncie. Ze znajdującego się w aktach operatu wodnoprawnego wynika, że była w nim rozważana kwestia wpływu wykonywania pozwolenia wodnoprawnego na teren, którym włada skarżący. Podkreślić należy, że art. 28 k.p.a. wymaga jedynie dla przyznania statusu strony w postępowaniu ustalenia czy dany podmiot ma interes prawny, nie daje natomiast podstaw do uzależnienia przymiotu strony od tego, czy ten interes został naruszony, a tego jak się wydaje organ, który wydał zaskarżoną decyzję nie dostrzegł. Ponadto Organ odwoławczy sporządzając uzasadnienie decyzji musi mieć na uwadze treść art. 107 § 3 k.p.a. a wymogów przewidzianych w tym przepisie nie spełnia stwierdzenie, że skarżący nie wykazał w sprawie interesu prawnego i dlatego nie ma przymiotu strony. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ II instancji " rozpozna odwołanie" w oparciu o całokształt materiałów sprawy i oceni, czy skarżący ma przymiot strony i wyda odpowiednią decyzję a następnie sporządzi uzasadnienie zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a. Stawiane przez skarżącego zarzuty odnośnie oddziaływania odwodnienia na Park i Pałac W. wobec nie stanowczego stwierdzenia w tym zakresie wyrażonego na stronie 9 w pkt 7 operatu wodnoprawnego opracowanego przez Biuro Techniczno - Handlowe [...] Sp. z o.o. w W. wymaga szczegółowej analizy. Dlatego też mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt l c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz.1270/. Na podstawie art. 152 w/w ustawy zaskarżona decyzja nie ulega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku w niniejszej sprawie a na podstawie art. 153 przedstawiona ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wiążą organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Na podstawie art. 97& 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ sprawę rozpoznał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło