IV SA 882/03

WyrokWSA w Warszawie2004-09-16

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Bogusław Cieśla, Mariola Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nowe dowody ujawnione po wydaniu decyzji administracyjnej mogą stanowić podstawę do stwierdzenia jej nieważności, czy też jedynie do wznowienia postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej dotyczy oceny stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie wydania decyzji. Nowe okoliczności i dowody ujawnione po wydaniu decyzji mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania, ale nie do stwierdzenia nieważności decyzji, która musi być dotknięta wadami materialnoprawnymi wymienionymi w art. 156 § 1 Kpa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H.F. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu. Skarżący podniósł, że nowe dowody wskazują na naruszenie prawa przez zastosowanie niewłaściwej ustawy Prawo budowlane.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie ( As. WSA Bogusław Cieśla, Mariola Kowalska ( spr. ), Protokolant Marcin Gruszczyński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2004 r. sprawy ze skargi H.F. na decyzje Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] luty 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Oddala skargę. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2002r. Nr [...], odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] grudnia 2000r. znak [...]. Wskazaną wyżej decyzją Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] z dnia [...] października 2000r. nakazującą H. F. i P.K. dokonanie rozbiórki samowolnie realizowanego obiektu budowlanego na działce o nr [...] w U. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż decyzje powyższe zostały wydane zgodnie z obowiązującym w dacie orzekania prawem, na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego. Z ustaleń dokonanych przez organy wynikało bowiem, iż inwestorzy rozpoczęli budowę obiektu w 1999r. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. W tej sytuacji organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały art. 48 Prawa budowlanego z 1994r. Twierdzenia inwestorów zawarte we wniosku o stwierdzenie nieważności nie znajdują potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. W wyniku wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, złożonego przez pełnomocnika odwołujących się Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2003r. Nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, iż instytucja stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej ma na celu wyeliminowanie z obrotu prawnego orzeczenia dotkniętego wadą z art. 156 § 1 kpa. Postępowanie to jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym ograniczonym do oceny legalności decyzji w aspekcie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie jej wydania. Organ nie orzeka zatem co do istoty sprawy rozstrzygniętej w badanej decyzji, lecz jako organ kasacyjny w oparciu o zamknięty materiał dowodowy. Materiał dowodowy zebrany w I sprawie uzasadnia odmowę stwierdzenia nieważności ww. decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję H.F. podniósł, iż nie godzi, się ze stwierdzeniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że przedstawione przez niego nowe dowody w sprawie stanowiły przesłankę do wznowienia postępowania, nie stanowiły zaś przesłanki nieważnościowej. Z dokumentów tych wynika, iż organy naruszyły prawo stosując ustawę - Prawo budowlane z 1994r. , zamiast Prawa budowlanego z 1974r. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest bezzasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przedstawione we wniesionej skardze zarzuty uznać należy za chybione, ponieważ, jak to zasadnie podkreślił Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, w postępowaniu nieważnościowym badaniu podlega stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania kontrolowanej w tym trybie postępowania nadzwyczajnego decyzji. W postępowaniu tym organ jest zobligowany do oceny i analizy dokumentów stanowiących podstawę wydania decyzji badanej. Ujawnione w okresie późniejszym okoliczności nie mogą stanowić podstawy stwierdzenia nieważności tej decyzji. Wskazać należy, iż wzruszenie decyzji administracyjnej w trybie stwierdzenia jej nieważności może nastąpić wyłącznie wówczas, gdy decyzja ta dotknięta jest jedną z wad wyliczonych w art. 156 § 1 Kpa, zawierających zamknięty katalog wad dających podstawę do wzruszenia decyzji administracyjnej w tym trybie. Wady decyzji wymienione w tym przepisie tkwią w samej decyzji i mają charakter materialnoprawny. Nie są to wady o charakterze proceduralnym, ponieważ dla uznania takich wad kodeks postępowania administracyjnego przewiduje inny nadzwyczajny tryb weryfikacji decyzji administracyjnych, jakim jest wznowienie postępowania. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji ocenie podlega sama decyzja i jej skutki prawne, a nie poprzedzające ją postępowanie. Skoro więc strona podnosi zarzut naruszenia postępowania/ w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją/ polegający na prowadzeniu postępowania dowodowego w sposób wadliwy, co w rezultacie doprowadziło już po jej wydaniu do ujawnienia nowych okoliczności i dowodów w sprawie, nie znanych organowi w dniu wydania kwestionowanej decyzji , to zarzut taki może uzasadniać jedynie żądanie wznowienia postępowania, nie może natomiast prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji jako rażąco naruszającej prawo. Skarżący żądając wszczęcia postępowania nieważnosciowego , nie wykazali żadnej z przesłanek określonych w art. 156 § 1 Kpa. Sąd podziela w tym zakresie stanowisko organów nadzoru budowlanego. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło