IV SA 75/03
WyrokWSA w Warszawie2004-06-17
Skład orzekający: Bogusław Moraczewski, Halina Kuśmirek, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne w sprawie samowoli budowlanej, nie badając zgodności obiektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz nie rozważając zastosowania art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r.?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nieprawidłowo umorzył postępowanie administracyjne w sprawie samowoli budowlanej, ponieważ nie zbadał zgodności samowolnie wybudowanego obiektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz nie rozważył, czy w sprawie nie zachodzą okoliczności określone w art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. Niewyjaśnienie tych kwestii stanowi naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie w sprawie garażu blaszanego z wiatą wybudowanego bez pozwolenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca, właścicielka sąsiedniej nieruchomości, zarzuciła sfałszowanie dokumentacji, naruszenie jej praw własności przez oparcie konstrukcji dachu na jej ścianie, pęknięcia i osuwanie się parkanu. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy nie zbadały zgodności obiektu z planem zagospodarowania przestrzennego ani nie rozważyły zastosowania art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz stwierdzono, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku sądu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, Sędziowie NSA Halina Kuśmirek (spr), As. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Anna Kuklińska, po rozpoznaniu w dniu 17.06.2004 sprawy ze skargi E. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...], decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2002 r., na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie administracyjne prowadzone w ramach nadzoru budowlanego.
Organ ten ustalił, iż na ul. [...] w W. wybudowany został bez pozwolenia na budowę garaż blaszany z wiatą przez inwestora L. A.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2001 r. na podstawie art. 56 ust. 1 i ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 roku nałożony został na inwestora obowiązek dostarczenia:
- dokumentacji inwentaryzacyjno-projektowej garażu blaszanego uwzględniającej obowiązujące normy i przepisy w tym zakresie;
- oceny stanu technicznego elementów konstrukcyjnych sporządzone przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia;
- odbitki z mapy zasadniczej uwzględniającej przedmiotowy budynek.
Obowiązek ten należało wykonać w terminie 2 miesięcy od daty otrzymania postanowienia.
Z przedłożonej dokumentacji inwentaryzacyjnej wynika, że stan techniczny przedmiotowego budynku z wiatą jest dobry, nie budzi zastrzeżeń odnośnie konstrukcji i obiekt ten może być użytkowany. Brak więc było podstaw do nałożenia w trybie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 roku obowiązku dokonania jakichkolwiek zmian lub przeróbek w budynku.
Odwołanie od tej decyzji wniosła właścicielka sąsiedniej nieruchomości E. S., podnosząc iż nieruchomość na ul. [...] nabyła w 1999 roku. Sąsiednia nieruchomość została zabudowana, z pominięciem procedury projektowo-budowlanej, garażem wraz z wiatą. Przerobiony z szopy budynek nie spełnia przepisów przeciwpożarowych oraz narusza prawa własności . garaż inwestora oparty jest na ścianie jej obiektu. Całość pokryta jest wspólnym dachem o pow. 100m². W wyniku przeciążenia ściany nastąpiło popękanie narożnika oraz ściany rozdzielającej oba garaże. Odwołująca zwróciła się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o rozdzielenie obu zabudowań ze względu na bezpieczeństwo.
Odwołująca podała, ze sporządzona dokumentacja inwentaryzacyjna jest sfałszowana i przygotowana na potrzebę decyzji umarzającej postępowanie. Stan faktyczny w odróżnieniu od przedstawionej dokumentacji wykazuje znaczne różnice (brak ściany wewnętrznej w garażu inwestora od strony granicy, oparcie konstrukcji dachu na ścianie budynku odwołującej, garaż inwestora zabudowuje ścianę frontową odwołującej i przekracza o ok. 20cm linię graniczną, wspólny dach tworzący jedną budowlę choć na mapie wykazano niezależne zabudowania). Ponadto ekspert nie zauważył, iż parkan inwestora pochyla się "wchodząc" na teren posesji odwołującej się ok. 10-50cm.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając w pełni argumentację zawartą w decyzji organu I instancji.
Skargę na te decyzję złożyła E.S.
W skardze podniosła, że parkan inwestora z uwagi na różnicę poziomów osuwa się na teren jej posesji a przechył dochodzi do 20%, co automatycznie zwęża drogę dojazdową do garażu i powoduje możliwość uszkodzenia pojazdów skarżącej.
Ponadto dobudowane w ramach samowoli garaż i wiata wzdłuż granicy działki doprowadziły do przeciążenia ściany garażu skarżącej (na całej długości pęknięcia-łącznie z fundamentem). Zdaniem skarżącej organy nadzoru budowlanego winny uporządkować podane kwestie zgodnie z przepisami o utrzymaniu obiektów budowlanych. Ponadto skarżąca zakwestionowała prawdziwość twierdzeń inwestorki, wypowiedzianych w czasie wizji oraz dostarczonej przez nią dokumentacji.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże nie z przyczyn podniesionych w niej zarzutów.
Z przedstawionych akt sprawy wynika, że sporny obiekt został zrealizowany przed dniem 1 stycznia 1995 r. a zatem dla likwidacji zaistniałej samowoli budowlanej miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm.), które organy administracyjne niewadliwie zastosowały.
W decyzji organu I instancji uznano, iż stan techniczny garażu i wiaty jest dobry i obiekty te mogą być użytkowane. Brak więc było, zdaniem organu, podstaw do nałożenia w trybie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974 roku, obowiązku dokonania jakichkolwiek zmian lub przeróbek w obiekcie.
Nie kwestionując tej oceny należy stwierdzić, iż sprawa nie została wyjaśniona do stanowczego rozstrzygnięcia, w aspekcie cytowanego art. 40 Prawa budowlanego. Przepis ten bowiem stanowi, iż ewentualna decyzja nakazująca wykonanie zmian lub przeróbek w obiekcie w celu doprowadzenia go do stanu zgodnego z prawem może nastąpić wówczas gdy w sprawie nie zachodzą okoliczności określone w art. 37 tej ustawy.
Organy administracyjne nie dokonały żadnych ustaleń, czy nie zachodzą w sprawie okoliczności określone w art. 37 i zastosowały od razu legalizację obiektów. Na konieczność zbadania samowolnych obiektów pod względem ich zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zwrócił uwagę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu postanowienia nr [...] z dnia [...] stycznia 2001 r.
Niewyjaśnienie powyższej okoliczności stanowi naruszenie art. 7 i art. 77 kpa, które miało wpływ na wynika sprawy, dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło