IV SA 76/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędziowie As. WSA Mariola Kowalska, NSA Anna Żak (spr.), Protokolant Marcin Gruszczyński, po rozpoznaniu w dniu 16.06.2004 sprawy ze skargi J. i W. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję organu I instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz J. i W. małż. D. 300,00 (trzysta) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r., nr [...] w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania J. i W. D. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] z dnia [...] stycznia 2001 r., nakazującej J. i W. D. dokonania rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku wiaty przejazdowej usytuowanego w W. przy ul. [...] o wymiarach 7,20 x 3,40m ze ścianą murowaną i tarasem, usytuowanego ścianą boczną w granicy działki sąsiedniej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wyjaśnił, że organ I instancji w toku oględzin przeprowadzonych w dniu 4 sierpnia 2000 r. ustalił, że na nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] J. i W. D. samowolnie wybudowali wiatę o wym. 7,20 x 3,40m ze ścianą murowaną i tarasem usytuowanym ścianą boczną w granicy działki. Organ odwoławczy stwierdził, iż bezspornym jest wybudowanie przedmiotowej wiaty samowolnie. Wprawdzie w dniu 30 września 1999 r. inwestorzy dokonali zgłoszenia budowy dwóch wiat do właściwego organu, jednak materiał dowodowy wykazał, że zgłoszenie zostało przedłożone po wybudowaniu w/w obiektu. Potwierdzeniem tego faktu jest wykonana przez osobę uprawnioną inwentaryzacja spornej wiaty. Powyższa dokumentacja została wykonana we wrześniu 1999 r., zatem oczywistym jest, że wiata została wybudowana przed dniem dokonania zgłoszenia tj. przed dniem 30 września 1999 r. W ocenie organu odwoławczego stan faktyczny sprawy wypełnia dyspozycje art. 48 ustawy Prawo budowlane, który wprowadza automatycznie orzekanie rozbiórki obiektu budowlanego, o ile inwestor dopuścił się samowoli budowlanej. Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli J. i W. D. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z uwagi na naruszenie art.7-9,11, art. 77 par.l i art. 80 kpa. Zarzucili, że organy nie wyjaśniły daty wybudowania przedmiotowej wiaty. Zgodnie z pouczeniem organu, w 1999r. dokonali zgłoszenia wybudowania wiaty i przedłożyli jej inwentaryzację. Już z treści tej inwentaryzacji wynikało, że obejmuje ona wiaty wybudowane w latach osiemdziesiątych. Zważywszy, że sporna wiata powstała w latach osiemdziesiątych brak było podstaw do orzeczenia jej rozbiórki na podstawie art.48 Prawa budowlanego z 1994r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania tj. art.7, art.77 par.l i art.80 k.p.a., a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku stwierdzenia przez organ nadzoru budowlanego wykonania robót budowlanych bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, która to okoliczność została w niniejszej sprawie prawidłowo ustalona, następną podstawową kwestią wymagającą wyjaśnienia, jest ustalenie daty popełnienia samowoli budowlanej. Zarówno w zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji nie ustalono kiedy wykonana została przedmiotowa wiata, a więc czy przed czy też po 1 stycznia 1995r.tj. po wejściu w życie Prawa budowlanego z 1994r. Ustalenie to, co oczywiste, jest nieodzowne dla określenia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, a w konsekwencji oceny legalności/ zgodności z prawem/zaskarżonej decyzji. Niezbędne jest zatem wyjaśnienie, czy w niniejszej sprawie dotyczącej samowoli budowlanej mają zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r., czy też przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Każda z tych ustaw zawiera bowiem właściwe jej prawne rozwiązanie sytuacji samowoli budowlanej, a przede wszystkim zawiera stosowne regulacje dotyczące uprawnień i obowiązków stron, dlatego nie jest obojętne dla stron, a przede wszystkim dla zasady prawdy obiektywnej będącej naczelną zasadą postępowania administracyjnego /art.7k.p.a./ wyczerpujące zbadanie wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą. Tymczasem organ I instancji w uzasadnieniu swojej decyzji w ogóle nie wskazał daty wybudowania spornej wiaty, natomiast organ odwoławczy przyjął, iż wiatę wybudowano przed dniem dokonania przez skarżącego w dniu 30 września 1999r. zgłoszenia jej budowy, skoro inwestor przedłożył we wrześniu 1999r. inwentaryzację tej wiaty sporządzoną przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane. Wnioskowanie organu odwoławczego jest logiczne, nie odpowiada jednak na pytanie w jakiej dacie wykonana została przedmiotowa wiata. Już tylko ten brak w ustaleniach faktycznych uniemożliwia sądowi dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji i odniesienie się do zarzutu skargi, że wiata została wybudowana w latach osiemdziesiątych, co zdaniem skarżącego wynika z przedłożonej przez niego inwentaryzacji. Organy orzekające w sprawie milczeniem pominęły stwierdzenie zamieszczone w treści tego dokumentu, że wiaty/ murowaną i drewnianą/ wykonano w latach osiemdziesiątych. W tym stanie rzeczy skoro postępowanie dowodowe wymaga poczynienia dodatkowych ustaleń oraz ponownej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art.145 par.l ust.lc ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1270/ w zw. z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1271, nr 240, poz. 2052; z 2003r. nr 124, poz.1153/ uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ja decyzję organu I instancji. Na podstawie art. 152 cyt. ustawy wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.