IV SA 5234/03

WyrokWSA w Warszawie2004-05-28

Skład orzekający: Barbara Gorczycka-Muszyńska, Tadeusz Cysek, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Rada Gminy, odrzucając zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, naruszyła prawo własności skarżących, mimo że działała w granicach przysługującego jej władztwa planistycznego?
Ratio decidendi
Rada Gminy, odrzucając zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie naruszyła prawa, nawet jeśli naruszyła interes prawny właściciela, o ile działała w granicach przysługującego jej władztwa planistycznego i nie nadużyła tych uprawnień. Prawo własności, choć konstytucyjnie chronione, nie jest prawem absolutnym i może być ograniczane przez ustawy, takie jak ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym, która przyznaje gminom uprawnienia do ustalania przeznaczenia i sposobu zagospodarowania terenu.
Stan faktyczny
Właściciele działek zgłosili zarzuty do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kwestionując m.in. zwiększenie minimalnej powierzchni działek budowlanych, zaprojektowane trasy i szerokości dróg, przeznaczenie terenów oraz zwiększenie powierzchni biologicznie czynnej. Rada Gminy R. odrzuciła te zarzuty, uzasadniając swoje stanowisko m.in. warunkami gruntowymi i potrzebami obsługi komunikacyjnej. Właściciele wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie prawa własności i ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gorczycka-Muszyńska (spr.), Sędziowie NSA Tadeusz Cysek, Asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Dominik Niewirowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2004 r. sprawy ze skargi B. i I. W. na decyzję Rady Gminy R. z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów do projektu miejscowego planu zagospodarowania skargę oddala W dniu [...] lipca 2003 r. I. W. właściciel działek Nr [...], [...], [...] i [...] we wsi G. zgłosił zarzut do projektu Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego wsi N. kwestionując : zwiększenie powierzchni minimalnych działek budowlanych do 150 m2, co zdaniem zarzucającego, spowoduje ograniczenie ilości możliwych do wydzielenia działek budowlanych, a działki o mniejszej powierzchni łatwiej jest sprzedać i uzyskać za nie lepszą cenę, zaprojektowane trasy dróg inne, niż w istniejącym planie który przewidywał tylko jedną ul. [...], projektowane szerokości dróg [...] - zdaniem zgłaszającego zarzut - wydają się mocno przesadzone, przeznaczenie terenów położonych na obszarach oznaczonych symbolami [...] i [...] na budownictwo mieszkaniowe rezydencjonalne, co w konsekwencji uniemożliwi realizację na tych terenach budownictwa szeregowego, które jest najbardziej wydajne powierzchniowo, zwiększenie powierzchni biologicznie czynnej z 40/50 % do 70%, - zmniejszenie powierzchni pod zabudowę do 20 % i ustalenie minimalnej powierzchni pod zabudowę na 25 m - co znacznie pogarsza wykorzystanie działki zaprojektowanie drogi [...] które utrudni racjonalne wykorzystanie zapisu pktu 2 § 12 cz. tekstowej planu, scalenie istniejących działek i wtórny podział na działki budowlane na wniosek i na koszt właścicielki jest niemożliwe ze względu na dużą sieć dróg, znaczną ich szerokość i sprzeczne interesy dużej liczby właścicieli lub ich sukcesorów. Koszt gruntów pod drogi przekroczy znacznie 30% wzrost wartości nieruchomości. Uchwałą Nr [...] z dnia [...] listopada 2003 r. Rada Gminy R. odrzuciła zgłoszony zarzut w całości. W uzasadnieniu tej uchwały Rada wyjaśniła, że ograniczenia w zabudowie terenu w postaci zwiększonego normatywu powierzchniowego działek budowlanych do 1500 m2, luźnej zabudowy i zachowania co najmniej 70 % powierzchni biologicznie czynnej wynika z wysokiego poziomu wód gruntowych 1-2 m p.p.t. oraz zmienności warunków litologicznych wykazanych w opracowaniu ekofizjograficznym sporządzonym dla potrzeb opracowanego projektu planu. Zmniejszenie powierzchni utwardzonej i zabudowanej kosztem biologicznie czynnej części działek ma na celu ułatwienie przejęcia przez grunt wód opadowych, co zapobiegnie okresowemu gromadzeniu się wód zastoiskowych na tych terenach. Temu celowi służyć ma także ekspansywna zabudowa. Rozwiązania komunikacyjne opierają się o dotychczasowy układ dróg, funkcjonujących w terenie i są niezbędne dla prawidłowej obsługi terenów przewidzianych pod zabudowę i zapewniają dostęp do dróg publicznych wszystkim nowoprojektowanym działkom. Droga [...] znajduje się na pograniczu terenów zabudowy mieszkaniowej i terenów zieleni, szpalery drzew zaprojektowane w jej południowej części nie ograniczają rozwoju niekubaturowych usług rekreacji, turystyki, sportu i wypoczynku. Scalanie zaś wąskich działek i wtórny podział umożliwi uzyskanie działek budowlanych o parametrach umożliwiających ich zagospodarowanie. Ustalając w projekcie planu maksymalną wysokość stawki procentowej określającej wzrost wartości nieruchomości - nie przesądzono jak duży będzie wzrost wartości tych nieruchomości po uchwaleniu planu. Wzrost wartości nieruchomości szacują bowiem rzeczoznawcy przy jej sprzedaży. Skargę na tę uchwalę wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego B. i I. W.. W skardze zarzucono, że uchwała została podjęta z naruszeniem konstytucyjnie chronionego prawa własności i ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Zarzuty skargi dotyczą: zmiany normatywu powierzchni działek budowlanych z 1000 m2 do 1500 m2, zwiększenia minimalnej szerokości działek z 16 m do 25 m, zmniejszenia powierzchni pod zabudowę do 20% oraz wyeliminowania na tym terenie budownictwa szeregowego, szerokości dróg [...] i [...] oraz ustalonego przebiegu drogi [...]. Zdaniem skarżących droga [...] mogłaby być przesunięta wyżej, co umożliwiłoby bardziej racjonalne wykorzystanie działek budowlanych i wykonanie na terenach [...] np. części ogrodowej. zaprojektowanie szpalerów drzew przy drogach, które zdaniem skarżących są zbędne zważywszy zwiększenie powierzchni biologicznie czynnej działek budowlanych przylegających do tych dróg, - zwiększenia ekstensywności zabudowy. Zdaniem skarżących problemy związane z gromadzeniem się wód zastoiskowych mogą być rozwiązane np. poprzez odpowiednią meliorację. W odpowiedzi na skargę Gmina R. wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie właściwy w sprawie w związku z reformą sądownictwa administracyjnego zważył, co następuje. Skarga nie może być uwzględniona, ponieważ nie ma podstaw do przyjęcia, że Rada Gminy podjęła zaskarżoną uchwałę z naruszeniem prawa. Uzasadnienie zaskarżonej uchwały zawiera wszechstronną i wyczerpującą argumentację odnoszącą się do wszystkich zastrzeżeń zgłoszonych w zarzucie do projektu zmiany planu zagospodarowania przestrzennego. Zostały należycie uzasadnione zarówno potrzeby obsługi komunikacyjnej jak i sposób wykorzystania terenu na cele budownictwa. Nie mogły zatem odnieść zamierzonego skutku te argumenty skarżących, które stanowią w istocie polemikę ze stanowiskiem Rady Gminy, ale nie wykazują naruszenia prze Radę konkretnego przepisu obowiązującego prawa. Należy bowiem wskazać, że samo wniesienie zarzutu do projektu planu nie oznacza, jeszcze - jak zdaje się tego oczekiwać strona skarżąca - obowiązku jego uwzględnienia. Obowiązek uwzględnienia zarzutu powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia zarzucającego jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego (konkretnej normy prawnej). Obowiązku takiego Rada Gminy nie ma wówczas, gdy naruszony zostaje interes prawny lub uprawnienie wnoszącego zarzut, ale dzieje się to w zgodzie z obowiązującym prawem, w granicach przysługującego gminie z mocy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139 ze zmianami ) tzw. władztwa planistycznego w ramach którego Rada Gminy ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów położonych w obszarze gminy. Wówczas mimo, że zostaje naruszony prawem chroniony interes wnoszącego zarzut wynikający z uprawnień właścicielskich -nie ma obowiązku uwzględnienia zarzutu i w ślad za tym Radzie Gminy nie można skutecznie zarzucić, że zgłoszony zarzut odrzuciła. Rada działa w takiej sytuacji w granicach przysługujących jej uprawnień i jeśli uprawnień tych nie nadużywa, nie naruszając przy tym obowiązującego prawa, to odrzucenie zgłoszonego zarzutu nie może skutkować stwierdzeniem przez Sąd nieważności podjętej uchwały. Co do zarzutu naruszenia prawa własności ustaleniami projektowanego planu to należy wyjaśnić, że prawo to, choć konstytucyjnie chronione nie jest prawem absolutnym i może być ograniczone w drodze ustawy i w trybie określonym ustawą. Taką ustawą w rozpoznawanej sprawie jest pow. ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym, która w art. 4 ust. 1 przyznaje gminie uprawnienia do ustalenia przeznaczenia i sposobu zagospodarowania terenu. Wykonując to uprawienie - gmina działa więc w granicach prawa, o ile nie czyni tego dowolnie i arbitralnie. W sprawie niniejszej - jak wcześniej stwierdzono- nie ma podstaw do uznania, że gmina R. nadużyła przysługujących jej uprawnień planistycznych i dlatego - Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na postawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło