IV SA 549/01

WyrokWSA w Warszawie2004-02-20

Skład orzekający: S NSA Otylia Wierzbicka, Sędzia NSA Tadeusz Cysek, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska - Litwiniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Gminy odrzucająca protest dotyczący przeznaczenia działek rolnych na budowlane, w sytuacji gdy właścicielka kwestionuje to przeznaczenie ze względu na jego niezgodność z prawem własności i charakterem działek, może zostać uznana za prawidłową, czy też powinna zostać stwierdzona jej nieważność?
Ratio decidendi
Uchwała Rady Gminy odrzucająca protest właścicielki działek rolnych, która kwestionuje ich przeznaczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, powinna zostać stwierdzona nieważna w tej części. Sąd uznał, że organ błędnie zakwalifikował środek prawny jako protest zamiast zarzutu, naruszając tym samym art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Niewłaściwe rozpoznanie zarzutu, który dotyczy naruszenia interesu prawnego właściciela, prowadzi do stwierdzenia nieważności uchwały.
Stan faktyczny
Skarżąca M. K. wniosła pismo określone jako protest do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kwestionując przeznaczenie jej działek rolnych na budowlane i wnosząc o zmianę ich przeznaczenia. Rada Gminy P. uchwałą odrzuciła ten środek jako protest. Skarżąca zarzuciła, że działki są nieużytkami i mogłyby być zagospodarowane inaczej, a przyległe tereny są rekreacyjne. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, twierdząc, że pismo skarżącej nie miało charakteru zarzutu, gdyż nie wykazała naruszenia jej interesu prawnego.
Rozstrzygnięcie
1) stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie, w jakim odrzuca protest M. K. dotyczący zapisu w projekcie planu przeznaczenia działek nr [...] i [...] we wsi K. 2) zasądza od Rady Gminy P. na rzecz skarżącej M. K. 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. 3) zaskarżony akt w części dotyczącej odrzucenia protestu M. K. nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym:, , \, Przewodniczący S NSA Otylia Wierzbicka (spr.), Sędziowie NSA Tadeusz Cysek, WSA Małgorzata Małaszewska - Litwiniec, Protokolant Agnieszka Wójcik, po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2004 r. sprawy ze skargi M. K. na uchwałę Rady Gminy P. z dnia [...] stycznia 2001 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego północnej części Gminy P. - wsi K. 1) stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie, w jakim odrzuca protest M. K. dotyczący zapisu w projekcie planu przeznaczenia działek nr [...] i [...] we wsi K. 2) zasądza od Rady Gminy P. na rzecz skarżącej M. K. 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. 3) zaskarżony akt w części dotyczącej odrzucenia protestu M. K. nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Skarżąca M. K. skierowała do Zarządu Gminy P. pismo z dnia 13.10. 1999 r. ( po wyłożeniu projektu planu do publicznego wglądu), które określiła, jako protest do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi K. należącej do Gminy P. W piśmie tym kwestionuje zapisy tego projektu w zakresie przeznaczenia w planie jako rolnych działek [...] i [...] i wnosi o zmianę ich przeznaczenia na budowlane. Rozpoznając powyższy sprzeciw M. K. wobec zapisu planu Rada Gminy P. uznała, że jest to protest i uchwałą Nr [...] z dnia [...] stycznia 2001 r. protest odrzuciła. W skardze na uchwałę zarzuca, że działki od ponad 20 lat są nieużytkami o klasie V i VI ziemi, że nie jest to ziemia nadająca się pod jakiekolwiek uprawy. Mogłaby natomiast być zagospodarowana w inny sposób zamiast leżeć odłogiem. Nadto podnosi, że przyległe tereny do jej działek od dawna są działkami rekreacyjnymi, choć mają ziemię w wyższej klasie. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie wywodząc, że pismo skarżącej nie ma charakteru zarzutu gdyż z jego treści nie wynika by zapisy planu w jakikolwiek sposób naruszały jej interes prawny lub uprawienie, zaś skarga do sądu przysługuje tylko na uchwałę odrzucającą zarzut. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W uprzednio obowiązującym stanie prawnym uregulowanym ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, który ma zastosowanie w sprawie niniejszej przewidziane były dwa odmienne środki zaskarżenia projektu planu po jego wyłożeniu do publicznego wglądu: - protest który mógł wnieść każdy, kto kwestionował przyjęte w projekcie planu zapisy ( art. 23 ) -zarzut, który mógł wnieść wyłącznie podmiot którego interes prawny bądź uprawnienie naruszały zapisy planu ( art. 24 ). Obydwa te środki w przypadku ich nieuwzględnienia przez Zarząd Gminy, podlegały rozpoznaniu przez Radę Gminy, jednak skarga do sądu administracyjnego przysługiwała wyłącznie na uchwałę odrzucającą zarzut. O tym jaki ma charakter wniesiony przez stronę środek prawny nie decyduje tytuł jakim go opatrzyła strona, lecz merytoryczna jego treść, a organ administracyjny rozpoznając środek ma obowiązek zbadania jaki jest jego rzeczywisty charakter. Oznacza to, że rozpoznając wniesiony środek Rada Gminy była uprawniona do dokonania samodzielnej oceny, czy istotnie osoba która go wniosła kwestionując zapisy projektu planu wykazała, że naruszają one jej interes prawny i czy wniesiony środek jest zarzutem. Dokonanej przez organ weryfikacji pisma skarżącej jako protesknie można uznać za prawidłowy. Jest ona właścicielką działek, które w projekcie planu mają charakter rolny. Jeszcze przed wyłożeniem planu do publicznego wglądu skarżąca wniosła o "przekwalifikowanie" tych działek z rolnych na budowlane. Ustalenia projektu planu utrzymały dotychczasowe rolnicze przeznaczenie działek. W piśmie z dnia 13 października 199Jroku skarżąca nie przytacza żadnych argumentów a jedynie kwestionuje przeznaczenie działek w planie. Ta okoliczność przesądziła o ocenie organu, że jest to protest co wynika z odpowiedzi na skargę. Nie sposób podzielić stanowiska organu, że ustalenie projektu planu nie uwzględniające wniosku o zmianę przeznaczenia działek nie narusza jej interesu prawnego jako właścicielki. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jako prawo lokalne, powszechnie obowiązujące określa w sposób wiążący przeznaczenie i sposób zagospodarowania terenu objętego planem. Wynikają z tego daleko idące konsekwencje. Zapisy planu stanowią podstawę do ograniczenia prawa własności. Nie można zatem uznać za prawidłową ocenę organu, że kwestionowany przez skarżącą zapis w projekcie planu w przypadku jego zatwierdzenia nie wpłynie na sposób wykonywania przez nią prawa własności. Wskazać przy tym należy, że zaskarżoną uchwałą Rada Gminy P. rozstrzygnęła wszystkie protesty - łącznie 23. Choć uchwała o odrzuceniu protestów posiada uzasadnienie, którego ustawa nie wymaga nie można przyjąć, ze rozstrzygnął zarzut a nie protest skarżącej. Postępowanie związane z rozstrzygnięciem zarzutu, jest postępowaniem indywidualnym, zbliżonym do postępowania administracyjnego regulowanego przepisami kpa. Rozstrzygnięciem jest uchwała podjęta w indywidualnej sprawie. Uzasadnienie zaskarżonej uchwały jest ogólnikowe i nie odnosi się do żądań poszczególnych osób. W sytuacji gdy kwestionowany w zarzucie zapis projektu planu prowadzi do naruszenia interesu prawnego wynikającego z prawa własności , uzasadnienie uchwały musi być wnikliwe i staranne. Wymaga tego przede wszystkim ochrona prawa własności. W uzasadnieniu takim winny być wskazane wszystkie przesłanki i okoliczności które przemawiały za przyjętym ustaleniem. Organ winien dążyć do przekonania strony, że jej stanowisko zostało poważnie wzięte pod uwagę, a jeżeli zapadło niekorzystnie dla niej rozstrzygnięcie to przyczyną tego były istotne powody. W sprawie niniejszej jest to kwestia zasadnicza, gdyż zmiana rozporządzenia wojewody dotycząca obszaru chronionego krajobrazu dopuszcza zmianę przeznaczenia terenów leśnych w strefie ochrony urbanistycznej wyznaczonej we wsi K. - a zmiana przeznaczenia terenu leśnego była miedzy innymi przedmiotem zarzutu skarżącej. Rozpoznanie zarzutu skarżącej jako protestu nastąpiło z naruszeniem art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i powoduje stwierdzenie nieważności uchwały w tej części na podstawie art. 147§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 02. 153. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło